![مهار «نوروز»](/img/newspaper_pages/1399/09-azar/17/GARN/02-04.jpg)
مهار «نوروز»
حل بحران اشتعال چاههای بمباران شده ایران موفقیت بزرگی رقم زد
![مهار «نوروز»](/img/newspaper_pages/1399/09-azar/17/GARN/02-04.jpg)
علیرضا احمدی
در نخستین سالهای جنگ تحمیلی، نابودی تأسیسات نفتی ایران یکی از اصلیترین اهداف نیروهای بعثی عراق در جنوب کشور بود که بارها مورد هجوم دشمن قرار گرفت. هدف اصلی صدام از این رویکرد ایجاد بحران در صنعت نفت ایران و ضربه زدن به روند تولید و صادرات نفت خام و فراوردههای نفتی و گاز بود که تکیهگاه اصلی در درآمدهای ارزی کشور محسوب میشد. عراق پس از اینکه در 3سال ابتدایی جنگ از حمله به نفتکشها، تأسیسات و پالایشگاههای کشور نتیجهای نگرفت، رویکرد خود را تغییر و اینبار حمله به چاههای نفت را در دستورکار خود قرار داد. عراق برای اولینبار در بهمن1361 چاههای میدان نفتی نوروز را بمباران کرد که این اقدام بیش از اینکه به ایران آسیب بزند، محیطزیست خلیجفارس را هدف قرار داد. با بمباران چاه شماره3 نوروز، روزانه 300هزار لیتر نفت داخل آب میرفت و باعث کشته شدن آبزیان و آلودگی محیطزیست میشد. برهمین اساس میرحسین موسوی، نخستوزیر در نخستین روز اردیبهشت1362 درباره تبعات زیستمحیطی نشت نفت به کشورهای منطقه جنوبی خلیجفارس هشدار داد. اما در این میان مهار چاههای بمباران شده ازسوی ایران با سختیهای ویژهای مواجه بود؛ از یکسو کشور از متخصصان داخلی متبحر دراین حوزه بهره چندانی نداشت و ازسوی دیگر کارشناسان خارجی هم شرایط غیرقابل اجرایی را برای انجام عملیات مهار چاهها تعیین میکردند. درچنین شرایطی تعدادی از کارشناسان داخلی در اول تیر1362 کار مهار نخستین چاه در منطقه نوروز را آغاز کردند و در شهریورماه چاه شماره3 این منطقه بهدست متخصصان کشورمان با موفقیت مهار شد که در صنعت نفت جهان اتفاق ویژهای محسوب میشد. تصویب لایحه عملیات بانکی بدون ربا (بهره) از مهمترین اخبار اقتصادی بهار و تابستان1362بود؛ این لایحه در 22خرداد در 5فصل (اهداف و وظایف نظام بانکی، تجهیز منابع پولی، تسهیلات اعطایی بانکی، بانک مرکزی ایران و سیاست پولی و متفرقه) و 27ماده از تصویب مجلس شورایاسلامی گذشت، اما با اشکال شورای نگهبان به مجلس بازگشت و اصلاح شد و نهایتا در10شهریور به تأیید شورای نگهبان رسید. مجلس شورای اسلامی در نخستین ماه پاییز1362 لایحه اقتصادی مهمی را تصویب کرد که براساس آن به دولت اجازه میداد برای اداره پایانههای بار در بنادر امامخمینی(ره)، بوشهر، خرمشهر، بندرعباس، چابهار و جلفا شرکتهای سهامی خاص پایانه و کارگزاری ایجاد کند. این لایحه ریاست مجمععمومی این شرکتها را به وزیر راهوترابری میسپرد که فعالیتشان صرفا در زمینه کارگزاری کالاهای وارداتی بود و امور مربوط به حمل بار از بنادر و مبادی ورودی کماکان برعهده کامیونداران بخشخصوصی و شرکتهای تعاونی حملونقل باقی میماند، اما شورای نگهبان با استناد به اصل43 قانون اساسی که دولت را از کارفرمای بزرگ شدن منع کرده، این لایحه را مغایر قانون اساسی اعلام کرد. در هشتمین روز آبان نیز مجلس شورایاسلامی لایحه دولت درباره اساسنامه وزارت جهادسازندگی را به تصویب رساند تا این نهاد که در خرداد1358به فرمان بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران تشکیل شده بود، به وزارتخانه تبدیل شود. تصویب طرح تشکیل سازمان حسابرسی در مرداد، راهاندازی خط تولید جیپ لندرور در کارخانه پارس خودرو در مهرماه، آغاز بهکار پالایشگاه گاز خانگیران (شهید هاشمینژاد) واقع در منطقه سرخس در بهمنماه و تصویب لایحه تأسیس شرکت شهرکهای صنعتی ایران در اسفند، از مهمترین اخبار اقتصادی سال1362 بود.