از «خداقوت» به دولت تا تبدیل ضعفها به چراغ راه
جنگ تحمیلی سوم در جریان است. تحریم و محاصره هم تشدید شده. در چنین شرایطی، رهبر انقلاب در پیام هفته دولت، به رئیسجمهور و کارکنان دولت «خداقوت» گفتند و پزشکیان را «صادق و دلسوز» خواندند. بعد هم 3 اقدام دولت را مشخصاً برجسته کردند: تأمین کالا و خدمات مورد نیاز مردم، ترمیم نقاط آسیبدیده و مدیریت انرژی.
اما این فقط یک پیام مناسبتی نبود. یک جمله دیگر، جهت این روایت را گویاتر کرد: «ضعف، نقص و کمبود، نیازمند روایت و برجستهسازی نیست، بلکه نیازمند برنامهریزی و اقدام برای رفع و حل مشکل است.»
این نگاه، سابقه دارد. امام خمینی(ره) هم از دولتها حمایت میکردند، اما همزمان توصیه و نصیحت داشتند. میگفتند خدمات دولت باید برای مردم گفته شود.
رهبر شهید نیز همین مسیر را ادامه دادند. یک نمونه، شهریور ۱۴۰۰ بود؛ زمانی که در آخرین دیدار با دولت دوازدهم گفتند هر جایی که کارهایتان را منوط کردید به غرب، ناموفق ماندید. اما همین تجربه را «چراغ راه سیاستمداران، مسئولان و آیندگان» نامیدند.
یک سال از دولت یازدهم گذشته بود که ابتدا خدماتش، از کنترل تورم تا تثبیت نرخ ارز، برشمرده و بعد ۱۵ توصیه مطرح شد؛ از پرهیز از حاشیهسازی و دوقطبیسازی تا حفظ انسجام دولت.
نکته اینجاست: ضعف برای اصلاح است، نه برای برجستهسازی. قوت برای امیدآفرینی است، نه تعارف. تجربه تلخ، اگر درست روایت شود، میتواند به درس فردا تبدیل شود. روایت قدرت، در این نگاه، بخشی از مسیر ساختن ایران قوی است.
زنانی که شب دویستم را به شب اول پیوند زدند
اگر بخواهیم نقش زنان را در تجمعات پس از جنگ بفهمیم، شاید نخستین سؤال این نباشد که چند زن در خیابان حاضر شدهاند؛ سؤال مهمتر این است: این زنان با حضور خود چه کردهاند و چه چیزی را با خود به میدان آوردهاند؟
حضور را نمیتوان فقط با عدد سنجید.
ممکن است 2 زن، هر دو یک شب در میدان حاضر شوند، اما اثر اجتماعی حضورشان یکسان نباشد. یکی آمده، دیده و بازگشته؛ دیگری شاید پیش از آمدن، خانوادهای را با خود همراه کرده، دوستی را به حضور ترغیب کرده، در خانه درباره آنچه دیده سخن گفته و تصویری از آن شب را برای دیگران روایت کرده باشد. هر دو در آمار، «یک نفر» محسوب میشوند؛ اما دامنه کنش آنها یکی نیست.
از همینجا، مسئله زن از «حضور فیزیکی» فراتر میرود و به «نوع حضور» میرسد.
برای فهم این تفاوت، 3 پیام را میتوان کنار هم گذاشت؛ پیام ۱۲فروردین ۱۳۵۸ امام خمینی(ره)، پیام امام شهیدمان به کنگره 7هزار زن شهید در سال ۱۳۹۱ و پیام حج ۱۴۴۷ امام سیدمجتبی خامنهای.
در پیام ۱۲ فروردین، سخن از مردمی است که دیگر تماشاگر نیستند؛ مردمی که باید مقدرات خود را بهدست بگیرند و پاسداری از جمهوری اسلامی را برعهده بگیرند.
در این میان، پیام کنگره 7هزار زن شهید، تصویر دیگری از زن ارائه میدهد؛ زنی که «تماشاچی» نیست؛ زنی که قدم در میدان عمل میگذارد و در ساختن جامعه نقش میگیرد؛ زنی که در تعبیر این پیام، «معمار ایران جدید» است.
پیام حج ۱۴۴۷ حلقه سوم این بحث را فراهم میکند. این پیام از «لبیک» و اجابت دعوت آغاز میکند و حج را به یک الگوی دائمی برای زندگی فردی و اجتماعی گسترش میدهد.
در پیام حج ۱۴۴۷ نیز همین مسیر با مفاهیمی چون «استجابت»، «معیت» و «مجاهدت» ادامه پیدا میکند. دعوتی وجود دارد؛ انسان آن را میشنود و پاسخ میدهد. پاسخ، او را وارد مسیر مسئولیت میکند و این همراهی در برابر موانع، به مجاهدت میرسد.
شاید به همین دلیل، پرسش اصلی درباره زنان این میدان نباید فقط این باشد که «چند نفر بودند؟»
پرسش عمیقتر این است که چگونه حضور یافتند، چه اثری گذاشتند و چگونه این حضور را ادامه دادند؟
خیابان ممکن است در پایان هر شب خلوت شود، اما اگر آنچه در میدان دیده و تجربه شده به خانه، خانواده، رسانه و نسل بعد منتقل شود، میدان دیگر با پایان شب تمام نشده است.
