قیمت هر دلار آمریکا در بازار آزاد طی 2روز گذشته وارد کانال جدید شد و ارزش آن در برابر ریال ایران دیروز تا ساعت15 به 202هزار و 815تومان رسید. آیا دلار در کانال 200هزار تومان باقی میماند یا قیمت آن شکسته خواهد شد؟ افزایش قیمت دلار و دیگر ارزهای جهانروا، طی 2روز گذشته التهاب در قیمتها را به همراه داشته تا جایی که ارزش هر مثقال طلا به 96میلیون و 653هزار تومان و هر گرم طلای 18عیار هم به 22میلیون و 324هزار تومان رسید.
واکنش همتی به جهش دلار
رئیسکل بانک مرکزی با تأکید بر اینکه اقتصاد ایران از شرایط سخت عبور خواهد کرد از تأمین روزانه بهطور میانگین ۱۷۵میلیون دلار ارز، برنامه تأمین ۲۰ میلیارد دلار ارز مورد نیاز صنعت تا پایان سال و اختصاص ۷۰۰ همت منابع مالی بدون اتکا به چاپ پول از طریق ابزارهای تامین مالی زنجیرهای برای تولید خبر داد و گفت: شتاب تورم متوقف و رشد نقدینگی کاهشی شده است. عبدالناصر همتی گفت: از بهمنماه سال گذشته شرایط سخت را پیشبینی میکردیم و به همین دلیل، نسبت به ذخیره ارز در جاهای مختلف اقدام کردیم. همین امر باعث شده تا بتوانیم قول مؤکد بدهیم که ارز مورد نیاز کالاهای اساسی و دارو را تأمین میکنیم؛ همچنین تا پایان سال، ارز مورد نیاز صنعت را نیز تأمین خواهیم کرد. وی خاطرنشان کرد: در مورد فاصله نرخ ارز در بازار نیز معتقدم، افزایش این فاصله موقتی است و نباید بهدلیل نوسانات کوتاهمدت، مسیر سیاستهای ارزی را تغییر دهیم. من نسبت به آینده اقتصاد خوشبین هستم و معتقدم بسیاری از مشکلات موجود قابلحل است.
چشمانداز دلار در روزهای آینده
احتمال دارد بانک مرکزی سیاست مداخله مؤثر را در بازار ارز کلید بزند تا مانع از پیشروی هرچه بیشتر قیمت شود. با این پیشفرض ممکن است قیمت دلار به زیر 200هزار تومان برسد، بهویژه اینکه بخشی از افزایش قیمت طی 2روز گذشته ناشی از انتظارات تورمی و التهاب روانی است که پیشبینی میشود بهزودی هیجان فروکش کند .با این حال بهدلیل روند متغیرهای کلان اقتصادی ازجمله رشد پایه پولی، نقدینگی و سیر تورم در ماههای آینده این فرضیه را نباید از نظر دور داشت که روند افزایش قیمت ارزهای جهانروا در ماههای آینده تکرار شود.
سد ارزی در برابر تقاضای تجاری
متغیر دیگری که فرضیه تثبیت نسبی قیمت ارز را تقویت میکند، به سیاست بانک مرکزی درخصوص تامین ارز تجاری مربوط میشود. حسین تاجیکنژاد، مدیر اداره تخصیص ارز بانک مرکزی اظهار کرد: امسال در بانک مرکزی تلاش شد روند صادرات و روشهای بازگشت ارز تسهیل شود و در همین راستا، سازوکارهایی مانند توافق مستقیم میان واردکننده و صادرکننده و حذف برخی واسطهها ایجاد شده است. این مقام مسئول بانک مرکزی افزود: درخصوص مهلت اعتبار تخصیص ارز نیز نمیتوان صرفا با افزایش این مهلت از یکماه به 2یا 3ماه موافقت کرد؛ چرا که در این صورت باید ارز را برای مدت طولانیتری نگه داشت و صف تخصیص ارز نیز طولانیتر میشود. به همین دلیل، در سامانه این امکان را ایجاد کردهایم که متقاضی اعلام کند ریال مورد نیاز را در اختیار دارد و پس از آن تخصیص ارز انجام شود.
