جذابیت نمایش خیابانی در پهنه فرهنگی رودکی
ابوذر چهل امیرانی| عضو هیئتمدیره کانون نمایشگران خیابانی خانه تئاتر:
با اینکه سالها از ایجاد «خیابان هنر» در برخی کشورها از جمله انگلیس، فرانسه و روسیه میگذرد، ایجاد یک پهنه فرهنگی در قلب تهران خبر خوشی برای هنرمندان و شهروندان است و طبعاً تأثیر بسزایی در ایجاد ارتباط گسترده بین هنرمندان و مخاطبان خواهد داشت و هنر هنرمندان رشتههای مختلف را در معرض دید عموم مردم قرار میدهد. هنرمندان محلی در این گذرها کنجکاوی شهروندان را در میان دغدغههای زندگی شهری بر میانگیزند و سرزندگی، احیای هویت و حس تعلق شهری را به شهروندان هدیه میدهند. چنین گذری تیر 1386 برای نخستین بار در میدان هفتمتیر ایجاد شد که در آن، 7کارگاه هنری مستقر بود و هنرمندان در این راسته به مجسمهسازی، سفالگری، ریسندگی، فرشبافی، رنگرزی، طراحی، نقاشی، شیشهگری، معرقکاری، عروسکسازی، خیمهشببازی، نمایش خیابانی و... میپرداختند.
متأسفانه سالهاست این طرح در پایتخت اجرا نمیشود و انتشار خبری مبنی بر ایجاد پهنه فرهنگی رودکی در منطقه11 بسیاری از هنرمندان را خرسند کرده است. در این پهنه معبری بهعنوان «گذر نمایش» پیشبینی شده که نشان از آشنایی مسئولان با ظرفیت نمایش در فرهنگسازی بین شهروندان دارد. نمایشهای خیابانی یا میدانی با استفاده از کمترین امکانات و هزینه و جذابیتی که برای مردم کوچه و خیابان دارند، بهترین گزینه برای جلب حضور شهروندان در پهنه فرهنگی رودکی هستند. نمایشهایی که چندسالی است به جشنوارههای مختلف داخلی راه پیدا کردهاند و حتی در برخی شهرها، جشنوارههای مختص تئاترخیابانی برگزار میشود.
نمایشگران خیابانی ظرفیت بالایی در اجرای نمایش براساس رویکردها و اهداف مدیران شهری دارند تا در سایه آن، مشارکت مردم را در اداره شهر جلب و فرهنگ شهروندی را ترویج کنند. خوشبختانه منطقه11 به دلیل استقرار مجموعه تئاترشهر در آن و سالها اجرای تئاتر خیابانی در محلههای آن، منطقهای شناختهشده در اجرای تئاتر خیابانی است و کانون نمایشگران خیابانی خانه تئاتر هم در همین منطقه فعالیت میکند.
بنابراین در صورت تأمین بودجههای موردنیاز از طرف مدیریت شهری یا دعوت از سازمانهای مختلف برای مشارکت در این طرح، میتوان این بخش از پایتخت را به قطب فرهنگی شهر و محلی برای تفرج و ارتباط هنری با مردم تبدیل کرد. لازمه موفقیت در این طرح، دعوت از هنرمندان و گروههای تئاتری دارای مجوز از طریق نهادهایی همچون کانون نمایشگران خیابانی، رعایت اصول و معیارهای لازم در مکانیابی و تدارک عناصر موردنیاز، انتخاب معبری پررفتوآمد با سنگفرشهای زیبا و روشنایی کافی و... است. طراحی اصولی این پهنه حتی میتواند به رونق اقتصادی در این منطقه کمک قابل توجهی کند و فضایی پویا و فعال به دور از آسیبهای اجتماعی شبانه پدید آورد.