حیاطی برای همه

محمود مولایی؛ روزنامه‌نگار

در روستای طار نطنز، یک خانه مسکونی جای خود را به فضایی عمومی برای دورهمی، بازی و گفت‌وگوی اهالی داد؛ پروژه‌ای ۱۸۰۰ مترمربعی که با یک حوض در مرکز و سکوهایی برای نشستن، کودکان و سالمندان را کنار هم جمع کرده و خاطره حیاط‌های قدیمی روستا را زنده کرده است. محمد کافی و مهتاب حسن، زوج جوان معمار، طراحان اصلی پروژه «حیاط مردم» هستند.  به‌گفته محمد کافی، طراحی این مجموعه در سال‌های ۱۳۹۸ و ۱۳۹۹ به دفتر آنها ارجاع شد. این معمار به همشهری می‌گوید: «درخواست اولیه کارفرما، ساخت خانه‌ای مسکونی در زمینی موروثی و متعلق به پدرش بود، اما در گفت‌وگو با اهالی متوجه شدیم که از حذف محل‌های قدیمی دورهم‌نشینی و گفت‌وگو گلایه دارند. در گذشته، حوض‌ها و فضاهای پیرامونی خانه‌ها محل تجمع مردم بود، اما این فضاها به‌تدریج از بین رفتند ‌ با کودکان روستا نیز صحبت کردیم. یکی فضایی برای آب‌بازی می‌خواست، دیگری مکانی برای کتاب خواندن و فرد دیگری فضایی برای فوتبال. همین گفت‌وگوها باعث شد پیشنهاد کنیم پروژه به ساخت یک خانه خصوصی محدود نشود و بخشی از محوطه مقابل آن به استفاده اهالی اختصاص پیدا کند.» بر این اساس، پیشنهاد طراحی یک پیرنشین بزرگ با حوضی در مرکز آن مطرح شد تا اهالی بتوانند در اطراف حوض بنشینند و با یکدیگر گفت‌وگو کنند. برای تأمین آب نیز از قنات روستا انشعابی گرفته شد تا آب پس از ورود به حوض و سرریزشدن، دوباره به مسیر اصلی بازگردد و برای آبیاری باغ‌های پایین‌دست استفاده شود. به‌گفته این معمار، اجرای این مجموعه حدود 3سال و نیم تا 4سال زمان برد و اقداماتی مانند اجرای شبکه فاضلاب، ساماندهی زهکشی آب‌های زیرسطحی و سنگفرش حدود هزار و ۶۰۰ تا هزار و ۷۰۰ مترمربع از محدوده پیرامونی انجام شد. محمد کافی می‌گوید: «علاوه بر این، برای مرمت حدود 8تا ۹ خانه اطراف پروژه نیز اقداماتی مانند تعمیر درها، گچ‌کاری و مرمت بخش‌هایی از بنا انجام دادیم. گویی این مجموعه بهانه‌ای شد تا مردم بیشتر به وضعیت بخش‌هایی از روستا توجه کنند.»‌