از بحر‌آسمان تا جازموریان

زهرا رفیعی؛ روزنامه‌نگار

جازموریان یکی از بزرگ‌ترین تالاب‌ها و حوضه‌های آبخیز کشور روی خوش آب را به‌خود دید. این تالاب سال‌ها بود که به‌دلیل بهره‌برداری بی‌رویه از منابع آبی بالادست و خشکسالی‌های پی‌در‌پی خشک شده بود. این تالاب در میان 2استان سیستان و بلوچستان و کرمان قرار گرفته است. الهام ‌آبتین، مدیرکل محیط‌زیست سیستان و بلوچستان گفت: تالاب جازموریان به‌عنوان یکی از مهم‌ترین تالاب‌های کویری فلات مرکزی ایران، از مراکز اصلی مهاجرت پرندگان آبزی، به‌ویژه پرندگان مهاجر از سیبری، به شمار می‌رود. وسعت زیاد تالاب و فاصله برخی بخش‌های آن از مناطق مسکونی، این منطقه را به زیستگاهی امن برای گونه‌های مختلف جانوری و گیاهی تبدیل کرده است.
افزایش جمعیت، برداشت بی‌رویه از منابع آب سطحی و زیرزمینی، حفر چاه‌های غیرمجاز، احداث سدهای متعدد در حوضه آبریز بالادست ـ به‌ویژه بر رودخانه‌های ورودی تالاب ـ و همچنین تغییرات اقلیمی، از مهم‌ترین عوامل کاهش وسعت تالاب جازموریان عنوان می‌شود.
احمدرضا لاهیجان‌زاده، معاون سازمان محیط‌زیست با اشاره به تصاویر ماهواره‌ای گفت: بخش زیادی از تالاب جازموریان با سیل هفته اخیر آبگیری شده است. تالاب جازموریان که مساحتی به اندازه لرستان دارد تا پیش از این سیل، خشک و بی‌جان بود. در هفته جاری بارندگی برای 2 استان پیش‌بینی شده و انتظار می‌رود آبگیری تالاب جازموریان بیش از پیش شود.
قاسم رحیمی‌نیا، مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری جنوب استان کرمان نیز با اشاره به اینکه حوضه آبریز تالاب از ارتفاعات کوه‌های بحرآسمان آغاز می‌شود گفت: آثار مثبت این بارش‌ها در شهرستان‌های قلعه‌گنج، جازموریان، فاریاب، منوجان، کهنوج، جیرفت، عنبرآباد و جازموریان مشهود خواهد شد.
جازموریان روزگاری انبار علوفه کشور به‌حساب می‌آمد ولی به‌دلیل بهره‌برداری بیش از توان اکولوژیک رو به تخریب گذاشت و به یکی از کانون‌های فعال ریزگرد کشور تبدیل شد. به‌طور مثال در ابتدای سال 1.8میلیون واحد دامی در جازموریان حضور داشتند، درحالی‌که تعداد مجاز 845هزار واحد است.