گزارش
یکصدا در جمکران: یالثارات الخامنهای
رستاخیز قم در تشییع پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب
علیرضا احمدی|روزنامهنگار
«پس از رستاخیز تهرانیها، قم هم در تشییع رهبر شهید قیام کرد»؛ این تصویری بود که از آیین تشییع رهبر شهید ایران از قم به جهان مخابره شد. شهر قم روز سهشنبه صحنه یکی از ماندگارترین بدرقههای تاریخ معاصر ایران بود؛ شهری که از نخستین ساعات صبح، در ازدحام جمعیتی غرق شد که از اقصینقاط کشور آمده بودند تا با رهبر شهید خود وداع کنند. دیروز (سهشنبه) مسیر بلوار پیامبر اعظم(ص) قم به سمت حرم حضرت معصومه(س) غرق در جمعیتی بود که با اشک و دعا و شعار، روایت دیگری از پیوند عاطفی و اعتقادی خود را با آرمانهای انقلاب اسلامی به نمایش گذاشتند.
در میان امواج متراکم جمعیت، پرچمهای برافراشته، نوای نوحه و شعارهای حماسی، فضایی آفرید که «اندوه غم» را با «شکوه حماسه» درهم آمیخته بود. چهرههای اشکبار، دستهای برافراشته و گامهایی که با صلابت پیکر رهبر شهید را بدرقه میکرد، تصویری ماندگار از همبستگی و وفاداری را رقم زد.
آیین تشییع «آقای شهید ایران» از ساعت ۶ صبح با اقامه نماز به امامت حضرت آیتالله جوادی آملی در مسجد مقدس جمکران آغاز و پیکرهای مطهر در میان سیل جمعیت عزادار به سمت حرم مطهر حضرت فاطمه معصومه(س) بدرقه شد تا جهان بار دیگر شاهد بدرقه میلیونی دیگری در ایران باشد.
وداع در حریم کریمه
مسیر 7کیلومتری بلوار پیامبراعظم(ص) سیل عظیم جمعیتی را در خود جا داده بود که تاکنون نظیر آن دیده نشده بود.
با وجود عرض حدود ۱۰۰متری این بلوار، کل مسیر مملو از جمعیت بود.
جمع کثیری از زائران و عزاداران رهبر شهید ایران، ساعتها پیش از آغاز مراسم در محل آغاز تشییع حضور یافته بودند.
سراسر صحن مسجد جمکران از شامگاه روز دوشنبه، مملو از عزادارانی بود که در رثای امام شهید خود، به نوحهخوانی مشغول بودند.
از نخستین ساعتهای بامداد روز سهشنبه صحن مسجد جمکران مملو از جمعیت بود.
خداحافظی تاریخی
سیل جمعیت از ساعتهای اولیه شب و پس از اعلام ورود پیکر مطهر، به سمت مسجد جمکران آمدند.
بخش زیادی از صحن و شبستانهای مسجد جمکران در همان ساعتهای نخست، با حضور خیل عزاداران پر شد.
برافراشته شدن پرچمهای ایران، حزبالله لبنان، محورمقاومت و پرچمهای سرخ خونخواهی رهبر شهید از مهمترین جلوههای این آیین باشکوه بود.
نظم حاکم بر خدمترسانی دستگاههای اجرایی به زائران از نکات جالب توجه بود.
حضور زائرانی از سراسر کشور، از جلوههای چشمنواز آیین تشییع بود.
صحن مسجد جمکران ساعتها قبل از آغاز رسمی مراسم پر و درها بسته شد.
گرمای سوزان قم نیز نتوانسته بود ذرهای از شوق حضور عزاداران بکاهد.
