تحلیل جامعهشناسی از کشتهشدگان دیماه
6ماه از حوادث غمبار دیماه میگذرد؛ حوادثی که هزینههای زیادی به کشور تحمیل کرد و زمینه را برای حمله دشمنان خارجی فراهم آورد.
اکنون با فاصلهگرفتن از این حوادث غمبار، میتوان به ابعاد جامعهشناسانه آن نظر انداخت.
ابوالفضل حاجیزادگان، پژوهشگر حوزه اجتماعی با شناسایی صفحههای اینستاگرامی ۹۵۷نفر از جانباختگان بهویژه 306نفر از آنها که صفحاتشان در وضعیت پابلیک بوده، به یک درک جالب و جامع از تمایلات فکری آنها دست یافته است.
حاجیزادگان در ابتدای پژوهش خود تصریح میدارد که استانهای تهران، اصفهان و البرز بیشترین سهم جانباختگان را در دیماه داشتهاند.
استانهای گیلان، خراسان رضوی، مازندران و فارس در رتبههای بعدی قرار داشتهاند.
پس از بررسی پراکندگی اغتشاشات، حاجیزادگان سراغ بررسی وضعیت خود جانباختگان میرود. او میگوید که حدود دوسوم جانباختهها به رده سنی ۳۰سال به پایین تعلق داشتهاند. بیشترشان هم یا دانشآموز بودهاند یا دانشجو.
مرجعیت فکری جانباختگان
اما این جانباختگان برای خود مرجعیت فکری هم داشتهاند. پژوهش حاجیزادگان میگوید که رضا پهلوی، آیسان اسلامی و علی کریمی بهترتیب مهمترین این مراجع بودهاند.
این پژوهش ابعاد مهم دیگری هم دارد؛ ازجمله سهم بالای موسیقی رپ در علاقهمندیهای این افراد بهخصوص کمسنوسالترها یا بالارفتن سهم مطالب ناامیدانه در پستهای مجازی ایشان مشخصا از سال 1393به این سو.
چرا این پژوهش ارزشمند است؟
این پژوهش میتواند برای اهل فکر بهخصوص آنها که در سیاستگذاری کشور دست دارند، ذیقیمت باشد.
اول اینکه زندگی و به تبع آن سیاست برای مردم، دیگر لزوما امر تخصصی نیست و افرادی در مقام مرجعیت قرار میگیرند که کمترین شعور و سواد را نسبت به امر پیچیده سیاستورزی دارند و تنها هنرشان موجسواری روی کاستیها و ناامیدیها برای گرفتن فالوئر است.
ثانیا اغتشاشات دیماه نشان داد که جوانان کشور چقدر در معرض آسیب دشمنان کشور قرار دارند. اساسا سن ابراز وجود سیاسی در میان جوانان به سطح نوجوانی و مدارس رسیده است؛ وضعیتی که رگههای آن را میشد در اغتشاشات پاییز سال1401 نیز مشاهده کرد.
با این وضعیت سیاستگذاران کشور بهخصوص در حوزه فرهنگی لازم است شناخت خود نسبت به جامعه ایران را بهروز و از تکرار گزارههای تاریخ مصرف گذشته پرهیز کنند.