جنگیا بازمذاکره؟
سعید آجرلو، عضو کمیته رسانه تیممذاکرهکننده و حسین اللهکرم، فعالسیاسیو رزمنده دفاع مقدس
سیده زهرا عبداللهی | روزنامهنگار
موافقان و منتقدان مذاکره، هردو با استناد به تجربههایی چون برجام، تحولات لبنان، جنگ غزه و رویارویی مستقیم ایران و رژیم صهیونیستی تلاش میکنند از زاویهای متفاوت به آینده این تقابل بنگرند. در مناظره تلویزیون اینترنتی همشهری میان سعیدآجرلو، عضو کمیته رسانه تیم مذاکرهکننده با حسیناللهکرم، دبیرکل جمعیت رزمنده مدافع انقلاب اسلامی از یک سو مذاکره ابزاری در خدمت میدان و تثبیت دستاوردهای مقاومت توصیف شد و از سوی دیگر این انگاره مطرح شد که تبدیلشدن مذاکره به یک راهبرد میتواند به تکرار تجربههای پرهزینه گذشته بینجامد. نسبت «میدان و دیپلماسی»، حدود و ثغور مذاکره، الزامات بازدارندگی و نحوه مواجهه با دشمن مهمترین محورهای این مناظره راهبردی را تشکیل میدهد.
۱: ماهیت مذاکره (تاکتیکی یا راهبردی)
اللهکرم:
مذاکره یک ابزار تاکتیکی است، نه راهبردی.
میدان تعیینکننده اصلی است و نگاه به میدان راهبردی است.
دیپلماسی نقطه قوت دشمن است، نه نقطه قوت ایران.
مذاکره را به اندازه یک ظرف تاکتیکی قبول دارم.
دوستان نگاه راهبردی به مذاکره دارند و این اشتباه است.
دوستان در مذاکره اول قرار بود ۱۰بند اجرایی کنند، اما بحث هستهای شد.
از زمان گلستان و ترکمنچای، مذاکره باعث ازدستدادن سرزمین شده است.
آجرلو:
مذاکره از مبارزه جدا نیست و ادامه مبارزه است.
مذاکره عادیسازی با مذاکره در جنگ تفاوت اساسی دارد.
مذاکره از جنس مبارزه است، نه شعار.
دیپلماسی را مخل میدان نمیدانیم.
موشک را مخل دیپلماسی نمیدانیم.
مذاکره بخشی از مقاومت است.
تحمیل مذاکره بر رهبری
اللهکرم:
مذاکره بر رهبری تحمیل شده است.
رهبری فرمودند من علیالاصول نظر دیگری داشتم.
نظر رهبری غیر از چیزی است که ۱۳نفر تأیید کردند.
نظر رهبری نسبت به متن تفاهمنامه متفاوت بوده است، نه فضای کلی.
رهبری در سخن علنی و خفا یکسان میگویند و تفاوتی ندارد.
امام شهید در علن و خفا یکسان میگفتند.
نمیتوانید اثبات کنید که امام پشت صحنه اجازه مذاکره داده باشد.
دوستان از سخن رهبری فقط اتحاد مقدس را برداشت کردند، نه بخش دوم را.
رهبری فرمودند منتقدان صاحب بصیرت هستند.
آجرلو:
مذاکره بر رهبری تحمیل نشده است.
اگر کسی معتقد به تحمیل باشد، باید رهبری را ضعیف فرض کند.
رهبری شجاع هستند و چیزی بر ایشان تحمیل نمیشود.
فرماندهان نظامی مثل وحیدی، ذوالقدر و قالیباف اهل تحمیل نیستند.
پیام جدید آقامجتبی به سران قوا این است که به هم اعتماد کنند و وحدت را حفظ کنند.
مذاکره با اجازه صریح آیتالله مجتبی خامنهای انجام میشود.
تجربه برجام و مذاکرات قبلی
اللهکرم:
از برجام درس نگرفتند.
از مذاکرات قطر هم درس نگرفتند.
در مذاکرات۲۰۲۳ قطر هم نمونه بدعهدی داشتیم.
دوستان در تفاهمنامه جدید، ماده۱۳ گذاشتند که اگر پول آزاد نشد، تعهدات را متوقف کنند.
این نشان میدهد که از تجربه قبلی درس گرفتهاند.
اما در مفاد۱، ۴ و ۵ دوباره تکرار اشتباهات شده است.
به شما اجازه نمیدهیم اورانیوم را رقیق کنید.
آجرلو:
مذاکره فعلی با دهه۹۰ و برجام تفاوت اساسی دارد.
در برجام، ایران تعهداتش را اول اجرا میکرد و بعد منتظر میماند.
