بیمردمترین شاه قاجار
مردم، پشتوانه رهبرانشان در تمام جهان هستند، اما تاریخ ایران به خوبی نشان داده است شاهانی که پشتوانه مردمی نداشتند چگونه ناگزیر به ترک و فرار از ایران شدند و در غربت و بیوطن و بیملت درگذشتند و حتی خاک ایران هم جایی برای مدفنشان نداشت. احمدشاه قاجار، آخرین بازمانده سلسله قاجار یکی از همان کسانی بود که بیوطن ماند و در غربت و در پاریس جان باخت و آخر هم در جوار تعدادی از خاندان خود، کنار سلاطین قاجار، بیرون از خاک ایران دفن شد.دوم مارس ۱۹۳۰، درحالیکه تنها چند سال از برچیده شدن سلطنت قاجار در ایران میگذشت، تابوت احمدشاه قاجار، آخرین پادشاه این دودمان، در مسجد بزرگ پاریس قرار گرفت. تصویری که از آن روز بر جای مانده، سرباز فرانسویای را نشان میدهد که در کنار تابوت ایستاده است؛ تصویری که بیش از هر روایت دیگری، پایان تلخ سلطنتی را به نمایش گذاشت که نزدیک به یکونیم قرن بر ایران حکومت کرده بود.برخلاف آیینهای باشکوهی که معمولا برای پادشاهان برگزار میشود، مراسم وداع با احمدشاه بسیار محدود بود. گزارشها و تصاویر تاریخی نشان میدهد که تنها اعضای خانواده، شماری از نزدیکان و برخی ایرانیان مقیم فرانسه و معدود مسئولان محلی در مراسم تشییع او حضور داشتند.سرنوشت احمدشاه قاجار، روایتی عبرتآموز از فراز و فرود قدرت است؛ پادشاهی که روزگاری بر تخت طاووس در کاخ گلستان تهران تکیه زده بود، پایان زندگی را در اتاق بیمارستانی در فرانسه، تابوتی در مسجدی دور از وطن و تشییع بدون ملت گذراند؛ پایانی که بیش از هرچیز، افول آخرین پادشاه دودمانی که ظلمها بر مردم ایران روا داشتند، رقم زد.