شیوههای عجیب تشخیص زمان افطار
قبل از آنکه تهرانیها با صدای شلیک توپ از زمان افطار باخبر شوند، تعدادی از آنها علاوه بر توجه به آسمان و غروب آفتاب شیوههای عجیبی برای تشخیصدقیق زمان افطار داشتند. یکی از روشها رنگ کاهزرد روی دیوار بود. برخی هم باور داشتند که اگر چشم خروس تغییر کند، زمان افطار رسیده است. البته در دوره قاجار، شیوه باخبرشدن از زمان افطار تغییر کرد و حکومت سازوکاری برای باخبرشدن مردم از زمان افطار تعریف کرده بود. نصرالله حدادی تهرانشناس این ماجرا را مفصل توضیح میدهد: «قبل از شلیک توپ، برخی از مردم برای تشخیص وقت افطار از شیوه «کاهزردی» استفاده میکردند؛ به این معنی که اگر زردی کاه روی دیوار دیده نمیشد، هنگام افطار فرارسیده بود. رسم «چشم خروس» هم بود که اگر چشم خروس از حالت گرد به حالت خطی در میآمد، زمان غروب آفتاب و افطار بود. یک رسم کمتر شنیده شده هم این بود که سایه چراغ گردسوز باید زیر چراغ قرار میگرفت تا وقت افطار برسد. اما در دوره قاجار این شیوه سنتی تغییر کرد و اعلام زمان سحر و افطار با شلیک گلوله توپ همراه بود؛ چنان که در هر گوشهای از شهر 2توپ جنگی کار گذاشته میشد که این توپها هنگام سحر و اذان مغرب، 3بار شلیک میشد و اوقات شرعی را به این ترتیب به مردم اعلام میکردند. تا اینکه در سال ۱۳۲۲ و ۳ سال بعد از شروع بهکار رادیو، برای نخستین بار بانگ اذان از رادیو پخش شد تا اوقات شرعی بهطور دقیق برای مردم مشخص شود.»
