2سال سربازی پای تختهسیاه
مشمولان خدمت نظاموظیفه گزینه «امریه» آموزشوپرورش را پیشرو دارند
محمد سرابی| روزنامهنگار
فارغالتحصیلان دانشگاه که امسال مشمول خدمت وظیفه شدهاند، میتوانند دوران خدمت خود را بهعنوان «معلم» بگذرانند. ازآنجاکه امور مربوط به امریه سربازمعلمها هر سال در ماه خرداد مشخص میشود، هرکس که قصد دارد دوران سربازی خود را بهجای پوتینپوشیدن و تفنگ بهدستگرفتن پای تختهسیاه طی کند، باید زودتر برای دریافت امریه اقدام کند.
2شبکه فراگیر در کشور
هرقدر مدرسه محل تدریس دورافتادهتر و شرایط کارکردن در آن سختتر باشد، امکان بهکارگیری سرباز معلم بیشتر است. سربازی و معلمی در دورههایی با یکدیگر همراه شدند تا کلاسهای درس را در نقاط دورافتاده کشور برپا کنند و همین هم یکی از روشهای گسترش سوادآموزی در تمام ایران بود که نزدیک 60سال پیش نظام مشخصی یافت. حالا نه خدمت سربازی به دشواری گذشته است و نه هیچ روستایی بیرون از شبکه مدارس باقی مانده است، اما هنوز «سربازمعلمها» در حال کار هستند. اگرچه اکنون فارغالتحصیلان دانشگاه فرهنگیان بدنه اصلی نیروی انسانی آموزشوپرورش را میسازند، اما همچنان تعدادی از معلمان مورد نیاز از راه امریه تامین میشوند. قسمتی از جوانانی که بهدنبال امریه سربازمعلم هستند هم امیدوارند که از این راه جذب آموزشوپرورش شوند و به غیر از کارت پایان خدمت، در آینده شغلی برای خود داشته باشند.
هر سال 3هزار سربازمعلم
جستوجو برای امریه سربازمعلم از اسفند تا خرداد هر سال ادامه دارد و در خردادماه بخشنامهها صادر میشوند. هر سال هم ممکن است تغییراتی در آنها دیده شود. معاون برنامهریزی و توسعه منابع وزارت آموزشوپرورش دراینباره میگوید که هر سال 3000سرباز که در رشتههای مختلف تا سطح کارشناسی تحصیل کردهاند با موافقت ستادکل نیروهای مسلح و حوزه وظیفه عمومی برای «امریه» سربازمعلمی وارد مجموعه آموزگاران آموزشوپرورش میشوند. بهگفته علی فرهادی اولویت در تامین معلم همان جذب معلمان از دانشگاه فرهنگیان و دانشگاه شهید رجایی است. بااینحال «امریه» فرصتی برای گذراندن 2سال خدمت وظیفه در جایگاهی مفید در اختیار مشمولان میگذارد.
قصههای کارت پایان خدمت
رابطه بین معلمها و خدمت سربازی فراتر از امریه است. یک جنبه از آن به صدور کارت پایان خدمت ارتباط پیدا میکند که قوانین متغیری دارد. دانشجویان دانشگاه فرهنگیان از سربازی معاف هستند، اما به این شرط که معادل دوبرابر زمان تحصیل خود در آموزشوپرورش خدمت کنند که از آن بهعنوان «تعهد خدمت» نام برده میشود. برخی از این فارغالتحصیلان مدت تعهد خدمت خود را به پایان بردهاند اما هنوز کارت پایان خدمت دریافت نکردهاند. چند روز پیش آموزشوپرورش اعلام کرد که یک مشکل قانونی باعث شده است که کارت پایان خدمت این گروه صادر نشود. آنها قبلا فقط با گذراندن دوره تعهد خدمت کارت معافیت زمان صلح را میگرفتند، اما حالا براساس قانون متعهدان خدمت، این فارغالتحصیلان باید دوره آموزش نظامی را بگذرانند تا کارت دریافت کنند.
حکم معلمی با حقوق سربازی
در فضای مجازی میتوان دغدغههای سربازانی را دید که نمیدانند چطور باید امور اداری مربوط به سربازمعلمی را پیگیری کنند. برخی از مشمولان که وارد امریه سربازمعلم میشوند تصور میکنند که میتوانند پس از پایان 2سال خدمت نظاموظیفه بهصورت حقالتدریس بهکار خود ادامه دهند و بعد از آن استخدام شوند، اما این روال در استانها و مناطق مختلف با هم تفاوت زیادی دارد و به تصمیمگیری مدیران استانی بستگی پیدا میکند. پرداخت بیمه از طریق آموزشوپرورش یا سازمان تامین اجتماعی نیروهای مسلح و همینطور مبلغ اندک حقوق سربازی هم موضوع بحثهای دیگری است که نشان میدهد سربازمعلمها از دیدگاه اداری بیشتر سرباز محسوب میشوند تا معلم.