گفت‌وگو
گفت‌وگو با مدیرکل تشکل‌های دینی سازمان تبلیغات اسلامی
از توان هیئت ها در کاهش آسیب‌ها استفاده می‌کنیم
حمیدرضا بوجاریان| خبرنگار:
مناطق
ظرفیت عظیم و خودجوش محرم و تجمع عاشورایی مردم، فرصت خوبی است تا با استفاده از آن بخشی از مفاهیم و مسائل مربوط به فرهنگ و حقوق شهروندی را به مردم منتقل کرد. در این میان، هیئت‌های مذهبی نقش بی‌بدیلی دارند و می‌توانند با بیان آسیب‌های اجتماعی در محله و ترویج راهکارهای مقابله با این آسیب‌ها، راه را برای بهبود زندگی در محله‌ها هموار کنند. به بهانه آغاز ماه محرم و رونق گرفتن فعالیت هیئت‌های عزاداری با «رضا معممی مقدم» مدیرکل تشکل‌های دینی و مراکز فرهنگی سازمان تبلیغات اسلامی، درباره رویکرد هیئت‌های مذهبی در عزاداری‌های محرم امسال، گفت‌وگو کرده‌ایم.
تشکل‌های مذهبی در دل محله‌ها متولد می‌شوند. برخی بر این باورند که هیئت‌های مذهبی و تشکل‌های دینی باید در برنامه‌های محرم خود به مسائل و دغدغه‌های مردم محله هم بپردازند. تا چه اندازه این موضوع را باور دارید؟
ما در سازمان تبلیغات اسلامی دغدغه مشترکی در این زمینه داریم. هیئت‌های مذهبی باید نگرش خود را از نگاه مناسک محور به رویداد محرم و عزاداری‌های آن به رویکردی اجتماعی تغییر دهند و در این‌باره از سوی هیئت‌های مذهبی تلاش‌های خوبی برای اجتماعی شدن عزاداری‌های محرم انجام شده است. برای انجام این کار از مداحان و متولیان هیئت‌های مذهبی خواسته‌ایم به مسائلی مانند حقوق شهروندی توجه ویژه‌ای داشته باشند.
بیشتر در این‌باره توضیح می دهید.
به‌عنوان مثال، تلاش کرده‌ایم از ظرفیت و توانمندی هیئت‌های مذهبی برای کاهش آسیب‌های اجتماعی در محله‌ها استفاده کنیم. از سوی دیگر، برنامه‌ریزی برای کمک به زندانیان غیرعمد، رسیدگی و توجه به امور بهداشتی و... از جمله رویکردهایی است که در ایام ماه محرم در هیئت‌های مذهبی و تشکل‌های دینی در نظر گرفته شده است. برای این منظور، از توان افرادی که می‌توانند در حوزه ایمنی، انتظامی، مشاوره‌های حقوقی و قضایی به عزاداران خدمت کنند، بهره‌گرفته‌ایم.
برخی هیئت‌ها خارج از ساعت مجاز با مسدود کردن خیابان‌ها یا بلند کردن صدای بلندگوها موجب سلب آسایش همسایه‌ها و نقض حقوق شهروندی مردم می‌شوند. محرم امسال برای جلوگیری از تکرار این رفتارها چه برنامه‌ای دارید؟
این موضوع را قبول دارم که برخی هیئت‌ها به الزاماتی که برای فعالیتشان پیش‌بینی شده است، به درستی عمل نمی‌کنند. شورای عالی انقلاب فرهنگی برای ملزم کردن هیئت‌ها به رعایت حقوق شهروندی مصوبه‌ای داشته است که در آن، پرهیز از ایجاد هرگونه مزاحمت، ایجاد ترافیک و... مورد تأکید بوده است. سازمان تبلیغات اسلامی برای پایش هیئت‌های مذهبی در محرم امسال، یک چهارم هیئت‌هایی را که از این سازمان مجوز فعالیت دریافت کرده‌اند، پایش و عملکرد آنها را بررسی می‌کنند. براساس آمارهای موجود، مقدار آسیب‌هایی که از سوی تشکل‌های مجوزدار انجام شده است در محرم سال گذشته تک رقمی شده است. بیشترین تخلف نیز مربوط به تشکل‌ها و هیئت‌هایی است که از سوی سازمان تبلیغات اسلامی مجوز فعالیت ندارند.
به هر حال تجربه ثابت کرده فقط با بخشنامه‌ها، نمی‌توان کاری از پیش برد. آیا برای معتمدان هر محله، نقش نظارتی بیشتر در نظر گرفته‌اید؟
بی‌شک بزرگان محلی، معتمدان و افراد صاحب نفوذ تأثیر زیادی برای اجرای قوانین و مقررات فعالیت هیئت و توجه دادن عزاداران به رعایت حقوق شهروندان دارند. نشست‌ها و همایش‌هایی با حضور این افراد برگزار شده است و آموزش‌های خوبی درباره ضرورت حقوق شهروندی ارائه شده است. امیدواریم با این آموزش‌ها، محرم امسال، شاهد بهترین عملکرد از هیئت‌های مذهبی و تشکل‌های دینی در عزاداری‌ها باشیم.
برای نظارت بر عملکرد هیئت‌ها و صدور مجوز به متقاضیان چه اقدامی انجام شده است؟
برای کنترل تخلفات، تلاش کرده‌ایم روند صدور مجوز را به متقاضیان فعالیت هیئت‌های عزاداری تسهیل کنیم. برای این کار، سامانه‌ای طراحی شده است که افراد بدون مراجعه حضوری به سازمان تبلیغات اسلامی می‌توانند درخواست تأسیس هیئت خود را ارائه کنند. متقاضیان تأسیس هیئت باید روحانی، مربی، مداح و مسئول فرهنگی داشته باشند تا بتوانند مجوز دریافت کنند. این سامانه یک سال است که فعالیت خود را آغاز کرده است و فعالیت آن در سال‌های آینده توسعه می‌یابد.
