خودروی پرنده هم ماسک را نجات نداد

ساسان شادمان منفرد  | روزنامه‌نگار

درحالی‌که ایلان ماسک از رویای ساخت خودروی پرنده سخن می‌گفت، سهام شرکت تسلا روزهای دشواری را در بورس آمریکا سپری می‌کرد. کاهش اعتماد سرمایه‌گذاران، نگرانی درباره آینده فروش خودروهای برقی و فشارهای اقتصادی، سهام این غول خودروسازی را به سراشیبی کشاند. سهام تسلا روز چهارشنبه 14اکتبر۲۰۲۶ با افت حدود ۲درصدی به ۳۶۷دلار رسید و مجموع کاهش هفتگی آن به حدود ۴درصد نزدیک شد. این اتفاق در شرایطی رخ داد که سرمایه‌گذاران منتظر رونمایی از نسل جدید خودروی رودستر بودند؛ خودرویی که ایلان ماسک وعده داده بود حتی می‌تواند از زمین بلند شود که البته چنین هم شد. 

فاصله میان رویا تا واقعیت
یکی از مشکلات تسلا فاصله میان وعده‌های بلندپروازانه و تحقق تجاری آنهاست. رودستر نخستین‌بار در سال۲۰۱۷ معرفی شد و پس از تأخیرهای متعدد، همچنان پرسش‌هایی درباره زمان تولید و سودآوری آن وجود دارد. ارزشگذاری بالای سهام تسلا هم حساسیت سرمایه‌گذاران را افزایش داده است؛ زیرا بخش مهمی از ارزش این شرکت بر انتظارات رشد آینده استوار است. بااین‌حال، رونمایی رودستر در پانزدهم اکتبر ورق را موقتا برگرداند و سهام تسلا در معاملات، پیش از بازگشایی  16 اکتبر موقتا حدود ۴/۴ درصد افزایش یافت.
اگرچه در بازه زمانی بلندتر، در سراشیبی قرار دارد.  اکنون پرسش اصلی وال‌استریت این است که آیا فناوری‌های آینده‌نگرانه ماسک می‌توانند به سود واقعی تبدیل شوند؟

سرانجام پرواز کرد
ایلان ماسک سرانجام یکی از عجیب‌ترین وعده‌های خود را به نمایش گذاشت؛ خودروی برقی پرنده‌ای که با کمک فناوری فضایی می‌تواند از زمین بلند شود و در هوا  همچنان مانور دهد. تسلا، نسل جدید خودروی اسپرت «رودستر» را معرفی کرد؛ محصولی که مرز میان خودرو و فناوری هوافضا را کمرنگ‌تر می‌کند. راز این فناوری در استفاده از پیشران‌های گاز فشرده نهفته است. این سامانه که با همکاری مهندسان اسپیس‌ایکس توسعه یافته، با خروج پرفشار گاز از نازل‌های مخصوص، نیروی لازم برای جهش و تغییر وضعیت خودرو در هوا را ایجاد می‌کند. در نمایش تسلا، رودستر از مسیری منحنی بالا رفت، وارونه حرکت کرد، در هوا چرخید و با کمک پیشران‌های خود فرود آمد. این خودرو همچنین توانست با جهشی کوتاه از روی چند خودروی دیگر عبور کند. البته این نمایش به‌معنای توانایی پرواز طولانی‌مدت مانند هواپیما نیست.

آینده سودآوری
یکی دیگر از مهم‌ترین عوامل سقوط سهام، نگرانی درباره آینده سودآوری تسلاست. رقابت فزاینده خودروسازان چینی، فشار بر حاشیه سود و تردید درباره تقاضای خودروهای برقی، چشم‌انداز اقتصادی شرکت را با ابهام مواجه کرده است. از سوی دیگر، انتشار آمار تورم بالاتر از انتظار در آمریکا، نگرانی درباره افزایش نرخ بهره را تشدید کرد. همین مسئله موجی از فروش سهام شرکت‌های فناوری به راه انداخت و شاخص نزدک را روز چهارشنبه نزدیک به 19/ درصد پایین کشید.