مردی که قرن بیستم را به زانو درآورد

نام استالین بیش از آنکه یادآور یک سیاستمدار باشد تداعی‌کننده عصری است که در آن قدرت، ترس، ایدئولوژی و خشونت در هم آمیختند و یکی از تأثیرگذارترین و در عین حال، هولناک‌ترین چهره‌های تاریخ معاصر را پدید آوردند. کتاب «استالین»، نوشته ادوارد رادزینسکی با ترجمه روان و دقیق آبتین گلکار که نشر ماهی منتشر کرده، روایتی پرکشش و مستند از زندگی مردی است که از نوجوانی گمنام در قفقاز به فرمانروای بی‌رقیب اتحاد جماهیر شوروی بدل شد.
رادزینسکی که تاریخ‌نگار و نمایشنامه‌نویسی برجسته است، در این اثر صرفا به بازگویی وقایع تاریخی بسنده نمی‌کند، بلکه می‌کوشد به درون ذهن استالین راه یابد و سازوکار شکل‌گیری شخصیتی را بررسی کند که ‌ میلیون‌ها انسان را تحت‌تأثیر تصمیم‌های خود قرار داد. نویسنده با بهره‌گیری از اسناد آرشیوی، نامه‌ها، خاطرات و مدارکی که پس از فروپاشی اتحاد شوروی در دسترس قرار گرفته است تصویری زنده و چندبعدی از استالین ارائه می‌دهد، تصویری که هم سیاستمداری زیرک و استراتژیست را نشان می‌دهد و هم انسانی بدگمان، انتقام‌جو و شیفته قدرت را.
یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های این کتاب روایت داستانی و جذاب آن است. خواننده در صفحات کتاب نه با متنی خشک و دانشگاهی، بلکه با روایتی پرتعلیق روبه‌رو می‌شود که از انقلاب روسیه و ظهور بلشویک‌ها تا پاکسازی‌های خونین، جنگ جهانی دوم و سال‌های پایانی حکومت استالین را در بر می‌گیرد. همین ویژگی باعث شده است که کتاب هم برای علاقه‌مندان تاریخ و هم برای مخاطبان عمومی خواندنی و گیرا باشد.
آبتین گلکار نیز با نثر دقیق و روانش به انتقال فضای اثر کمک کرده و خواندن کتاب را برای فارسی‌زبانان دلپذیر کرده است. «استالین» تنها زندگی‌نامه یک دیکتاتور نیست، بلکه روایتی است از چگونگی شکل‌گیری قدرت مطلق و بهایی که یک ملت برای آن پرداخت. این کتاب فرصتی کم‌نظیر برای شناخت یکی از رازآلودترین و تأثیرگذارترین چهره‌های قرن بیستم‌فراهم می‌آورد.