گزارش
ایمنی هتلها بحرانی نیست
جلال ملکی، سخنگوی سازمان آتشنشانی شهر تهران در برنامه پارکوی
نیلوفر ذوالفقاری| روزنامهنگار
بعد از حادثه آتشسوزی در هتل استقلال، موضوع ایمنی هتلها دوباره مورد توجه قرار گرفت. اما واقعا مراکز اقامتی تهران چقدر براساس استانداردهای ایمنی ساخته شدهاند؟ در همین زمینه روز گذشته مهدی بابایی، رئیس کمیته ایمنی شورای شهر اعلام کرد که فقط 4هتل در تهران، تأییدیه آتشنشانی دارند. در این زمینه و برای اطلاع از آخرین وضعیت ایمنی هتلها با جلال ملکی، سخنگوی سازمان آتشنشانی و خدمات ایمنی شهرداری تهران در برنامه پارکوی گفتوگو کردهایم.
4هتل تأییدیه آتشنشانی دارند
ملکی با اشاره به انتشار خبری درباره اینکه تنها 4هتل در تهران تأییدیه آتشنشانی دارند، میگوید: دغدغه عضو محترم شورای شهر تهران دغدغه کاملا درستی است. ساختمانهای تجمعی ریسک خطرهای خاص خود را دارند و نگرانیهایی درباره آنها وجود دارد. اماکنی مثل هتلها، پاساژها، بیمارستانها، برجهای مسکونی، باشگاهها، سینماها، خانههای سالمندان و... تجمعی و در معرض خطر هستند. از بین 217هتل در تهران با وسعت و تعداد ستارههای مختلف، 4هتل موفق شدند تأییدیه نهایی آتشنشانی دریافت کنند؛ بنابراین کمتر از 2درصد هتلها موفق به دریافت تأییدیه شدهاند.
هتلها شبهپلاسکو نیستند
سخنگوی آتشنشانی معتقد است، این آمار بهمعنای آن نیست که بقیه هتلهای پایتخت وضعیت خیلی بد و نگران کنندهای دارند. ملکی میگوید: « حدود ۱۰۰ هتل زیر نظر سازمان آتشنشانی کار ایمنسازی را شروع کردهاند. برخی دستورالعملهای لازم را دریافت و برخی هم شرکتهای مناسب برای ایمنسازی را انتخاب کردهاند. این یعنی نسبت به این موضوع مهم، بیتفاوت نبودهاند.» با این حال تعدادی از هتلها هم با وجود پیگیریهای سازمان آتشنشانی اهمیتی به موضوع ایمنی ندادهاند. ملکی میگوید: «از نظر آتشنشانی، ساختمانهای تهران به 4دسته تقسیم میشوند. دسته نخست ساختمانهای بحرانی که وضعیت خیلی خیلی نا ایمنی دارند. 129ساختمان در سالهای گذشته در این دسته جا داشتند و به ساختمانهای شبهپلاسکو معروف شدند. خوشبختانه با همکاری دستگاه قضایی با تلاش چند برابری آتشنشانی و همکاری خوب شهرداری این تعداد به 48ساختمان رسیده است. خبر خوب اینکه هتلها در دسته ساختمانهای شبهپلاسکو قرار ندارند.»
لزوم همکاری هتلداران با آتشنشانی
حتی در هتل استقلال که مدتی قبل دچار آتشسوزی شد، پیش از این کلاسهای آموزش ایمنی برگزار شده بود. به همین دلیل هم پیش از رسیدن نیروهای امدادی، مسئولان هتل تلاش کرده بودند آتش را خاموش کنند و نسبت به موضوع بیتفاوت نبودند. تخلیه مسافران هم طبق دورههای آموزشی انجام شده بود. با این حال ملکی معتقد است، همچنان برخی هتلداران برای ارتقای ایمنی هتلها همکاری لازم را ندارند: «2سال قبل با مسئولان جامعه هتلداران در تهران جلساتی برگزار شد که میتوانست همه هتلها را ملزم به کسب تأییدیه کند. در هفتههای اخیر بنا به درخواست خود هتلداران، این جلسات دوباره برقرار شده و پیشبینی میشود در ماههای آینده منجر به عقد تفاهمنامهای میان هتلداران و آتشنشانی شود.»
