![بهورزان همراه عشایر میشوند](/img/newspaper_pages/1400/10-%20dey/16/nimrooz/6-1.jpg)
بهورزان همراه عشایر میشوند
طرح «بهورز عشایری» فرصتی است برای جوانان علاقهمند به ادامه تحصیل و عشایر تا در فصل کوچ بهورزان را همراه خود داشته باشند
![بهورزان همراه عشایر میشوند](/img/newspaper_pages/1400/10-%20dey/16/nimrooz/6-1.jpg)
شهره کیانوشراد- خبرنگار
کوچ به مناطق مختلف و ییلاق و قشلاق، جزئی جدانشدنی از زندگی عشایر است، اما این نوع زندگی همواره با مسائلی همراه است که موجب میشود ارائه برخی خدمات مانند بهداشت و سلامت به این قشر از جامعه با مشکلاتی مواجه باشد. طرح بهورز عشایری، عنوان طرحی است که سعی دارد با بهرهگیری از نیروهای جوان عشایر، مشکلاتی از این دست را حل کند. این طرح با موفقیت در برخی از استانها اجرا شده است و در آن بهورزان عشایری پس از گذراندن دورههای آموزشی با تأیید وزارت بهداشت، میتوانند به ارائه خدمات مشغول شوند. معاون بهداشتی دانشگاه علومپزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان سمنان با توجه به این طرح درباره جذب و استخدام نخستین بهورزان عشایری در این دانشگاه میگوید: بهورزان ارتقا دهنده فرهنگ سلامت و پیامآور بهبود شرایط بهداشتی عشایری هستند. سیدسعید کسائیان، افزایش آگاهی جمعیت عشایر استان سمنان در زمینه بهداشت و سلامت را از مهمترین اهداف جذب بهورزان عشایری در دانشگاه علومپزشکی و خدمات بهداشتی درمانی این استان عنوان میکند و میافزاید: کوچ عشایر در برخی از فصلهای سال آنها را با محدودیت دسترسی به خدمات بهداشت و درمان روبهرو میکند و در برخی موارد سلامتی آنها را به خطر میاندازد؛ به همین دلیل حضور بهورزان در میان عشایر اهمیت ویژهای دارد.
گذراندن دورههای تحصیلاتی 6ماهه تا 2ساله
انتخاب بهورزان از میان نیروهای داوطلب و علاقهمند یکی از ویژگیهای این طرح است. ثبتنام در دورههای بهورزی عشایر از طریق فراخوان در روستاهای مربوطه اطلاعرسانی میشود. افرادی که دیپلم دارند در دورههای 2ساله و افراد با مدرک کارشناسی در دورههای 6ماهه تحصیل میکنند و سپس به روستاها و محل سکونت خود بازگشته و بهعنوان بهورز مشغول بهکار میشوند. استان سمنان دارای ۳هزارو۱۸۱خانوار عشایری با جمعیتی حدود ۱۵هزار نفر است. این عشایر 8.2درصد جمعیت استان سمنان را تشکیل میدهند.
کسائیان درباره موانع جذب بهورزان در دانشگاه علومپزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان سمنان نیز میگوید: حضور بهورزان با تحصیلات عالی و ارائه خدمات بهداشتی درمانی مطلوب به جمعیت عشایر ازجمله نقاط قوت عرصه سلامت در استان سمنان محسوب می شود.
بهگفته معاون بهداشتی دانشگاه علومپزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان سمنان، این دانشگاه در سالجاری موفق به کسب مجوز جذب و استخدام بهورز عشایری شده است و اکنون ۲بهورز جذب دانشگاه علومپزشکی سمنان شدهاند. استان سمنان دارای 4خانه بهداشت عشایری است و بهمنظور تامین نیروی بهورز موردنیاز این مراکز، به جذب ۲بهورز دیگر نیز نیاز است.
