شگفتی‌‌های زیر زمین

علیرضا احمدی | روزنامه‌نگار 

‌ ‌ روز دوشنبه تازه‌ترین شهر موشکی نیروی هوافضای سپاه با حضور سرلشکر علی عبداللهی، رئیس ستادکل نیروهای‌مسلح رونمایی شد تا نمای جدیدی از زیرساخت‌های گسترده این نیرو به نمایش عمومی درآید؛ زیرساخت‌هایی که به اذعان کارشناسان بین‌المللی به یکی از ستون‌های اقتدار دفاعی ایران تبدیل شده‌است.‌این رونمایی، آن‌هم در شرایطی که رئیس‌جمهور آمریکا و دیگر مقام‌های این کشور به‌صورت مستمر، ادعای نابودی حداکثری توان دفاعی ایران را مطرح می‌کنند، گواه آشکاری بر توسعه شهرهای موشکی زیرزمینی ایران در شرایط جنگی و با وجود اعمال تحریم‌های گسترده به‌حساب می‌آید.
فرماندهان چه گفتند؟
‌‌ سرلشکر علی عبداللهی، رئیس ستادکل نیروهای مسلح و فرمانده قرارگاه مرکزی حضرت خاتم‌الانبیا(ص):
 آثار موشک‌های پیشرفته در میدان جنگ، دشمنان را غافلگیر خواهد کرد.
 آمارها نشان می‌دهد آمریکا در هیچ جنگی، طی بازه زمانی مشابه، این میزان مهمات و تجهیزات نظامی به‌کار نگرفته‌است.
 نتانیاهو اخیراً گفته است «یا ما باید ایران را نابود کنیم یا ایران ما را نابود خواهدکرد»؛ این سخن تازه‌ای نیست؛ روشن است که ما قطعاً آنان را نابود خواهیم کرد.
 شگفتانه‌ها در جنگ آینده، یکی پس از دیگری نمایان خواهد شد.

 سردار سیدمجید موسوی، فرمانده نیروی هوافضای سپاه:
 امروز آمادگی مقابله با هر تهدیدی را در منطقه و فرامنطقه داریم.
 اگر ضرورت پیدا کند، همه ظرفیت‌های دشمنان را در منطقه و فرامنطقه زیر آتش خود خواهیم گرفت.
 در پایان هر مرحله از ایجاد فرصت‌ها و آمادگی‌ها، شاهد محصولات، سلاح‌ها و تجهیزات جدیدی در سازمان رزم نیروی هوافضا خواهید بود.

انتقال زنجیره تولید به شهرهای زیرزمینی
‌ سردار محبی، سخنگوی سپاه:
 تاب‌آوری صنایع موشکی و پهپادی به سطحی رسیده که امکان تداوم بی‌وقفه ساخت سلاح حتی زیر آتش و بمباران سنگین فراهم شد.
 امروز خطوط تولید موشک و پهپاد به‌صورت کامل به اعماق زمین و تونل‌های زیرزمینی منتقل شده تا چرخه تأمین قدرت دفاعی در هر شرایطی پایدار و نفوذناپذیر بماند.
 با اتکا به دانش بومی و استفاده هوشمندانه از عمق جغرافیایی و عوارض متنوع خاک ایران، قابلیتی انعطاف‌پذیر پدید آمده که در هیچ شرایطی اجازه نخواهد داد دشمن حتی برای یک لحظه چرخه ساخت، ارتقاء و نوسازی سلاح‌های ما را متوقف کند.
‌ سردار علی بلالی، مشاور فرمانده نیروی هوافضای سپاه:
 ساخت و تولید موشک در ایران از ساخت و تهیه فرش ایرانی نیز بومی‌تر است.
 موشک هایپرسونیک «فتاح ۲» با الگوریتم‌های مختلف قابلیت مانورپذیری دارد و پدافند دشمن را فریب می‌دهد.
 موشک بالستیک ضدکشتی «خلیج‌فارس» با بهره‌گیری از جست‌وجوگر اپتیکی، برای مقابله با اهداف متحرک دریایی طراحی شده و برد آن ۵۰۰کیلومتر است.
 صنعت موشکی کشور توانسته متناسب با نیازهای عملیاتی، سامانه‌های پیشرفته‌تری را توسعه دهد.

ایران چند شهر موشکی دارد؟
‌ ادعاهای مطرح شده:
 برخی منابع بین‌المللی، ازجمله «ای.بی.سی‌نیوز» در گزارش‌های خود، به ارائه آمارهای حداقلی دراین زمینه اکتفا کرده‌اند و معتقدند حداقل 5«شهر موشکی» زیرزمینی شناخته شده در استان‌های مختلف، ازجمله کرمانشاه، سمنان و نزدیک منطقه خلیج‌فارس وجود دارد.
 برخی دیگر از منابع نیز با استناد به پژوهش‌های خود، ادعا کرده‌اند که ایران چیزی در حدود 30پایگاه موشکی زیرزمینی دارد که در نقاط مختلف کشور پراکنده شده‌است.
 بخش دیگری از ادعاها درباره تعداد شهرهای موشکی زیرزمینی ایران، عدد 50 را برای تخمین تعداد این شهرها مطرح کرده‌اند.