پایان 23سال اشغالگری آمریکاییها در عراق
آغاز روند خروج کامل نیروهای اشغالگر آمریکا از خاک عراق، پایانبخش حضور نظامی ۲۳ ساله این کشور و مداخله ائتلاف بینالمللی در منطقه است. براساس توافقهای انجامشده میان بغداد و واشنگتن در سال ۲۰۲۴، ماموریت ائتلاف بینالمللی بهدنبال کاهش چشمگیر تهدید گروه داعش وارد مرحله پایانی شده و خروج تدریجی این نیروها تا تاریخ سیامماه جاری میلادی برنامهریزی شده است. گزارشها و تصاویر میدانی نشان میدهد که کاروانهای نظامی ارتش آمریکا حامل تجهیزات سنگین و نفربرهای زرهی، بهصورت روزانه از مناطق غربی عراق و استان انبار به سمت مرزهای اردن در حال حرکت هستند. نیروهای آمریکایی که در سال گذشته بیشتر پایگاههای خود را تخلیه کرده بودند و تنها در اقلیم کردستان حضور محدودی داشتند، اکنون در حال جمعآوری و خارج کردن سامانههای پدافند هوایی و سایر تجهیزات نظامی خود هستند. همچنین پایگاه مبارزه با تروریسم در اربیل با افول تهدید داعش، کارایی و اهمیت نظامی خود را برای نیروهای خارجی از دست داده است. ارزیابی این تحولات نشان میدهد که پایاندادن به حضور پایگاههای خارجی و خروج تسلیحات سنگین و پدافندهای بیگانه از خاک عراق، زمینه را برای ارتقای امنیت بومی، تثبیت حاکمیت ملی و استقرار ثبات پایدار توسط نیروهای داخلی فراهم میسازد. بر پایه گزارشهای منتشره، صدها نظامی باقیمانده در شمال عراق همراه با تجهیزات دفاعی به اردن و دیگر کشورهای منطقه منتقل میشوند.
پایان ژست «دمکراسیخواهی» آمریکا
نشریه آتلانتیک در یادداشتی به قلم آنه اپلبام اذعان دارد کسانی که امروز در کاخ سفید به نمایندگی از جنبش ماگا (احیای عظمت آمریکا) بر سر کار هستند، دیگر مانند جمهوریخواهان سنتی اصلا چنین تصوری ندارند که قرار است فقط 4سال در قدرت باشند و بعد بروند؛ آنان در فکر تغییرات بسیار بزرگی برای آمریکا و جهان هستند. از طرفی، وقتی که همچنان ساختار سنتی اطلاعاتی و امنیتی آمریکا با سرویس کشورهای متحد درحال همکاری هستند، هیأت حاکمه با تحقیر و بیاعتنایی به ارزشهای دمکراتیکی که همواره از سوی رهبران سابق آمریکا ادعا میشد و از طریق جایگزینی افراد نزدیک به جریان خود در دستگاههای امنیتی و اطلاعاتی، درصدد گسترش نفوذ خاص سیاسی خود و دستکاری انتخاباتها حتی در کشورهای شریک هستند. این باند حاکم از نزدیکی و همراهی با پادکستسازان گرفته تا مدیران شرکتهای بزرگ نفت، گاز، ارزهای دیجیتال و فناوری در حال تبدیل کردن سیاست خارجی آمریکا به ابزاری برای منافع شخصی و واکنشهای ضددمکراتیک هستند. درواقع دولتمردان آمریکا که به «صلیبیون راست افراطی» شناخته میشوند، اصلا «انزوا طلب» نیستند، بلکه به شیوه خاص خود ازجمله تشویق رهبران جهان به تقلید از تاکتیکهای حقهبازی ودروغگویی ترامپ، تغییر موضع برای جلب رضایت او و علاقهمندی به ارزهای دیجیتال، بهدنبال تحقق جهان ایدهآل خود هستند. اندیشکده «کارنگی» هم در گزارشی سیاست خارجی «اول آمریکا»ی ترامپ را معادل دمکراسیزدایی، آن هم برای نخستینبار از سوی قدرت اول جهان توصیف میکند. درواقع دولت آمریکا، با فشار کمتر بر چین و روسیه درپیگیری اهداف اقتدارجویانه آنها، تضعیف اتحاد غربی، نهادهای حامی دمکراسی و کاهش حمایتهای مالی و دیپلماتیک از جنبشهای دمکراسیخواهی از چند دهه سیاست سنتی این کشور در تعهد فراحزبی خود به توسعه «لیبرال دمکراسی» رویگردانی میکند.
یکشنبه 29 شهریور 1405
کد مطلب :
281889
لینک کوتاه :
newspaper.hamshahrionline.ir/jq5wW
+
-
کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به روزنامه همشهری می باشد . ذکر مطالب با درج منبع مجاز است .
Copyright 2021 . All Rights Reserved