ریزش دلار با تقویت دیپلماسی
همزمان با سیاست فشار حداکثری و ادعای مقامات آمریکایی مبنی بر خفه کردن اقتصاد ایران با شدیدترین تحریمهای مالی که با هدف وادارکردن ایران به تسلیم شدن در برابر تحریمها صورت میگیرد، آینده دلار و بازار ارز ایران تا حدودی با مذاکرات هم گره خورده است. همزمان با حضور 2مقام سیاسی و نظامی پاکستانی و احتمال ورود یک هیأت عالیرتبه قطری بهنظر میرسد مقامات کاخ سفید امیدوار هستند تا روزنهای در مسیر تفاهم و کاهش تنشها باز شود. بلندشدن دود سفید از تور دیپلماسی مقامات کشورهای منطقه و گفتوگو با مقامات ایرانی میتواند بخشی از تنش قیمتی در بازار ارز ایران را بهصورت محسوس کاهش دهد.
مراقب تله دلار باشید
ورود دلار به کانال ۲۰۰ هزار تومان، طبیعی است که نگرانی و هیجان ایجاد کند اما برای مردم، این روزها زمان تصمیمگیری احساسی و خرید هیجانی ارز نیست. تجربه بازار ارز نشان داده است که قیمتها در دورههای التهاب میتوانند از متغیرهای بنیادی فاصله بگیرند و تحتتأثیر انتظارات تورمی، اخبار سیاسی و رفتارهای هیجانی معاملهگران جهش کنند؛ همانگونه که درصورت کاهش تنشها، همین عوامل میتوانند در جهت معکوس عمل کنند.بنابراین این پرسش که «دلار حتما بالای ۲۰۰ هزار تومان میماند؟» پاسخ قطعیای ندارد. بخشی از جهش اخیر میتواند ناشی از افزایش تقاضای احتیاطی و شکلگیری انتظارات صعودی باشد. اگر بانک مرکزی مداخله مؤثرتری در بازار داشته باشد، عرضه ارز تقویت یا نشانههایی از کاهش تنشهای سیاسی و باز شدن مسیر دیپلماسی دیده شود، امکان تخلیه بخشی از حباب و عقبنشینی قیمت دلار وجود دارد.در چنین شرایطی، افرادی که صرفا با هدف کسب سود کوتاهمدت و تحتتأثیر موج روانی بازار وارد خرید ارز میشوند، بیش از دیگران در معرض زیان قرار دارند. ممکن است فردی در سقف هیجانی بازار دلار بخرد، اما با یک خبر سیاسی مثبت یا افزایش عرضه، قیمت چندین هزار تومان عقبنشینی کند.البته این هشدار بهمعنای نادیده گرفتن عوامل بنیادی نیست. رشد نقدینگی، تورم، کسری بودجه، محدودیتهای ارزی و شرایط اقتصادی میتوانند در بلندمدت بر نرخ ارز فشار صعودی وارد کنند. اما تفاوت مهمی میان «روند بلندمدت» و «جهش کوتاهمدت» وجود دارد. پیام مهم برای مردم این است: دلار، بازار تضمینشده سود نیست. خرید ارز در روزهای التهاب با این تصور که «قیمت هرچه بالا برود، باز هم بالاتر میرود» میتواند خطرناک باشد. اگر تنشها فروکش و مذاکرات پیشرفت کند یا سیاست ارزی بانک مرکزی اثرگذار شود، همان هیجانی که قیمت را بالا میبرد، میتواند زمینهساز ریزش آن شود؛ بنابراین تصمیم مالی را نباید بر پایه ترس از جاماندن از بازار یا رؤیای سود سریع گرفت.
رئیس کل بانک مرکزی:
بالا رفتن قیمت ارز موقتی است وکاهش پیدا میکند
در همینه زمینه :