ایمنی هتلها برعهده شهرداری نیست
آنطور که سخنگوی سازمان آتشنشانی میگوید، برای شهرداری تهران وظیفه قانونی مشخصی در رسیدگی به وضعیت ایمنی هتلها تعریف نشده است. ملکی میگوید:«هتلها مالک مشخصی دارند و زیرنظر مجموعهای مستقل فعالیت میکنند. به همین دلیل مسئولیتی برای شهرداری در این زمینه تعریف نشده است.»
برخی استانداردهای موردنظر آتشنشانی برای ایمنی هتلها
دسترسی به راههای خروج ایمن به درستی تعریف شده باشد.
سیستمهای اعلام و اطفای حریق و دودبندها بهطور استاندارد نصب شده باشند.
انبارهای هتل خارج از ساختمان قرار داشته باشند.
سیستم برق و سیمکشیها بهروزرسانی شود.
پرسنل هتلها برای وقوع حوادث احتمالی آموزش ببینند.
تأییدیه آتشنشانی باید شرط تمدید مجوز هتلها شود
مهدی بابایی، رئیس کمیته ایمنی شورای اسلامی شهر تهران: براساس پایش ایمنی هتلهای پایتخت تاکنون ۲۱۷ هتل شناسایی شدهاند که از این تعداد، برای ۹۱ هتل پرونده تشکیل شده است. بسیاری از این مراکز نیز دستورالعملهای ایمنی را دریافت کردهاند، اما این اقدامات متأسفانه به ایمنسازی مؤثر منجر نشده و تنها 4هتل موفق به دریافت تأییدیه آتشنشانی شدهاند و در زمره مراکز اقامتی ایمن قرار دارند.
ناآشنایی مسافران با محیط ساختمان هتلها
به انجمن هتلداران پیشنهاد کردیم تفاهمنامهای با سازمان آتشنشانی منعقد شود تا بتوانیم در حوزه ایمنی به هتلها کمک و روند اجرای الزامات ایمنی را تسهیل کنیم، اما متأسفانه از این پیشنهاد استقبال نشد؛ این در حالی است که در سالهای گذشته بارها شاهد وقوع حریق در مراکز اقامتی بودهایم. یکی از مهمترین چالشهای ایمنی در هتلها، ناآشنایی مسافران با محیط ساختمان است. افراد در محل سکونت خود معمولا مسیرهای خروج را میشناسند، اما مسافران شناخت کافیای از فضای هتل ندارند. اگر حادثهای، بهویژه در ساعات شب رخ دهد. افراد از خواب بیدار شوند، ممکن است نتوانند موقعیت خود را تشخیص دهند یا مسیر خروج را پیدا کنند و همین مسئله میتواند خطرات جدیای به همراه داشته باشد.
نبود آمار دقیق از مراکز اقامتی در پایتخت
بارها از دستگاههای مسئول درخواست ارائه آمار کردیم، اما اطلاعات دقیقی در اختیار ما قرار نگرفت. در نهایت این موضوع به مناطق شهرداری واگذار شد تا آمار هتلها را جمعآوری کنند، اما اطلاعات ارائهشده نیز کامل و دقیق نیست و آمار جامعی از مراکز اقامتی وجود ندارد. با این حال، آنچه روشن است، تعداد بسیار اندک هتلهایی است که موفق به دریافت تأییدیه آتشنشانی شدهاند؛ موضوعی که از وجود چالشهای جدی در این حوزه حکایت دارد.
ایمنی در اولویت هتلها نیست
در بسیاری از مراکز اقامتی، تمرکز اصلی بر هتلینگ، جلوههای ظاهری، نازککاری و فینیشینگ ساختمان است و متأسفانه الزامات ایمنی و استانداردهای آتشنشانی در اولویت قرار نمیگیرد. این در حالی است که غفلت از ایمنی بهدلیل توجه بیش از حد به جنبههای تجاری و اقتصادی، موضوعی نگرانکننده است. انجمن هتلداران باید از طریق سازوکارهای صنفی، هتلها را به دریافت تأییدیه آتشنشانی ملزم کند، اما متأسفانه هنگام تمدید مجوز فعالیت هتلها نیز این موضوع بهعنوان یک الزام مورد توجه قرار نمیگیرد. اگر همانند مراکز درمانی، دریافت تأییدیه آتشنشانی برای هتلها نیز به یک الزام قانونی تبدیل شود، میتوان امیدوار بود که در سالهای آینده بخش قابلتوجهی از مراکز اقامتی به استانداردهای ایمنی دست یابند و روند ایمنسازی هتلهای پایتخت با سرعت بیشتری دنبال شود.
