روزهداری جهانی شده است
رئیس انجمن تغذیه بالینی: مطالعات ثابت کرده روزه به بهبود شاخصهای متابولیک و افزایش طول عمر کمک میکند
گروه تندرستی
ماه رمضان یک توقف ساده در خوردن و نوشیدن نیست و از نگاه علمی یک چالش جدی برای متابولیسم بدن هم بهشمار میرود؛ بدنی که همین حالا هم بهدلیل زندگی مدرن با انواع استرس، کمخوابی و بیتحرکی درگیر است. پرسش مهم این است که آیا میتوانیم روزهداری را به فرصتی برای بازتنظیم سلامتی تبدیل کنیم یا فشار بیشتری به بدنمان وارد میکند؟ عبدالرضا نوروزی، متخصص و رئیس انجمن تغذیه بالینی، در برنامه «تندرستی» تلویزیون همشهری به نکات علمی مهمی در اینباره اشاره کرده است.
رویکرد مثبت جهانی درباره روزه
بهگفته نوروزی، روزهداری در سالهای اخیر در سطح جهان بهعنوان یکی از الگوهای تغذیهای سالم مطرح شده است. پژوهشهای متعدد درباره «فستینگ» نشان دادهاند که این الگو میتواند به بهبود شاخصهای متابولیک و افزایش طول عمر همراه با کیفیت زندگی بهتر کمک کند. روزه ماه رمضان نیز یکی از همین انواع روزهداری است که آثار مثبتی بر سلامت دارد و نشان از توجهات دینی اسلام به سلامت روح و جسم انسانها دارد.
کاهش بافت چربی
براساس مطالعات علمی، حدود ۲۱روز روزهداری میتواند بهطور متوسط منجر به کاهش حدود ۱.۵ کیلوگرم بافت چربی شود. بررسیهای تخصصی نشان داده این کاهش وزن عمدتاً ناشی از کاهش چربی است، نه صرفاً از دست دادن آب بدن. البته حدود ۱۰درصد افراد ممکن است درماه رمضان افزایش وزن را تجربه کنند که دلیل اصلی آن پرخوری و انتخابهای غذایی نادرست است. برای مثال، مصرف مداوم خوراکیهایی مانند بیسکوئیتهای سبوسدار همراه چای که هر 4عدد آن حدود ۳۰۰کالری دارد، میتواند در پایانماه به چند کیلوگرم اضافهوزن منجر شود.
تصور اشتباه درباره سحری
یکی از اشتباهات رایج، حذف وعده سحری است. برخی افراد با دیرخوابیدن و غذاخوردن پیش از خواب، عملاً سحر را کنار میگذارند؛ درحالیکه داشتن یک وعده متعادل در سحر ضروری است. این وعده میتواند مشابه صبحانه معمول باشد، اما باید از پرخوری پرهیز شود.
توصیه مهم برای افطار
در زمان افطار نیز رعایت فاصله زمانی اهمیت زیادی دارد. توصیه میشود روزه با چند عدد خرما، نان و پنیر و یک نوشیدنی ولرم باز شود و سپس ۳۰ تا ۴۵ دقیقه بعد، وعده اصلی صرف شود. پس از ساعتها نخوردن غذا، دستگاه گوارش نیازمند زمان برای فعالشدن است و مصرف غذای سنگین در همان ابتدا میتواند باعث سوءهاضمه، سنگینی و خوابآلودگی شود. نوشیدنیهای شیرین و گازدار نیز انتخاب مناسبی برای افطار نیستند.
2راهکار برای جلوگیری از پرخوری
برای پیشگیری از پرخوری، 2راهکار ساده پیشنهاد میشود: اول مصرف ۳ تا ۴ عدد خرما در آغاز افطار که به تنظیم قند خون و هورمونهای اشتها کمک میکند؛ دوم رعایت همان فاصله نیمساعته تا وعده اصلی که فرصت ترشح آنزیمها و هورمونهای گوارشی را فراهم میکند.
رفع تدریجی کمآبی بدن
بدن در طول روزهداری دچار کمآبی میشود اما جبران آن بعد از افطار باید تدریجی باشد. بهتر است حدود ۲۰۰سیسی مایعات هنگام افطار و سپس ۳ تا ۴ لیوان آب تا زمان خواب، بهتدریج نوشیده شود. توجه به حس تشنگی بدن نیز راهنمای مهمی در این مسیر است.