عزاداران کشورهای اسلامی
زائران و مهمانانی از حزبالله، عزداران فاطمیون، زائرانی از انصارالله یمن، جمعی از جوانان مسلمان هندی، گروههای عزادار بحرینی، طلاب عزادار نیجریهای و عزاداران عراقی
اقامه نماز بر پیکر رهبر شهید ایران
در آغاز رسمی آیین تشییع رهبر شهید ایران در قم، آیتالله عبدالله جوادی آملی، از مراجع عظام تقلید بر پیکر مطهر رهبر شهید و خانواده ایشان نماز اقامه کرد.
نماز بر پیکر قائد امت با حضور میلیونی ارادتمندان و علما، فضلا، مسئولان، جمعی از فرماندهان نیروهایمسلح و شخصیتهای داخلی در مسجد مقدس جمکران اقامه شد.
پس از اقامه نماز، آیین تشییع از مسجد مقدس جمکران تا حرم مطهر حضرت فاطمه معصومه(س) برگزار شد.
شکستن بغض حضرت آیتالله جوادی آملی هنگام اقامه نماز بر پیکر رهبر شهید ایران، مورد توجه ویژه کاربران شبکههای اجتماعی قرار گرفت.
آیتالله جوادیآملی با حضور در کنار پیکر مطهر امام شهید و شهدای خانواده ایشان، به رهبر شهید انقلاب ادای احترام کرد و بر عمامه ایشان بوسه زد.
سید هادی خامنهای، برادر رهبر شهید انقلاب نیز ضمن ادای احترام به قائد امت، بر تابوت رهبر شهید بوسه زد.
تعابیر بلند علامه
تعابیر بلند آیتالله جوادی آملی در وصف رهبر شهید انقلاب در جریان نماز بر پیکر قائد امت، بازتاب گستردهای در شبکههایاجتماعی داشت. برخی از تعابیر عبارت بود از:
بارالها، این پیکری که در برابر ما آرمیده است، بنده تو، فرزند بنده تو و فرزند کنیز توست.
او فرود آمده است، فرود آمده است، فرود آمده است به پیشگاه عزت، جلال، جبروت، عظمت و ملکوت تو.
او به پیشگاه عزت، جلال، جبروت و ملکوت تو فرود آمده است.
خدایا، او در حالی بر تو وارد شده که مجاهدی سختکوش، پرهیزکار، یکتاپرست و اهل تألّه و خداشناسی بوده است.
خدایا، خدایا، خدایا، او نزد تو در مقام گواه [شهید] اسلام، قرآن و عترت فرود آمده است؛ این نخستین گواهی ماست.
خدایا، خدایا، خدایا، او نزد تو در حالی آمده که کشته راه اسلام است؛ کشته امت مسلمان است، کشته راه سیاست اسلام، کشته راه پاسداری از اسلام، کشته راه کیان [=حفظ موجودیت امت اسلامی] آن، کشته راه عظمت، سیادت، مولویت و وحدت آن است.
خدایا، او را با امامان هدایتگر و هدایتیافته محشور فرما.
برای بازماندگانش جانشینی نیکو قرار ده و بر او و بر همه آنان درود فرست و ما را نیز به عنایت خود و به عنایت محمد و عترت پاک او با وی محشور گردان.
برخی چهرههای حاضر در مراسم
حجتالاسلام مصطفی خامنهای، فرزند بزرگ قائد شهید امت
حجتالاسلام سیدهادی خامنهای، برادر رهبر شهید انقلاب
حجتالاسلام محمدجواد محمدیگلپایگانی، داماد رهبر شهید
آیتالله عیسی قاسم، مرجع تقلید شیعیان بحرین
آیتالله سیدمحمد سعیدی، تولیت حرم حضرت معصومه(س)
آیتالله محمدمهدی شبزندهدار، عضو فقهای شورای نگهبان
آیتالله علیرضا اعرافی، مدیر حوزههای علمیه کشور
آیتالله سیدهاشم حسینی بوشهری، نایبرئیس خبرگان
قیس الخزعلی، دبیرکل عصائب اهلالحق عراق
سید هاشم الحیدری، دبیرکل جنبش عهدالله عراق
سرلشکر یحیی صفوی، مشاورعالی فرمانده معظم کل قوا
غلامعلی حدادعادل، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام
احمد دنیامالی، وزیر ورزش و جوانان
قابهای ماندگار
تشییع میلیونی پیکر «آقای شهید ایران» در قم با ثبت قابها و لحظات تاریخی همراه بود که در ادامه به برخی از آنها اشاره میشود.
