استاد دانشگاه یا پای ثابت بی‌بی‌سی؟

ماجرای سپیده بیرشک، مدرس مدعو دانشگاه تهران که سابقه حضور در برنامه «پرگار» بی‌بی‌سی فارسی را دارد، صرفا به یک انتصاب بحث‌برانگیز یا پایان همکاری پس از ۲جلسه تدریس محدود نمی‌شود؛ مسئله، سازوکار بررسی سوابق و صلاحیت افرادی است که قرار است در محیط دانشگاه بر نسل جوان اثر بگذارند. دانشگاه تهران اعلام کرده از فعالیت‌های رسانه‌ای این فرد اطلاع نداشته است؛ اما این پاسخ، پرسش اصلی را برطرف نمی‌کند. بررسی سوابق مدرسان، پیش از سپردن مسئولیت آموزشی به آنها، وظیفه چه نهادی است؟ این ماجرا را باید کنار بحث حذف شرط التزام به ولایت فقیه از آیین‌نامه جدید جذب استاد قرار داد؛ موضوعی که رئیس سازمان بسیج استادان نیز به آن اعتراض کرده و گفته است آیین‌نامه به تأیید شورای‌عالی انقلاب فرهنگی نرسیده است. پرسش روشن است: با چه منطقی می‌توان مؤلفه‌های اعتقادی و تعهد به مبانی نظام را در فرایند جذب استاد کمرنگ کرد، اما انتظار داشت دانشگاه همچنان در پاسداری از هویت اسلامی و ایرانی خود نقش مؤثری ایفا کند؟ پیامدهای این رویکرد را باید جدی گرفت؛ از حضور افرادی با سابقه فعالیت در رسانه‌های معاند تا رفتارهایی مانند آتش‌زدن پرچم ایران و توهین به مقدسات از سوی برخی دانشجویان. البته هر مورد نیازمند بررسی مستقل است، اما هیچ‌کدام را نمی‌توان از مسئولیت دانشگاه در تربیت علمی و فرهنگی دانشجویان جدا دانست. دانشگاه صرفا محل انتقال دانش و گذراندن واحدهای درسی نیست؛ نهادی است که در شکل‌گیری نگرش و هویت نسل آینده نقش دارد. اگر در گزینش استاد، صلاحیت حرفه‌ای و مسئولیت فرهنگی به‌درستی بررسی نشود، نمی‌توان هنگام بروز حاشیه‌ها و بحران‌ها، تازه به‌دنبال علت و مقصر گشت.