![هشدار برای کوچ پزشکان](/img/newspaper_pages/1400/09-azar/02/nimrooz/12-1.jpg)
رئیس سازمان نظامپزشکی از صدور ماهانه 300گواهی مرتبط با مهاجرت بخشی از نیروهای کادر درمان خبر داد
هشدار برای کوچ پزشکان
![هشدار برای کوچ پزشکان](/img/newspaper_pages/1400/09-azar/02/nimrooz/12-1.jpg)
زهرا جعفرزاده - خبرنگار
مهاجرت پزشکان؛ این پربحثترین موضوع نشست خبری روز گذشته رئیس جدید سازمان نظامپزشکی بود. پیش از این در اول شهریور، محمدرضا ظفرقندی، رئیس پیشین این سازمان، گفته بود که تنها در یک سال، 3هزار گواهی گوداستندینگ (سوءپیشینه) برای پزشکان صادر شده است. این گواهی برای پزشکانی صادر میشود که میخواهند از کشور خارج و در کشور دیگری مشغول به طبابت شوند. همان موقع او تأکید کرده بود که این درخواستها در دوران کرونا، افزایش بیشتری پیدا کرده است. با این حال محمد رئیسزاده، رئیس فعلی این سازمان، درحالیکه از سوی چندین خبرنگار درباره موضوع مهاجرت پزشکان مورد پرسش قرار گرفته بود، زیر بار تأثیر شیوع کرونا بر افزایش تمایل پزشکان برای مهاجرت از کشور نرفت: «مهاجرت پزشکان نسبت به کل مهاجرتها، عدد بالایی نیست با اینحال حتی یک مورد مهاجرت هم سنگین است. این وضعیت از قبل هم وجود داشته است.» او درباره تعداد گواهیهای صادر شده پزشکان برای مهاجرت از کشور، هم به همشهری گفت که ماهانه 300گواهی گوداستندینگ، برای پزشکان صادر میشود؛ درحالیکه پیش از این رضا لاریپور، سخنگوی این سازمان گفته بود که میزان درخواست برای صدور این گواهی بالا رفته و اکنون ماهی 300گواهی است؛ حال آنکه طی 10سال گذشته، هر ماه 10تا 15گواهی درخواست میشد. پیش از این هم در آمارهایی که از سوی دانشگاه علومپزشکی تهران منتشر شده بود، آمده بود که 117نفر از مجموع درخواستکنندگان مدرک تحصیلی این دانشگاه، پزشکانی بودند که قصد مهاجرت به آمریکا و کانادا را داشتند.
چرا پزشکان مهاجرت میکنند؟
رئیسزاده درباره دلایل مهاجرت پزشکان از کشور، توضیحاتی داد. بهگفته او، فاکتورهای زیادی برای مهاجرت پزشکان وجود دارد. این افراد که اغلب پزشکان عمومی هستند، امکان ادامه تحصیل و گرفتن تخصص را ندارند. از سوی دیگر دوران رزیدنتی از نظر فشار کاری و معیشتی دشوار شده، تعرفههای درمانی غیرواقعی است و انگیزهای برای فعالیت آنها وجود ندارد و شرایط فعالیتشان کم شده است. بهگفته او، شرایط اقتصادی برای فعالیت یک پزشک عمومی در کشور، مهیا نیست و نظام سلامت نتوانسته این افراد را در قالب پزشک خانواده و سیستم ارجاع به کار گیرد. اردیبهشت امسال بود که جامعه پزشکی دچار شوک بزرگی شد و خبر خودکشی 4دانشجو در دانشگاه علومپزشکی جندیشاپور اهواز به سرخط خبرها تبدیل شد. همان موقع مرگ این افراد به مجموعهای از عوامل ازجمله مصرف موادمخدر گره خورد، اما در این میان آنچه مورد تأکید قرار گرفت، فشار کاری و تبعیضها در حقوقهای دریافتی و مشقتهای رزیدنتی عنوان شد. هر چند که رئیسزاده دیروز با اشاره به این خبر گفت که خودکشی این افراد ممکن است الزاما بهطور مستقیم به مسائل دوره دستیاری ارتباط نداشته باشد، اما حتما شرایط کاری، روی روحیه رزیدنتها تأثیر میگذارد.
