مدرسه رنگارنگ برای هزار کودک کار
پردیس کودکان کار و خیابان در یکی از مناطق مرکزی تهران به همت بهزیستی شروع بهکار کرد
محمد سرابی | روزنامهنگار
بچههای کار را نمیشود ناگهان از خیابان به سر کلاس درس کشید. جذب کودکان کار تا جایی که بازیهای بچگی را انجام دهند و پشت نیمکتهای مدرسه بنشینند آسان نیست، اما یک مجموعه بزرگ آموزشی در مرکز تهران قرار است این کار را انجام دهد. تعداد کودکانی که اکنون در این مرکز خدمات دریافت میکنند، کمتر از یکچهارم ظرفیت نهایی آن است و پردیس توانمندسازی کودکان کار و در معرض آسیبهای اجتماعی شهر تهران یا پردیس ولیعصر در آینده یکی از مراکز بزرگ آموزش بیش از 1000کودک کار خواهد شد.
کلاس، کارگاه و باغچه
پردیس توانمندسازی کودکان کار شامل کلاسهای درس، کارگاه، ورزشگاه و باغ و باغچه است. این مجموعه در جایی از شهر قرار گرفته که در اطراف آن میشود مشکل کودکان کار را دید و شاید همین موقعیت جغرافیایی راه ورود این کودکان و ارتباط با آنها را آسانتر کند. پایینتر از میدان خراسان و در فاصله کمی از شیرخوارگاه شبیر در کنار بوستان بزرگ ولیعصر (بیسیم)، ساختمانی قدیمی قرار دارد که حالا به همت خیران نوسازی و آماده پذیرش کودکان کار شده است. کلاسهای درس بهجای نیمکتهای فلزی و دیوار، مبلمان رنگی و پردههای بلند خوشرنگ دارند و بچهها در سالن ورزش بسکتبال بازی میکنند و در کارگاه مجسمههای چوبی میسازند. این ساختمان در سال1346 توسط سَتّاره فرمانفرماییان با نام مرکز رفاه خانواده برای کمکرسانی به زنان و کودکان نیازمند تاسیس شده و در سالهای گذشته کاربریهای متفاوتی پیدا کرده بود. هفته پیش با حضور وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی و رئیس سازمان بهزیستی پردیس توانمندسازی کودکان کار شروعبهکار کرد تا پذیرای کودکان کار ساکن مناطق ۱۲، ۱۴، ۱۵ و ۱۸ باشد. اداره این مرکز به مجموعه «صبح رویش» واگذار شده است که سابقه اداره مدارس مخصوص کودکان کار را دارد.
شروع درس از یک ساعت
بچهای را که از کودکی با مادرش در خیابان دستفروشی کرده است نمیشود صبح تا عصر درون مدرسه نگه داشت. این کودک باید ابتدا یکساعت و بعد 2ساعت و بعد... را در مراکز به درس و سرگرمیهای جذاب بگذراند تا بتوان بهتدریج عقبماندگی تحصیلی او را جبران کرد. مریم شاکری، مدیر بهزیستی شهر تهران به همشهری میگوید: «کودکان کار از 3مسیر جذب میشوند. اول از سطح خیابانها و به کمک مددکاران باتجربهای که داریم. این مددکاران با کودکان و والدین آنها صحبت میکنند و مراکز ما را معرفی میکنند. دوم مراجعه شخصی و داوطلبانه کودکان کار به مراکز و نوع سوم هم ارجاع از سایر ارگانها مانند نیروی انتظامی، شهرداری، دادستانی و... که کودکان کار را به ما معرفی میکنند.» او با اشاره به اینکه کودکان این مرکز در سن مدرسه هستند، تأکید میکند: «مؤسسه صبح رویش که کار این مرکز را بهعهده گرفته است از آموزشوپرورش مجوز 3مدرسه برای آموزش کودکان کار دارد. بچهها آموزشهای درسی مانند ریاضی را در آن مدرسهها میبینند و بقیه آموزشها در پردیس انجام میشود. »

ساماندهی اتباع غیرمجاز در سالی که گذشت
بازگشت اتباع افغانستانی از خرداد سال 1404 وارد مرحله جدیدی شد. اگرچه طرح بازگشت اتباع از بهمن 1403 پررنگتر شد، دولت ایران که به دنبال ساماندهی حضور اتباع بیگانه در کشور است پس از جنگ 12 روزه جدیت و قاطعیت بیشتری نشان داد و روند جمعآوری اتباع غیرمجاز و همینطور مراجعه داوطلبانه برخی از آنها افزایش پیدا کرد. با این حال حضور اتباع غیر مجاز همچنان یکی از مشکلات جامعه ایران به شمار میآید. اگرچه وقوع جنگ تحمیلی سوم باعث شد که موضوع اتباع چندان در اخبار داخلی کشور بازتاب پیدا نکند، روند بازفرستادن اتباع افغانستانی به این کشور در میان همه اتفاقات سال گذشته همچنان ادامه داشته است. مرکز امور اتباع و مهاجران خارجی وزارت کشور مدیریت این طرح را برعهده دارد. به گفته استانداری تهران از ابتدای امسال ۴۵۰۰ نفر از اتباع غیرمجاز از استان تهران خارج شدهاند اما آمار کلی از تعداد افرادی که در کل سال 1405 از ایران خارج شدهاند، منتشر نشده است.