ایران، حلقه پیوند تمدنها
ژاله آموزگار، پژوهشگر فرهنگ و زبانهای باستانی و اسطورهشناس، در سمپوزیوم «شرقشناسی بدون ایرانشناسی؛ امکان یا امتناع» در وین، بر جایگاه ایران در ارتباط میان تمدنهای مختلف تأکید کرد و گفت شناخت میراث ایران، برای درک بخشی مهم از تاریخ فرهنگی جهان ضروری است.
آموزگار با رویکردی اسطورهشناختی، تاریخی و متنمحور، ایران را یکی از بسترهای مهم ارتباط میان تمدنهای گوناگون دانست. به باور او، بررسی اسطورههای ایرانی در کنار اساطیر دیگر تمدنها، شباهتها و پیوندهای ساختاری قابل توجهی را آشکار میکند؛ پیوندهایی که از وجود شبکهای پیچیده از ارتباطات فرهنگی در جهان باستان خبر میدهند.
او در این زمینه، توجه به میراث ایرانی را فراتر از بررسی مجموعهای از روایتهای اسطورهای دانست و بر اهمیت مطالعه زمینههای فکری و مفهومی این سنت تأکید کرد. از نگاه آموزگار، متون ایرانی باستان تنها حامل داستانها و باورهای اسطورهای نیستند، بلکه مفاهیم بنیادینی را نیز در خود جای دادهاند که برای شناخت اندیشه ایرانی اهمیت دارند.
آموزگار بهویژه بر جایگاه مفهوم «خرد» در متون ایران باستان تأکید کرد و نسبت به نگاهی که ایران را صرفا در چارچوب اسطوره و عرفان بررسی میکند، هشدار داد. او معتقد است چنین تقلیلگراییای میتواند لایههای عقلانی، فکری و مفهومی سنت ایرانی را پنهان کند.
سخنان آموزگار در این سمپوزیوم، بر ضرورت نگاهی چندلایه به ایران تأکید داشت؛ نگاهی که در آن اسطوره، تاریخ، زبان و اندیشه در ارتباط با یکدیگر بررسی شوند و نقش ایران در شکلگیری و انتقال میراث فرهنگی در جهان باستان مورد توجه قرار گیرد.