برپایی حدود ۲هزارموکب با محوریت مردم و روحانیت در مسیر اصلی تشییع
برافراشتن پرچمهای انتقام و خونخواهی آقای شهید با شعار «یالثاراتالحسین» یا «یالثاراتالخامنهای»
سردادن شعارهایی با محوریت ضرورت انتقام خون امام شهید
حضور دریایی از جمعیت در بلوار حرم تا حرم قم
سر دادن شعارهایی ازجمله «شعار ما یک کلام؛انتقام انتقام» و «میکشیم میکشیم، آنکه اماممان کشت».
سردادن شعارهایی با محوریت تجدید بیعت با رهبرمعظمانقلاب، آیتالله سیدمجتبی خامنهای
حلقه طلاب و روحانیان دور خودروی حامل پیکر مطهر رهبر شهید ایران
خودنمایی شکوه حماسه قم در تصاویر هوایی منتشر شده
حضور دستههای عزاداری از نقاط مختلف کشور و با لباسهای محلی اقوام ایرانی
جلوه ویژه پرچمهای سرخ خونخواهی در طول مسیر 7کیلومتری حضور پررنگ خانوادگی در آیین تشییع
حضور چشمگیر دهه نودیها و نسل زد در مراسم بدرقه رهبر شهید ایران
گریههای بیامان مردم در فراق قائد شهید
در دست داشتن پلاکاردها و دستنوشتههایی با مضمون قصاص ترامپ ازسوی تشییعکنندگان قمی
نوحهسرایی مداحان اهلبیت(ع) با سینهزنی هیئتهای مذهبی
پایان آیین تشییع در قم حوالی اذان ظهر و انتقال پیکرهای شهدا به تهران برای تشییع در عراق
تشییع و وداع نمادین با رهبر شهید
همزمان با آیینهای تشییع قائد شهید امت در ایران و عراق، مسلمانان در نقاط مختلف جهان، اقدام به برگزاری آیینهای گرامیداشت رهبر شهید ایران کردند.
تشییع باشکوه تابوت نمادین رهبر شهید امت اسلامی با حضور گسترده جمعیت در شهر کراچی برگزار شد.
جمعی از اعضای جنبش اسلامی نیجریه به رهبری شیخ ابراهیم زکزاکی، مراسم نمادین تشییع و بدرقه رهبر شهید ایران را در ایالت «باوچی» نیجریه برگزار کردند.
جمع زیادی از مسلمانان آلمان، با برگزاری آیین وداع در برلین، یاد و نام رهبر شهید ایران را گرامی داشتند.
برنامه تشییع در عراق
ورود پیکر رهبر شهید ایران به فرودگاه بینالمللی در شامگاه سهشنبه
برگزاری مراسم استقبال رسمی با حضور علی الزیدی، نخستوزیر عراق
حضور مسعود پزشکیان، رئیسجمهور در آیین تشییع نجف و کربلا
آغاز مراسم تشییع در نجف از ساعت ۶ صبح به وقت عراق و ۶:۳۰ به وقت ایران
تشییع پیکر مطهر امام شهید در مسیر 6کیلومتری در نجف
انتقال پیکر رهبر شهید انقلاب ساعت ۱۶ به وقت عراق به کربلای معلی
مسیر حدود 8کیلومتری تشییع پیکر مطهر تا بینالحرمین در کربلا
برنامه اقامه نماز امام شهید در حرم مطهر حسینی به امامت شیخ عبدالمهدی الکربلایی، نماینده مرجعیت عالی دینی عراق
علی فالح الزیدی، نخستوزیر عراق، دستور تعطیلی رسمی ادارات و مراکز دولتی این کشور را برای امروز چهارشنبه صادر کرد.
