گام تازه برای جهانیشدن دماوند
با توقف فعالیت معادن بالای ۱۷۰۰متر و ممنوعیت احداث راه جدید، دشوارترین موانع ثبت جهانی دماوند کنار رفت
زهرا رفیعی| روزنامه نگار
پس از تعیینتکلیف مالکیت و ثبت سند برای همه یالهای منتهی به قله دماوند، سازمان منابع طبیعی با توقف همه معادن بالاتر از ارتفاع ۱۷۰۰متر و ممنوعیت صدور مجوز معدن و حتی احداث راه دسترسی جدید در این ارتفاع، سختترین مانع پیشروی ثبت جهانی دماوند را کنار زده است؛ تصمیمی که میتواند پس از سالها انتظار، پرونده بلندترین قله ایران را دوباره در مسیر جدی ثبت جهانی قرار دهد.
توقف همه فعالیتهای معدنی
وکیل دادگستری و مشاور سازمان منابع طبیعی با اشاره به مکاتبه این سازمان با قائممقام وزارت میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی درباره درخواست ثبت جهانی دماوند، گفت: کوه دماوند در تاریخ ۱۳تیر۱۳۸۷ بهعنوان میراث طبیعی ملی از سوی سازمان میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری وقت ثبت ملی شده است.
محمد داسمه افزود: در راستای صیانت از این اثر طبیعی ارزشمند که عرصه آن در مالکیت سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری قرار دارد و اسناد کاداستر آن نیز بهطور کامل اخذ شده، این سازمان با رویکرد کاملا حفاظتی اقدام به تعطیلی و توقف فعالیت تمامی معادنی کرده است که در ارتفاع بالاتر از ۱۷۰۰متر فعالیت داشتهاند. از سوی دیگر، سازمان منابع طبیعی طی مکاتباتی با وزارت صنعت، معدن و تجارت و همسو با مصوبات کارگروه حفاظت و مدیریت اثر طبیعیـ ملی دماوند، صدور هرگونه جواز تأسیس و بهرهبرداری برای معادن جدید و حتی احداث راه دسترسی در ارتفاع بیش از ۱۷۰۰متر در کوه دماوند را ممنوع کرده و این موضوع به یگان حفاظت منابع طبیعی و مدیران کل ستادی و استانی نیز ابلاغ شده است.
درخواست برای پیگیری ثبت جهانی
این وکیل دادگستری تأکید کرد: درصورتی که تصرفات غاصبانه و غیرمجاز در محدوده ثبتی اثر طبیعی ملی میراث فرهنگی مشاهده و احراز شود، ضمن تنظیم شکوائیه و تعقیب مجرم به استناد ماده۶۹۰ قانون مجازات اسلامی در مرجع قضایی، گزارشی نیز به ادارهکل میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری استان مربوطه ارسال خواهد شد تا با همکاری فرابخشی وزارت میراثفرهنگی و حسب مسئولیتی که قانونگذار برای صیانت از اثر ملی طبیعی مقرر کرده، این وزارتخانه نیز در کنار سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری در مقام شاکی اقدام کند. داسمه با تأکید بر جایگاه دماوند در میان میراث طبیعی ایران و جهان گفت: دماوند، بلندترین قله ایران و خاورمیانه با ارتفاع ۵۶۰۹متر از سطح دریا و دوازدهمین قله بلند جهان است و بهعنوان یک آتشفشان نیمهفعال شناخته میشود. این کوه در فرهنگ کشور ایران مظهر پایداری و استواری و یک نماد ملی محسوب میشود و به همین دلیل شایسته است پرونده آن برای ثبت جهانی با جدیت بیشتری دنبال شود. انتظار میرود پرونده این کوه برای ثبت جهانی در دستور کار ویژه وزارت میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی قرار گیرد.
رفع مهمترین مانع ثبت جهانی دماوند
مدیرکل ثبت آثار و حفظ و احیای میراث معنوی و طبیعی وزارت میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی درباره تأثیر حذف معادن بر روند ثبت این اثر طبیعی در فهرست جهانی یونسکو به همشهری گفت: دماوند طی سالهای گذشته با یکی از بزرگترین فعالیتهای آسیبزای انسانی در کشور مواجه بوده که شاخصترین آن، فعالیتهای معدنی بوده است. اگر همه معادن بالاتر از ارتفاع ۱۷۰۰متر متوقف شده باشند و پس از این نیز اجازه ایجاد معدن و احداث جاده جدید در این محدوده داده نشود، یکی از موانع مهم ثبت جهانی دماوند برطرف شده است.
علیرضا ایزدی درباره سایر موانع موجود در مسیر ثبت جهانی دماوند نیز گفت: اگر موضوع مالکیت اراضی نیز حل شده باشد، چالش اصلی دیگری باقی نمیماند و باید وارد بحث «پلان مدیریتی» شویم؛ موضوعی که جامعه جهانی از ما انتظار دارد و باید در آن مشخص شود برنامه ما برای حفاظت از دماوند چیست و توسعه پایدار آن، بهویژه در حوزه گردشگری، چگونه دنبال خواهد شد. در این برنامه باید موضوعاتی مانند نحوه تردد گردشگران و کوهنوردان نیز مشخص شود.
