شورای نگهبان با طرح محدودیت 14سکهای اجرای مهریه مخالفت کرد. دلیل مخالفت شورا این است که با معیار قراردادن عدد14سکه دقیقا نمیشود مشخص کرد چهکسی توانایی پرداخت مهریه دارد و چهکسی ناتوان است درحالیکه در اجرای قانون باید تمام توجه به توانایی مالی باشد.
هادی طحان نظیف، سخنگوی شورای نگهبان در اینباره گفته است: «نظام رسیدگی به احراز اعسار یا همانعدمتوانایی بدهکار در پرداخت بدهی، باید بهگونهای اصلاح شود که بدهکار واقعا ناتوان، بهدلیل دشواری اثبات وضعیت مالی خود بیجهت راهی زندان نشود. ناتوانی یا توانایی مالی بدهکار، باید ملاک باشد و تعیین سقف عددی ۱۴سکه نمیتواند جایگزین این معیار شود.»
در سال1391سقف اجرای مهریه 110سکه تعیین شد به این معنی که اگر زوجه مهریه خود را مطالبه کند دادگاه زوج را وادار به پرداخت تنها 110سکه از کل مهریه میکند و درصورت ناتوانی، زوج روانه زندان میشود. پرداخت مقدار بیشتر از 110سکه درصورتی انجام میشود که توانایی مالی زوج به اثبات برسد. با افزایش قیمت سکه در سالهای اخیر در عمل این قانون بیتأثیر شد. بنابراین مجلس تصمیم گرفت سقف اجرایی مهریه را به 14سکه کاهش دهد.
البته هیچیک از این مصوبهها به معنی کاهش قانونی بدهی زوج نیست و مبلغ مهریه همچنان بهعنوان مطالبه زوجه باقی میماند. تنها در مرحله اجرا و زمانی که نوبت به انجام محکومیتهای مالی میرسد سقف مشخصی برای اعمال مقررات و زندانی کردن زوج درنظر گرفته میشود. در بخشی از مصوبه 14سکهای مجلس آمده است که برای بدهکار مهریه صرفا نظارت با سامانههای الکترونیک اعمال خواهد شد و قاضی امکان صدور حکم زندان را ندارد. ایراد شورای نگهبان این بود که ممکن است شخصی توانایی پرداخت این مبلغ را داشته باشد اما از ادای بدهی خودداری کند. در این موارد باید قاضی امکان صدور حکم زندان را داشته باشد.
طحان نظیف، همچنین گفته است:« وضعیت اعسار یعنی ناتوانی یا توانایی مالی باید ملاک باشد و اگر زوج توانایی پرداخت دین را داشت باید آن را بپردازد. در مقابل اگر اعسار زوج ثابت شود، حتی در مهریه یک سکهای هم نباید اجرای حبس نسبت به بدهکاری اعمال شود.» رویکرد قوهقضاییه در زمینه مهریه 2اصل دارد؛ یکی اینکه زندان محل نگهداری بدهکاران مالی ناتوان از پرداخت دین نیست و دوم اینکه برای افرادی که توانایی پرداخت دارند باید ضمانت اجرایی مؤثر و متناسب پیشبینی شود تا حقوق طلبکاران تامین شود.
مهریه ۱۴سکهای در بنبست
در همینه زمینه :