نجات دژ باستانی کابل

مرمت و بازسازی دژ تاریخی «بالاحصار» در کابل، پس از سال‌ها بی‌توجهی و آسیب‌های ناشی از جنگ، به کشف مجموعه‌ای شگفت‌انگیز از آثار باستانی انجامیده است؛ آثاری که بخش‌هایی از تاریخ بیش از 2هزار ساله افغانستان را آشکار می‌کنند.
این دژ عظیم که بر فراز بخش جنوبی بافت قدیمی کابل قرار گرفته، قرن‌ها شاهد تهاجم‌ها، شورش‌ها و درگیری‌های نظامی بوده و در گذر زمان آسیب‌های فراوانی دیده است. اکنون مؤسسه فرهنگی آقاخان، پروژه‌ای گسترده و چندساله را برای حفاظت و مرمت آن آغاز کرده است. هدف نهایی، تبدیل این محوطه تاریخی به یک پارک باستان‌شناسی عمومی با باغ‌های زیبا، رستوران و موزه است.
باستان‌شناسان در جریان کاوش‌های خود به آثار متنوعی دست یافته‌اند؛ از سکه‌های قدیمی و قطعات مجسمه‌های بودایی گرفته تا سفال‌های لعاب‌دار اسلامی، چراغ‌های روغنی و بقایای خانه‌ها، کاخ‌ها و صومعه‌ها. یکی از شگفت‌انگیزترین کشفیات، بقایای کاخی متعلق به دوران امپراتوری مغولان هند است که نقاشی‌های دیواری، سازه‌ای شبیه تخت پادشاهی و حوضی ستاره‌ای‌شکل دارد و در دل سنگ تراشیده شده است.
بابک رفیعی علوی، باستان‌شناس این پروژه، حجم یافته‌ها را فراتر از انتظار توصیف می‌کند و می‌گوید کشفیات به‌تدریج از دل خاک بیرون می‌آیند؛ درست مانند زیردریایی‌ای که از اعماق اقیانوس سر برمی‌آورد.