گزارش
بزرگان سینما به عشق امام حسین ع آمدند
«روز واقعه» به روایت مرتضی شایسته، تهیهکننده فیلم
سعید مروتی | روزنامهنگار
فیلمنامه فاخری که اوایل دهه60 از نویسنده نامدارش خریداری شد و سالها در دفاتر تولید نهادهای مختلف دستبهدست شد و چندین کارگردان داوطلب ساختش شدند، درنهایت سال۱۳۷۳ در «هدایتفیلم» تولید شد. بنیاد سینمایی فارابی سرمایهگذار شد تا موفقترین دفتر تولید بخش خصوصی در آن سالها پروژه دشوار «روز واقعه» را تولید کند؛ فیلمی که گرچه با سلیقه بهرام بیضایی ساخته نشد و در پرداخت بصری بیشتر به تولیدات کلاسیک هالیوود دهه60 میلادی پهلو میزد، ولی نمیشود انکار کرد که اجرای اسدی از متن بیضایی قابلقبول و پذیرفتنی بود. فیلم ستایششده سیزدهمین جشنواره فیلم فجر در اکران با اقبال عمومی مواجه نشد، ولی در معاملهای دوسرسود، فارابی و شبکه دوم سیما مالکیت فیلمهای «روز واقعه» و «بادکنک سفید» را با یکدیگر تاخت زدند و وقتی مالکیت «روز واقعه» به تلویزیون رسید، با پخشهای مکرر از شبکههای مختلف، که واقعاً حسابش از دست همه در رفته، فیلم چنان دیده شد که شاید هیچ تولید مذهبیای از سینمای ایران به گردش نرسد. آنچه پیش رو دارید روایت مرتضی شایسته، تهیهکننده فیلم درباره «روز واقعه» است.
پیشنهادی که نمیشد ردش کرد
اولین بار سال۱۳۷۲ برای برنامهای به سینما فرهنگ رفته بودم که آقایان محمدمهدی دادگو، از مدیران وقت ارشاد و سیدمحمد بهشتی، مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی پیشنهاد ساخت فیلم «روز واقعه» را به من دادند. یادم هست که فیلمنامه را به من دادند و گفتند این را بخوانید و تا فردا جوابش را به ما بدهید. همان شب فیلمنامه را خواندم و خدمت آقایان رفتم و قرار شد «روز واقعه» در هدایتفیلم تولید شود. سؤال کردم چرا آقای بیضایی فیلم را نمیسازد، که دوستان گفتند ایشان سالها پیش فیلمنامه را واگذار کرده است. خلاصه کار را شروع کردیم و رفتیم به پیشتولید و بعد از 2ماه آقای مجید مسچی از ارشاد تماس گرفت و ما قرارداد تولید «روز واقعه» را از پیشتولید تا تحویل کپی نهایی به قیمت ۶۲میلیون تومان امضا کردیم. فیلم با کمی افزایش با حدود ۷۰میلیون تومان تمام شد که برای آن زمان هم با توجه به گستردگی کار برای یک فیلم فاخر مذهبی-تاریخی رقم بالایی نبود. آن موقع یک فیلم معمولی را با ۳۰میلیون میساختند.
سیدمحمد بهشتی مخالف حضور شجاعنوری بود
برای نقشهای فراوانی که در فیلمنامه وجود داشت، سراغ بهترین بازیگران سینمای ایران رفتیم و برای آنهمه نقش کوتاه همه با جان و دل آمدند. از عزتالله انتظامی و جمشید مشایخی تا محمدعلی کشاورز و مهدی فتحی و حسین پناهی، همه بزرگان بازیگری آمدند و چون کار برای آقاامام حسین(ع) بود، خیلیهایشان افتخاری جلوی دوربین رفتند و دستمزد هم نگرفتند. انتخاب سخت آقای علیرضا شجاعنوری برای نقش اصلی به دشواری صورت گرفت. شجاعنوری آن زمان مدیر بخش بینالملل فارابی بود و سیدمحمد بهشتی مخالف حضورش در «روز واقعه» بود و میگفت بازیگر دیگری را انتخاب کنید، چون شجاعنوری سرش شلوغ است. یادم هست که با محمدمهدی دادگو پیش بهشتی رفتیم تا اجازه حضور شجاعنوری را بگیریم که بهشتی همچنان مخالف بود و رضایت نمیداد. درنهایت اما ایشان آمد و خیلی هم بازی خوبی ارائه کرد. همینطور خانم مستوفی که با وجود کمتجربهبودن در یک گروه بسیار باتجربه و حرفهای حضور یافت.
چرا «روز واقعه» در اکران شکست خورد؟
ما در هدایتفیلم با اکران «روز واقعه» در ماه محرم مخالف بودیم و فکر میکنم اگر سیدمحمد بهشتی همچنان در فارابی حضور داشت، با ما همنظر میشد، ولی مدیرعامل جدید اصرار به اکران در دهه اول محرم داشت. استدلال ما این بود که مردم در این ایام سینما نمیروند و بهخصوص به تماشای «روز واقعه» نمیروند، چون خودشان در حال عزاداری هستند. درواقع تصمیم اشتباه یک مدیر باعث شد فیلمی که میتوانست تجربه بسیار درخشانی در اکران فیلم مذهبی باشد، در گیشه به موفقیت نرسد.