انتقام در راه است
آیتالله ناصر مکارم شیرازی: امت اسلامی وظیفه خود را در خونخواهی شهیدان دنبال خواهد کرد.
آیتالله نوری همدانی: عاملان شهادت رهبر شهید ایران بدانند که قصاص آنان قطعی است.
آیتالله فاضل لنکرانی، عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم: خونخواهی امام شهید حق مردم است و امیدواریم این شهادت آثار بسیار بزرگی داشته باشد و منجر به فروپاشی آمریکا و اسرائیل شود.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس: متجاوزان به خاک ایران اسلامی و قاتلان شهدای این سرزمین، بهویژه قائد امت، به سزای اعمالشان خواهند رسید و گام نهایی انتقام از مستکبران با آزادی قدس شریف عینیت مییابد.
راز دعای متفاوت آیتالله جوادی آملی بر پیکر رهبر شهید
نکتهای بسیار ظریف و قابل تأمل در نماز میت حضرت آیتالله جوادی آملی بر پیکر رهبر شهید وجود داشت که شاید از نگاه بسیاری پنهان مانده باشد. ایشان به جای قرائت دعای متداول نماز میت، با بغض و تأثر، عباراتی همچون
«اللهم إنه نزل مجاهدا موحدا»، «اللهم إنه نزل عندک شهیدا» و «اللهم إنه نزل عندک قتیلاً للإسلام» را قرائت کردند.
اما علت این انتخاب چه بود؟
از نظر فقهی، در تکبیر چهارم نماز میت، آنچه واجب است، دعا برای متوفاست. اما متن معروفی که معمولا قرائت میشود و در آن میگوییم: «اللهم إنا لا نعلم منه إلا خیرا» و سپس «وإن کان مسیئا فتجاوز عنه»، دعایی مستحب است؛ بنابراین امام جماعت میتواند متناسب با جایگاه متوفی، دعای دیگری نیز قرائت کند.
حضرت آیتالله جوادی آملی نیز دقیقا بر همین اساس عمل کردند، زیرا این عبارات متداول برای مؤمنان عادی است؛ جایی که از خداوند درخواست میشود اگر متوفی خطا یا گناهی داشته است، از او درگذرد. اما درباره شخصیتی که مرجع تقلید، رهبر جامعه اسلامی، مجاهد و شهید راه خداست، ایشان معتقد بودند اساسا فرضِ «اگر گناهکار بوده» موضوعیتی ندارد؛ امری که در اصطلاح فقهی از آن با عنوان «سالبه به انتفاع موضوع» یاد میشود. از همین رو بهجای درخواست آمرزش برای گناهان احتمالی به مقام معنوی ایشان شهادت دادند.
وقتی میفرمایند: «اللهم إنه نزل مجاهدا موحدا» در حقیقت این بنده خدا را در حالی به پیشگاه الهی معرفی میکنند که سراسر عمر خود را در مسیر جهاد و توحید سپری کرده است. همچنین هنگامی که میفرمایند: «اللهم إنه نزل عندک شهیدا» درواقع به همان حقیقت قرآنی اشاره دارند که شهیدان نزد پروردگارشان زندهاند و از روزی الهی بهرهمند میشوند.
بنابراین تفاوت این دعا تنها در چند عبارت نبود، بلکه بیانگر تفاوتی بنیادین در نوع نگاه بود. دعا از مرتبه «طلب مغفرت برای یک مؤمن عادی» به مرتبه «گواهی بر مقام جهاد، توحید و شهادت» ارتقا یافت، زیرا به تعبیر علما الفاظ دعا باید متناسب با جایگاه و مقام کسی باشد که برای او دعا میشود.
