عقاب به آشیانه بازگشت

 لیلا شریف | روزنامه‌نگار 

 ۱۱ اسفند؛ تنها 2 روز از آغاز جنگ تحمیلی سوم گذشته بود که 4 خلبان نیروی هوایی ارتش، سوار بر 2 فروند سوخو ۲۴، مأموریتی را آغاز کردند که خود نیز می‌دانستند شاید پایانش بازگشت نباشد. مقصد، پایگاه العدید آمریکا در قطر بود؛ یکی از مهم‌ترین مراکز نظامی ایالات متحده در منطقه. آنها از دل آسمانی مملو از سامانه‌های راداری و پدافندی عبور کردند، مأموریت خود را انجام دادند و در مسیر بازگشت، درگیر آتش دشمن شدند. از آن روز تاکنون، سرنوشت این چهار خلبان در هاله‌ای از ابهام قرار داشت؛ ابهامی که حالا با بازگشت پیکر شهید امیرسرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی، نخستین پاسخ خود را یافته است. همزمان، ارتش اعلام کرده جست‌وجو برای تعیین سرنوشت 3 خلبان دیگر همچنان ادامه دارد؛ عقاب‌هایی که نامشان با یکی از جسورانه‌ترین عملیات‌های هوایی سال‌های اخیر گره خورده است.

خلبانی که نامش ماندگار شد
سال‌ها در پایگاه هوایی سرلشکر شهید عباس دوران خدمت کرد و شاید بارها از کنار نام و خاطره خلبانی گذشته بود که با ایثار خود در تاریخ ایران ماندگار شده بود. حالا 5ماه پس‌از عملیات ۱۱اسفند ارتش علیه پایگاه‌های آمریکایی در خلیج‌فارس، شهید مجید کاظمی نیز به وطن بازگشته تا نامش در کنار روایت رشادت‌های نیروی هوایی ثبت شود. اطلاعات منتشر شده درباره شهید مجید کاظمی محدود به اطلاعیه ارتش است؛ اطلاعیه‌ای که در آن آمده است: «شهادت امیرسرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی، خلبان یکی از جنگنده‌های سوخو ۲۴ ایرانی که در جریان حمله ۱۱اسفند سال گذشته خسارات سنگینی به پایگاه العدید آمریکا در کشور قطر وارد کردند، با آزمایش‌های تخصصی و بررسی DNA محرز شده است.» پیکر این شهید ابتدا به تهران منتقل شد تا در پایگاه هوایی شهید لشکری، همرزمانش در نیروی هوایی با او وداع کنند و سپس راهی شیراز شد تا مردم این شهر نیز مراسم باشکوهی برای فرزند خود برگزار کنند.

جست‌وجو برای 3خلبان دیگر
در بخشی از اطلاعیه ارتش، نکته‌ای مهم درباره سرنوشت دیگر خلبانان این عملیات مطرح شده است؛ خلبانانی که همچنان خبری از آنان در دست نیست. در این اطلاعیه آمده است: «تلاش‌ها برای تعیین وضعیت 3خلبان دیگر 2جنگنده سوخو۲۴  از سوی نهادهای مربوطه همچنان در جریان است و به محض دریافت اطلاعات تکمیلی و تخصصی، اطلاع‌رسانی‌های لازم صورت خواهد گرفت.» این بخش از اطلاعیه نشان می‌دهد عملیات با حضور 4خلبان ارتش انجام شده و پس از اجرای موفق مأموریت، هدف قرار گرفتن جنگنده‌ها در مسیر بازگشت، موجب شده است که هنوز سرنوشت 3‌نفر دیگر مشخص نباشد.

العدید زیر آتش
پایگاه العدید آمریکا در قطر، بی‌تردید حمله جنگنده‌های ایرانی را در روزهای نخست جنگ، فراموش نخواهد کرد. جنگنده‌های سوخو ۲۴ که از سال‌های پایانی دفاع مقدس وارد نیروی هوایی ارتش شده بودند، در این عملیات با تکیه بر مهارت و تجربه خلبانان ایرانی، یکی از مهم‌ترین اهداف نظامی آمریکا در منطقه را هدف حمله قرار دادند. براساس اطلاعات منتشر شده، این مأموریت در زمره عملیات‌های تهاجمی عمیق و با ریسک بسیار بالا قرار داشت؛ مأموریتی که هدف آن ضربه به مراکز عملیاتی و لجستیکی دشمن بود. خبرگزاری فارس در گزارشی به نقل از منابع آگاه نظامی در این مورد نوشت: «برخی از این مأموریت‌ها در عمق مناطق تحت پوشش شدید پدافند هوایی دشمن انجام شد و بازگشت هواگردها با ریسک بسیار بالا همراه بود. جنگنده‌های نیروی هوایی ارتش در 2‌مرحله عملیات را اجرا کردند. خلبانان حاضر در همه این عملیات‌ها به‌خوبی آگاه بودند که احتمال بازگشت برای بسیاری از مأموریت‌ها بسیار پایین و حتی در برخی موارد نزدیک به صفر است.»

نخستین روایت رسمی از مأموریت
ماجرای عقاب‌هایی که بی‌هراس به دل آسمان زدند، نخستین بار از زبان امیردریادار حبیب‌الله سیاری، رئیس ستاد ارتش، در یک برنامه تلویزیونی روایت شد. تا پیش از آن، کمتر کسی از ابعاد این عملیات و جسارت خلبانان نیروی هوایی اطلاع داشت. 
دریادار سیاری در بخشی از سخنان خود، با اشاره به سابقه درخشان خلبانان ایرانی گفته بود: «خلبان ایرانی در دنیا معروف است. شما به 8 سال دفاع‌مقدس برگردید و ببینید خلبان‌های ما چه کردند. سوخو ۲۴ ما رفت و العدید قطر را زد. این را می‌گویم چون هنوز از سرنوشت خلبانان آگاهی نداریم. 4 دلیرمرد و شیرمرد با هواپیما رفتند و حماسه آفریدند. تمام این اقدامات بازمی‌گردد به حرکتی که شهید دوران انجام داد.»
او در ادامه به دیگر عملیات‌های نیروی هوایی در همان روزهای جنگ تحمیلی سوم نیز اشاره کرد و گفت: «همین اف ۵ از یک پایگاه بلند شد و در زمان مناسب حمله‌ای علیه پایگاه‌های دشمن انجام داد. ما نمی‌توانیم تاکتیک و تکنیک عملیات را بیان کنیم اما این خلبان‌ها مأموریت را انجام دادند و سالم برگشتند. اف ۴ ما هم در نقطه‌ای دیگر همین کار را انجام داد  اما در زمان جنگ امکان بیان جزئیات وجود نداشت.»