در تفاهمنامه جدید، ماده۱۳ پیشبینی کرده که اگر طرف مقابل عمل نکرد، ایران هم متوقف کند.
این بار اگر نقض شود، میزنیم زیرش.
در مذاکرات هستهای، ایران در ماده۸ نوشته که متن درصورت تفاهم نهایی مورد تأیید است.
در اسلامآباد درباره هستهای مذاکره نشد.
آقای قالیباف و وزارت خارجه گزارش دادند که مذاکره هستهای نکردند.
در تفاهمنامه، کلمه مدیریت و ترتیبات و خدمات دریایی را آوردیم.
همه اینها در تفاهمنامه آمده است.
در مذاکرات، آمریکا گفت همه اورانیوم را میخواهد، بعد گفت به کشور ثالث ارسال شود، بعد گفت از بین برود. قبول نکردیم.
در تفاهمنامه کاهش آتش در لبنان و جدول زمانبندی خروج از سرزمینهای لبنان را نوشتیم.
لبنان و تنگه هرمز
اللهکرم:
دشمن کشتیهایش را در ایام تشییع از تنگه عبور داد.
وقتی سپاه زد، آقایان گفتند خودسرها بودند.
برخی فرماندهان توبیخ شدند.
در لبنان، آتشبس به نفع دشمن تمام شد.
در لبنان، حزبالله خلع سلاح میشود.
دیپلماسی در لبنان و تنگه به ضرر ایران تمام شد.
آجرلو:
در بیانیه زوریخ، یک واحد ترک درگیری مصوب شد که ایران، لبنان و آمریکا باشند.
آمریکاییها میخواستند در ۱۵ماده از جبهه مقاومت برائت کنیم.
کار را به جایی رساندیم که در ماده۱ گفتیم اینها با ما هستند.
راهکارهای پایان جنگ
اللهکرم:
پایان جنگ در دنیا به 3شکل است: پیروزی یک طرف، آتشبس، و مقاومت.
شکل اول مثل جنگ جهانی دوم و محاکمه نورنبرگ است.
شکل دوم مثل آتشبس سوریه و اسرائیل بر سر جولان است.
شکل سوم، مقاومت است که اساس حرکت ماست.
قطعنامه ۵۹۸ در تیر۱۳۶۶ نوشته شد و تیر۱۳۶۷ پذیرفته شد.
امروز مثل روزی است که امام رمزی کلارک، فرستاده کارتر را برگرداند.
آجرلو:
راهکار شما برای ابرتورم چیست؟
راهکار شما برای محاصره چیست؟
راهکار شما برای لبنان چیست؟
راهکار شما برای پولهای بلوکهشده چیست؟
شما میگویید مقاومت کنید، ما هم داریم مقاومت میکنیم.
مقاومت شکلهای مختلفی دارد: میدانی، فرهنگی، سیاسی، نظامی، دیپلماتیک.
کاغذ دیپلماسی بخشی از مقاومت است.
این فرق میکند با عادیسازی.
نمیخواهیم با آمریکا دوست شویم.
نمیخواهیم دشمنی را تمام کنیم.
اللهکرم:
آقای قالیباف گفت آمریکا خیلی قوی است و ابرتورم خواهیم داشت.
این حرف، ملت را ترساند.
مردم، مردم رمضانند، یعنی تحمل میکنند.
۶۰ راهکار به رئیسجمهور دادهایم.
راهکار ما در زمان جنگ، برگشت به کالاهای اساسی به شکل کوپن است.
باید به هر خانواده با توجه به نیاز، امکانات بدهید.
تشکیل وزارت بازرگانی را خواستیم تا بازرگانی را سازماندهی کند.
این کار مثل دوران جنگ هشتساله است.
رهبری میگویند تابآوری مردم را زیر سؤال نبرید.
رهبری میگویند اشتباه محاسباتی نکنید.
در جنگ اقتصادی هستیم و باید مدیریت کنیم.
باید با صرفهجویی و کاهش هزینهها آرایش جنگی بگیریم.
اثر جنگ بر اقتصاد را نباید انکار کرد.
اگر مشکلات جنگ را به ناکارآمدی تقلیل دهیم، تابآوری کاهش مییابد.
راهکار ما در اقتصاد، مقاومت است.
آجرلو:
۱۱۰ درصد در کالای اساسی تورم داشتهایم.
خطر ابرتورم واقعیت است.
مردم یک سال زیر فشار جنگ هستند.
به نفع طبقه ضعیف حرف میزنم.
نباید مردم را فریب داد که تورم نداریم.
دولت باید جلوی خطر ابرتورم را بگیرد.
محاصره راهحل نظامی ندارد.
باید برای محاصره فکر کرد.
فروش نفت و رفع محاصره در تفاهم حاصل شده است.