![نخستین پله سلامت](/img/newspaper_pages/1403/06-%20shahrivar%20jadid/11/zamime/23-02.jpg)
نخستین پله سلامت
مدیرکل دفتر آموزش و ارتقای سلامت وزارت بهداشت: خودمراقبتی مشارکت اجتماعی و مسئولیتپذیری فردی در برابر سلامت جامعه است
![نخستین پله سلامت](/img/newspaper_pages/1403/06-%20shahrivar%20jadid/11/zamime/23-02.jpg)
سلامت انسان بیش از آنکه در گرو ژنتیک و نژاد باشد در گرو مسائل اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی افراد، خانوادهها و جامعهای است که در آن زندگی میکند. خودمراقبتی هم در این زمینه نقش مهمی دارد. روی این نکته دکتر فرشید رضایی، مدیرکل دفتر آموزش و ارتقای سلامت وزارت بهداشت هم تأکید میکند. او درباره اهمیت خودمراقبتی به همشهری تندرستی میگوید: «زمانی که صحبت از خودمراقبتی میشود، در واقع درباره یکی از مهمترین بخشهای سواد سلامت صحبت میکنیم؛ یعنی توانمندی افراد در کنترل سلامت خود، خانواده، جامعه و گروهی که در آن زندگی میکنند. سواد تبلور عملی آموزشها و دانش سلامت فرد است و حیطه گستردهای دارد. بهطور کلی خودمراقبتی نخستین پله در مشارکت اجتماعی و مسئولیتپذیری فردی برای خلق سلامت در خانواده و جامعه است.» دیگر نکات مهمی را که این مسئول درباره مراقبت از خود بیان کرده در ادامه بخوانید.
بهصرفهترین برنامه بهداشتی در جهان
رانندگی ایمن و سواد ترافیک هم بخش دیگری از خودمراقبتی است که رعایت نکردن آن میتواند سالانه میلیاردها تومان به خانوادهها آسیب بزند. این نکته دیگری است که مدیرکل دفتر آموزش و ارتقای سلامت وزارت بهداشت به آن اشاره میکند و میگوید: با رعایت نکات مهم و ساده میتوان از بسیاری از تصادفات و منازعات خیابانی پیشگیری کرد. خلق سلامت از راه خودمراقبتی از خود، خانواده و دوستان بهصرفهترین برنامه بهداشتی در جهان است. به همین دلیل، پرداختن به مقوله و افزایش نیروهای آموزشی در معاونت بهداشت برای ترویج رفتارهای سالم نهتنها هزینه نیست، بلکه سرمایهگذاری برای آیندهای سالمتر خواهد بود. به گفته رضایی، در این باره ظرفیت قابل توجهی وجود دارد، شامل شبکه 10میلیونی داوطلبان سلامت و سفیران سلامت از خانواده، مدرسه و دانشگاه گرفته تا ادارات، پادگانها، کارخانهها و... که بهعنوان مربیان و مروجان سبک زندگی سالم نقش مهمی در ترویج خودمراقبتی دارند.
چالشهایی که وجود دارد
«در یک دهه اخیر از طریق رسانه ملی و سایر رسانهها موفقیتهای ارزشمندی در افزایش آگاهی از خودمراقبتی رقم خورده است.» این نکته را هم رضایی بیان میکند و ادامه میدهد: این مسئله را بهویژه در دوران کرونا شاهد بودیم که با کمک مردم استفاده از ماسک بهعنوان بخشی از فرهنگ سلامت ترویج شد. اما چالشهای جدیای در مسیر اعتلای فرهنگ سلامت و ترویج خودمراقبتی وجود دارد، ازجمله اختصاصنیافتن ردیف اعتباری مشخص برای این هدف و موانع آشکار و پنهان در استفاده از بند چ(مسیر اعتباری ویژه همکاری با صدا و سیما). این چالشها باید از سوی مسئولان مربوطه مرتفع شود تا دفتر آموزش بتواند به رسالت خود که تولید برنامههای آموزشی مشترک با سازمانهای همکار مانند وزارت آموزش و پرورش و بهزیستی است، بپردازد.
سنگ بنای سلامت
فرشید رضایی با بیان اینکه خودمراقبتی سنگ بنای سلامت هم نامیده میشود میگوید: این مقوله دانش و مهارتی است که در تصمیمگیریها و دوراهیهای زندگی به فرد کمک میکند و منفعت آن سلامتی جسمی و ذهنی در بعد فردی، خانوادگی و حتی گروهی است که به آن تعلق دارد. او در توضیح بیشتر میگوید: اگر خواب و بیداری کسی زمان و نظم مشخص و مناسب داشته باشد، روزش با فعالیت بدنی و روحیه خوب آغاز شود، با دوستان و اطرافیان ارتباط مناسبی داشته باشد و از غذاهای مضر و عادات آسیبرسان مانند مصرف دخانیات، غذاها و نوشیدنیهای ناسالم پرهیز کند، او در حقیقت در حال حرکت در مسیر خودمراقبتی است.
دکتر رضایی: دنیای امروز دنیای پدیدههای جدید و بیماریهای نوپدید است و در زمانهای مختلف نامی جدید از بیماریها به گوش مردم میرسد و به همین دلیل، باید مطالب آموزشی مورد نیاز و صحیح را به فوریت و سهولت در اختیار عموم مردم قرار داد.