بررسیها نشان میدهد بین 10تا 15هزار پزشک بیکارند یا شغل طبابت را رها کردهاند. پزشکان میگویند درآمد یک پزشک عمومی بهطور میانگین 8میلیون تومان در ماه است، اگر این پزشک بتواند در مطب شخصی خود فعالیت داشته و مراجعانی هم داشته باشد، میزان درآمد ماهانهاش به حدود 20میلیون تومان میرسد و اگر وارد حوزههای دیگر مثل انجام کارهای زیبایی بدون جراحی، مانند تزریق ژل و بوتاکس و... شود، درآمدش در ماه به حدود 80میلیون تومان میرسد. اما بهگفته یک مقام مسئول که نخواست نامش در گزارش بیاید، اینگونه اقدامات موردپسند تمام پزشکان نیست؛ به همین دلیل بیشتر آنها در همان مرحله درآمد 8میلیون تومانی میمانند. در این میان سخنگوی سازمان نظامپزشکی به تمام این موارد، ساعتهای طولانی کشیک، شیفتهای شبانه سنگین، نبود تناسب میان درآمد با میزان تلاش پزشکان را اضافه میکند. بهگفته او، معیار قضاوت مردم از شرایط معیشتی رشته پزشکی تنها برای حدود 7درصد از جامعه پزشکی است؛ درحالیکه 93درصد از این قاعده مستثنی هستند.
به کجا مهاجرت میکنند؟
پزشکان عمومی بالاترین میزان مهاجرت را در میان سایر گروههای پزشکی دارند. آنها کمدرآمدترین گروه پزشکی هستند. گفته میشود کشورهای کانادا، انگلستان، آلمان، استرالیا و نیوزیلند، دانمارک، سوئد و نروژ در کنار کشورهای حاشیه خلیجفارس، از پرطرفدارترین کشورها برای مهاجرت پزشکان به شمار میروند. به استناد اطلاعات منتشر شده از میزان درآمد این کشورها، برای نمونه، کمترین حقوق سالانه برای یک پزشک در سالهای اولیه کار در کانادا، 124هزار دلار است. یکی از پزشکان مطلع در این زمینه به همشهری میگوید که پزشکان با مهاجرت به کشورهای حاشیه خلیجفارس با پاسپورتشان، بهراحتی میتوانند به 80تا 100کشور دنیا سفر کنند. حالا هم که بحث برگزاری جامجهانی در کشور قطر مطرح شده، به هر حال این کشور هم در تلاش است تا برای پوشش درمانی جامجهانی، پزشکان بیشتری را وارد کشورش کند. قطعا قطر از سوئیس و آلمان، پزشک وارد نمیکند و ایران برایش گزینه بهتری است. حالا در این وضعیت، اعلام میشود که با این حجم از مهاجرت پزشکان، نظام سلامت در آینده در بسیاری از رشتههای تخصصی و فوقتخصصی، مثل داخلی، بیهوشی، کودکان، فوقتخصص جراحی اطفال و جراحی قلب و فوق تخصص کلیه با کمبود مواجه میشود. این موضوع را رئیس سازمان نظامپزشکی هم در نشست خبری مطرح کرد و گفت: «اگر شرایط مهاجرت پزشکان ادامه داشته باشد، در آینده ناگزیر میشویم تعدادی از بیماران را به خارج از کشور بفرستیم یا درخواست اعزام پزشک برای رشتههای تخصصی از خارج کنیم.» نگاهی به وضعیت مهاجرت پزشکان در دنیا نشان میدهد، نزدیک به 50درصد پزشکان آموزشدیده خارجی در آمریکا، از کشورهای آسیایی مثل هند، فیلیپین و پاکستان مهاجرت کردهاند. بررسی دلایل مهاجرت پزشکان در دنیا نشان میدهد حقوق بالا، کیفیت آموزش، رضایت شغلی، شیوه بهتر زندگی، فرصتهای شغلی بیشتر و... مهمترین علت مهاجرت این گروه است.