بهورزان عشایر از جمعیت عشایر تحت پوشش براساس دستورالعمل جذب بهورز عشایری انتخاب میشوند تا بعد از طی دوره ۲ساله آموزش در مرکز آموزش بهورزی و بازآموزی برنامههای سلامت، بهعنوان بهورز عشایری به ایل خود بازگردند و همراه آنان در کوچهای ییلاق و قشلاق به ارائه خدمات بهداشتی درمانی بپردازند. بهداشت و مراقبت کودک و مادران باردار، بهداشت محیط، بهداشت خانواده، بهداشت مدارس و بهطور کلی همه مسائل مربوط به بهداشت روستا برعهده بهورزان است. آنها اجازه ورود به حوزه و امور پزشکی را ندارند، اما در شرایط خاص میتوانند برخی داروها را تجویز کنند.
اولین خانههای بهداشت سیار عشایری
پیش از راهاندازی خانههای بهداشت عشایری ارائه خدمات درمانی به عشایر، توسط رابطان و مراقبان سلامت انجام میشد، اما با راهاندازی خانه بهداشت سیار عشایری بهصورت کانکس و بهرهمندی از بهورزان دانشآموخته، خدمات به شیوه مطلوبتری به عشایر ارائه شد. تاریخ راهاندازی خانههای بهداشت سیار عشایری به سال1385 برمیگردد و فارس نخستین استان کشور در عملیاتی کردن پروژه راهاندازی خانه بهداشت سیار عشایری است.
احد امیریقرقانی، کارشناس مسئول بهداشت عشایر دانشگاه علومپزشکی شیراز در گفتوگو با همشهری در اینباره میگوید: معاونت بهداشت دانشگاه علومپزشکی شیراز از سال 85بهدنبال این موضوع بود که عدالت و توزیع خدمات سلامتی در همه مناطق و روستاها اجرا شود. هدف از ارائه طرح خانههای بهداشت سیار عشایری این بود که به جوامع روستایی و عشایری هم مانند جوامع شهری در قالب خانه و پایگاه سلامت، خدمات بهداشتی ارائه شود. زندگی جوامع عشایری مبتنی بر دامداری و کوچ است و معمولا 6ماه از سال در ییلاق و 6ماه در قشلاق بهسر میبرند. بهدلیل ثابت نبودن محل استقرار آنها، لازم بود تا خدمات بهداشتی بهگونهای متفاوت و در دسترس ارائه شود. طرح راهاندازی خانه بهداشت عشایری در قالب کانکس پیشنهادی بود که از سوی استان فارس مطرح شد و مهمترین موضوع نیز استفاده از بهورزانی بود که خود از عشایر بودند. طرح پس از پیشنهاد به وزارتخانه، مورد تأیید و تصویب قرار گرفت و برای اجرا به کل کشور تعمیم داده شد. اکنون دانشگاه علومپزشکیایران ساخت برخی از کانکسهای سیار خانه بهداشت عشایر را برعهده دارد. در سال93 نخستین بهورزان جذب شدند و سال95 و 96 رسما شروع بهکار کردند.
احد امیریقرقانی در ادامه میگوید: در حال ساخت و تحویل کانکسهای خانه بهداشت عشایر به دانشگاه علومپزشکیایران هستیم.
اولویت با عشایر
انتخاب بهورزان از میان عشایر، این امکان را فراهم میکرد تا جامعه عشایر هنگام کوچ به استانها و مناطق دیگر بتوانند از خدمات بهداشتی و سلامت برخوردار باشند. کارشناس مسئول بهداشت عشایر دانشگاه علومپزشکی شیراز، انتخاب بهورزان را منوط به تأیید از شورای روستا، انجام آزمون، گذراندن دورههای آموزشی و مصاحبه و کسب امتیاز لازم میداند. بهورزان پس از طی این مراحل با تأیید دانشگاه علومپزشکی همراه خانواده خود که از عشایر هستند، کوچ میکنند. تاکنون 6بهورز در دانشگاه علومپزشکی شیراز جذب شدهاند و 20بهورز در حال فعالیت هستند. برای جذب 20بهورز دیگر نیز آگهی داده
شده است.