جامعه امروز
سالمندترین نیستیم و نمیشویم
حرفهای امیدوارکننده رئیس دبیرخانه شورای ملی سالمندان کشور درباره وضعیت سنی جمعیت ایران
محمد سرابی | روزنامهنگار
ایران نه سالخوردهترین کشور دنیاست و نه قرار است سالخوردهترین کشور دنیا شود. اتفاق ویژهای که در ایران امروز رخ داده این است که ایران با سرعت زیاد - خیلی سریعتر از کشورهای دیگر - در حال حرکت بهسوی سالمندی است. کشورهای فراوان دیگری هم با مشکل افزایش سن شهروندان درگیر هستند، اما بنا به اعلام شورای ملی سالمندی، مشکل ایران شتاب حرکت بسیار زیاد است. در سال1430 که معمولا بهعنوان نقطه پیشبینیشده بحرانی سالمندی ایران اعلام میشود، از هر 3ایرانی یک نفر بالای 60سال خواهد داشت، اما ما چقدر برای آن روز آماده هستیم؟
در فاصله 30سال
حتی اگر فرزندآوری بتواند آمار تولد و تعداد نوزادان را بیشتر کند باز هم جمعیت سالخورده ایران کم نخواهد شد. کشورهایی مانند ژاپن همین الان بیش از 30درصد شهروند بالای 60سال دارند و نسبت جمعیت سالخورده آنها بیش از چیزی است که ما برای ایران1430 پیشبینی میکنیم. این کشورها چطور ترکیب جمعیتی خود را مدیریت میکنند؟ رئیس دبیرخانه شورای ملی سالمندی دراینباره به همشهری میگوید: «درکشورهای دیگر 80 تا 100سال طول کشید تا این مسیر را از جوانی جمعیت تا سالخوردگی جمعیت طی کنند، اما ایران در فاصله حدود ۳۰سال از یک کشور جوان به یک کشور سالخورده تبدیل میشود. این اتفاق سریعترین حرکت به سمت سالخوردگی است. جمعیتی که از آنها بهعنوان دههشصتیها نام برده میشود و قرار بود فرصت طلایی کشور باشند، در آینده تبدیل به تهدیدی در حوزه جمعیت میشوند.» مجید فولادیان، تأکید میکند: «وقتی یک ساختمان 10طبقه سالم را میبینید به این معنی است که 2طبقه زیر زمین و یکطبقه هم فونداسیون دارد که توانسته سرپا بایستد. کشورهای مختلف هم تدریجی به سالمندی رسیدند و برای همه جزئیات از تغییر صنعت گردشگری تا مناسبسازی فضای عمومی فکر کردند. درنتیجه وقتی جمعیت وارد این مرحله شد دچار شوک و بحران نشدند، بلکه مانند یک اتفاق طبیعی بهنظر آمد. اما ما متفاوت هستیم، زیرا به ضروریات برخورد با سالمندی فکر نکردیم و با روندی که در پیش داریم ممکن است از الان هم برنامه صحیحی نداشته باشیم. درنتیجه ممکن است ناگهان چشم باز کنیم و ببینیم در سال1430 قرارگرفتهایم، فقط با این فرق که حالا 13درصد و آن موقع 30درصد سالمند داریم.»
بانک اطلاعات سالخوردگان
عبارت پنجره جمعیتی که این روزها زیاد شنیده میشود به معنی بخشی از جمعیت یک کشور است که توانایی کار و تولید داشته باشد. ایران تا چند دهه دیگر این بخش فعال از جمعیت خود را از دست خواهد داد، اما کشورهای دیگری در جهان پیش از ما به این مشکل برخورد کردهاند. معمولا از ژاپن بهعنوان کشوری یاد میشود که توانسته موضوع سالخوردگی جمعیت را مدیریت کند، اما کشورهای دیگر مخصوصا در شمال اروپا هم در این زمینه به موفقیتهایی رسیدهاند. سوئد و هلند 2نمونه از این کشورها هستند. فولادیان با اشاره به اینکه هیچ بانک اطلاعاتی کاملی از وضعیت سالمندان در کشور نداریم، میگوید: «سوئد و هلند به این دلیل در مدیریت سالمندی موفق هستند که این دادهها را دارند. حتی کشورهایی مانند کانادا که سالخورده محسوب نمیشوند هم این دادهها را جمعآوری و تنظیم میکنند و میدانند که چه تعداد سالمند تنها و چه وضعیتی دارند. هوشمندی و دادهمحوربودن در زمینه سالخوردگی جمعیت به این معنی است که بدانیم چند سالمند، در چه دهک درآمدی، با چه نوع بیماری و نیازمند به چه داروهایی داریم. اگر اطلاعات دقیق و با جزئیات نداشته باشیم بودجه زیاد هم کمکی نخواهد کرد.»
در همینه زمینه :
