پیشرفت بدون توقف در زیر زمین تهران

پریسا نوری| روزنامه‌نگار 

مدیریت شهری در این دوره با افتتاح 22ایستگاه جدید و ساخت بیش از ۴۰کیلومتر تونل و امضای قراردادهای کلیدی برای تأمین ناوگان بیش از هزار واگن (داخلی و خارجی) گامی بلند در ارتقای ظرفیت مترو برداشته است. از آنجا که این پروژه‌های زیربنایی با حمایت و نظارت مستقیم شورای اسلامی شهر تهران پیش می‌روند، در یکی از بازدیدهای میدانی از خطوط در حال ساخت مترو با سیدجعفر تشکری هاشمی، رئیس کمیسیون حمل‌ونقل شورای اسلامی شهر تهران همراه شدیم.

بررسی وضعیت خطوط ۸ تا ۱۱با حضور کارشناسان
ساعت ۶ صبح است و کارشناسان و مدیرعامل متروی تهران در سالن جلسات کارگاه خط ۱۰ که کنار ایستگاه در حال ساخت «دریاچه» قرار دارد، گزارشی از پیشرفت فیزیکی و مالی 4خط جدید ۸، ۹، ۱۰ و ۱۱ ارائه می‌دهند. به‌گفته کارشناسان، عملیات ساخت هر 4خط در حال اجراست و تأمین تجهیزات و رفع معارضان ملکی و تأسیساتی، از اولویت‌های اصلی به شمار می‌رود. مدیرعامل مترو نیز از لزوم تسریع در جذب منابع مالی و هماهنگی با سایر دستگاه‌های خدماتی می‌گوید. رئیس کمیسیون حمل‌ونقل شورای اسلامی شهر تهران پس از استماع گزارش کارشناسان، ضمن قدردانی از تلاش‌های شبانه‌روزی تیم‌های مهندسی و کارگری، بر ضرورت تسریع در تأمین تجهیزات و رفع موانع احتمالی افتتاح فازهای اولویت‌دار تأکید می‌کند.

سفر به اعماق زمین
پس از جلسه، بازدید میدانی از خط ۱۰ مترو و ایستگاه در حال ساخت «دریاچه» آغاز می‌شود. با ورود به محوطه کارگاه کلاه‌های ایمنی در اختیار تیم بازدیدکننده قرار می‌گیرد، سپس با یک آسانسور صنعتی به پایین می‌رویم و وارد کارگاه اصلی حفاری تونل خط۱۰ می‌شویم. در عمق ۴۰متری زمین سوار واگن‌های کارگاهی می‌شویم و ۲۵۰۰متر پیش می‌رویم تا به انتهای خط حفاری و جبهه اصلی کار برسیم، جایی که دستگاه حفار TBM با سروصدای فراوان در حال کار است و خاک‌ها را با یک نقاله به بیرون می‌فرستد. کارشناس پروژه برای بازدیدکنندگان توضیح می‌دهد که همزمان با حفر تونل، عملیات نصب سگمنت (پوشش بتنی داخل تونل) هم در حال انجام است.
شتاب‌دهی به عملیات در ایستگاه «جنت‌آباد» 
مقصد دوم بازدید، ایستگاه در حال ساخت «جنت‌آباد» در امتداد خط۱۰ و مجاور بزرگراه آبشناسان است. در این بخش هم حفاری تونل انجام می‌شود. تشکری هاشمی از روند پروژه می‌پرسد و یکی از کارشناسان توضیح می‌دهد که برای افزایش سرعت انتقال مصالح قرار است یک دستگاه «جرثقیل دروازه‌ای» به تجهیزات اضافه شود. نعمت‌الله فرزان‌پور، مدیرعامل مترو درباره پیشرفت پروژه خط۱۰ می‌گوید: عملیات اجرایی ۱۰ایستگاه آغاز شده و پیشرفت فیزیکی این ایستگاه‌ها به‌طور میانگین در حال حاضر حدود ۱۲درصد است.