  واقعیت ماجرا:
‌سردار امیرعلی حاجی‌زاده، فرمانده شهید نیروی هوافضای سپاه (آبان‌ماه 1403):
 کمتر شهری در ایران وجود دارد که پایگاه موشکی نداشته باشد. شهرهای موشکی ایران 500متر زیر زمین هستند. آنقدر تعداد شهرهای موشکی‌مان زیاد است که اگر شناسایی بکنند قادر به مقابله نیستند.
‌ سردار امیرعلی حاجی‌زاده، فرمانده شهید نیروی هوافضای سپاه (فروردین‌ماه 1404): 
اگر هر هفته یک رونمایی از شهر موشکی داشته باشیم، تا دو سال دیگر تمام نخواهد شد.

مزیت‌های چندوجهی شهرهای موشکی
  ایجاد بازدارندگی در برابر حمله نظامی: توان موشکی تنها به تعداد موشک‌ها مربوط نیست، بلکه به امکان حفظ بخشی از این توان در شرایط حمله نیز وابسته است.
  ایمنی راهبردی: با توجه به اینکه پایگاه‌های زیر زمینی در اعماق زمین ساخته می‌شوند، بسیار مقاوم هستند و ایمنی بالایی دارند و سبب پایداری قدرت آتش موشکی ایران می‌شود.
 برگ برنده جنگ نامتقارن: شهرهای موشکی در شرایط بحرانی و آتش سنگین دشمن، قابلیت واکنش «سریع» و «مخفی» را برای ایران فراهم می‌کنند؛ قابلیتی که برگ برنده ایران در «جنگ‌ نامتقارن» به‌حساب می‌آید.
 جبران بخشی از عدم‌توازن تسلیحاتی: ایران در مقایسه با ایالات متحده و برخی متحدان منطقه‌ای آن، از نظر نیروی هوایی پیشرفته و برخی تجهیزات متعارف محدودیت‌هایی دارد و توسعه موشک‌های بومی از راه‌هایی بوده که تهران برای کاهش بخشی از این عدم‌توازن انتخاب کرده است.
 افزایش هزینه محاسبات نظامی دشمن: وجود زیرساخت‌های زیرزمینی و پراکنده به این معناست که طرف مهاجم نمی‌تواند صرفا با حمله به چند ساختمان یا تأسیسات سطحی، نابودی کامل ظرفیت موشکی ایران را محقق کند.
  محل استقرار تجهیزات پیشرفته: امکان استقرار تجهیزات نظامی، پهپادها، موشک‌ها و ناوهای کوچک در پایگاه‌ها وجود دارد؛ تجهیزاتی که نقش مهمی در پشتیبانی از عملیات دریایی ایران دارد.

ماجرای نخستین شهر موشکی‌
 در جریان نخستین رونمایی از شهرهای موشکی ایران، اعلام شد که این پایگاه در عمق 500متری زمین ساخته شده‌است.
 این گفته شهید حاجی‌زاده در آن مراسم که «این تأسیسات «نوک کوه یخ» قدرت نظامی سپاه است» بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌های بین‌المللی داشت.
خبرگزاری آمریکایی آسوشیتدپرس در گزارشی درباره این مراسم، تأکید کرد که «تصاویر، تونل‌هایی طولانی را نشان می‌داد که موشک‌های میان‌برد و دوربرد روی خودروهای پرتابگر در آنها مستقر شده بودند».
 در گزارش‌های مربوط به رونمایی از نخستین پایگاه موشکی زیر زمینی ایران، به‌صورت ویژه از موشک‌های خانواده «عماد» نام برده شد.
 روزنامه انگلیسی «گاردین» و خبرگزاری فرانسه نیز در گزارش‌هایی به تجزیه و تحلیل ابعاد فنی شهر موشکی زیر زمینی ایران پرداختند.
 حدود 3‌ماه بعد، یعنی در دی‌ماه 1394، دومین شهر موشکی سپاه با حضور شهید علی لاریجانی، رئیس وقت مجلس رونمایی شد.
 پیش از آن، در نخستین روزهای تیرماه 1390بود که در جریان رزمایش پیامبر اعظم(ص)6، از سیلوهای زیرزمینی پرتاب موشک ایران رونمایی شد.

‌بازتاب‌های بین‌المللی
 آسوشیتدپرس: سرلشگر علی عبداللهی، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح ایران در جریان بازدید از تأسیسات زیرزمینی گفت که ایران در هر جنگ احتمالی آینده غافلگیری‌های دیگری خواهد داشت. همچنین به‌گفته حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران، ایران محدودیت‌های موشک‌های خود را برداشته است. ایران در گذشته گفته بود که برد موشک‌هایش به 2هزار کیلومتر محدود شده ‌است.

   کلش ریپورت: ایران از شهر موشکی جدید سپاه رونمایی کرد. به‌گفته مقام‌های ایرانی، نیروی هوافضای سپاه تولید موشک و پهپاد را از کارخانه‌های روی زمین به شهرهای تولید موشک زیرزمینی منتقل کرده ‌است.

  رسانه عبری جی‌فید: ایران از یک تأسیسات موشکی زیرزمینی جدید متعلق به سپاه پاسداران رونمایی کرد تا توانایی‌های نظامی و آمادگی خود را برای دور دیگری از درگیری‌ها نشان دهد. ایران دیگر به انبار کردن موشک‌ها در تونل‌ها و سنگرها اکتفا نمی‌کند، بلکه در حال ساخت شهرهای زیرزمینی است که در آنها می‌توان سلاح نیز تولید کرد.

  تودی پرس: ایران از یک پایگاه موشکی جدید متعلق به سپاه پاسداران رونمایی کرد. در این مراسم انواع موشک‌های بالستیک و کروز و همچنین سامانه‌های پرتاب آنها به نمایش گذاشته شد.