اتصال هوشمند خطوط ۳ و ۱۱
ساعت از ۱۱ گذشته که به مقصد بعدی و محل اتصال خطوط ۳ و ۱۱ مترو در جنوب تهران می‌رسیم. در هوای داغ ظهر در یک طرف ماشین‌های سنگین مشغول خاکبرداری هستند و در سوی دیگر عملیات ریل‌گذاری روی زمین در حال انجام است. به‌گفته مدیرعامل مترو پیمانکار این پروژه مشخص شده و قرارداد آن در حال نهایی‌شدن است. زمین پروژه به پیمانکار تحویل داده شده، تجهیز کارگاه انجام و عملیات اجرایی لینک ارتباطی میان خط ۱۱ و خط ۳ مترو آغاز شده است. کارشناس پروژه در تأیید صحبت‌های فرزان‌پور اعلام می‌کند: ریل‌گذاری بخش تونلی به طول ۷۰۰ متر با موفقیت به پایان رسیده و اکنون عملیات بتن‌ریزی و فونداسیون آغاز شده است. او تأکید می‌کند: نقطه عطف این پروژه ایجاد یک اتصال زیرزمینی هوشمند است که به قطارها اجازه می‌دهد پس از عبور از ایستگاه آزادگان از طریق یک انشعاب ویژه خود را به ایستگاه بیمارستان حکیم برسانند.

بهره‌برداری از فاز اول پایانه آزادگان؛ به‌زودی 
کمی دورتر از نقطه اتصال خطوط ۳ و ۱۱، سازه بزرگی با سقف مشبک سفیدرنگ در حال ساخت است. کارشناس پروژه توضیح می‌دهد: این سازه پایانه قطارهای مترو است و فاز اول آن با ظرفیت ۳۲ رام واگن تا 2 ‌ماه آینده به بهره‌برداری می‌رسد. بازدیدکنندگان به سمت مقصد بعدی در محدوده دولت‌آباد و محل ساخت تقاطع ایستگاه‌های خطوط ۶  و ۹ می‌روند. در این محدوده یک کارگاه ساخت سگمنت (پوشش بتنی داخل تونل مترو) فعالیت می‌کند. کارگاه، سوله بزرگی است که در ده‌ها قالب فلزی سگمنت جانمایی شده و در هیاهوی گوشخراش ماشین‌های میکسر بتن که بی‌وقفه کار می‌کنند، مسئول کارگاه توضیح می‌دهد: در حال حاضر در یک شیفت ۶ ساعته مشغول تولید سگمنت برای خطوط جدید هستیم و کمبودی نداریم. به‌گفته مدیرعامل شرکت مترو در کنار این ایستگاه تبادلی یک پایانه جدید برای واگن‌های مترو ساخته می‌شود.

آغاز عملیات در میدان آرژانتین
مقصد پایانی بازدید رئیس کمیسیون حمل‌ونقل و ترافیک شورا، ایستگاه در حال ساخت میدان آرژانتین در خط ۸ است. عملیات اجرایی به تازگی آغاز شده و در مرحله خاکبرداری است. مدیرعامل شرکت مترو توضیح می‌دهد: خط ۸ متروی تهران یکی از 4 خط جدید شبکه حمل‌ونقل ریلی پایتخت است که از محدوده مسعودیه در منطقه ۱۵ آغاز می‌شود و تا ایستگاه سرسبز در مرز مناطق ۴ و ۸ ادامه می‌یابد. این خط در تبادل با خط ۹، لوپ حمل‌ونقلی مناطق مرکزی شهر را تشکیل می‌دهد و مسافران زیادی را جذب می‌کند. فرزان‌پور تأکید می‌کند: 4خط جدید مترو به موازات هم ساخته می‌شود و با کمک و حمایت شورای شهر در تأمین منابع مالی و رفع معارضان، پیشرفت قابل توجهی خواهد داشت و در موعد مقرر به بهره‌برداری می‌رسد.