فعال اجتماعی و معلم مدارس شهرری طرحهای محیطزیستی خلاقانه اجرا میکند
ضیافتهای خوشمزه محیطزیستی
رابعه تیموری_ خبرنگار
آن روز بچهها با جعبه مقوایی، رنگ، طلق و مواد بازیافتی اجاق خورشیدی ساختند و با استفاده از انرژی خورشید غذاهای خوشمزه پختند. دم افطار پدر و مادرها به جمع بچهها آمدند و با دستپخت فرزندانشان که با استفاده از انرژیهای پاک تولید شده بود افطار کردند. این برنامه را که «افطار مهمان خورشید» نام داشت که «ژما جواهریپور» برای بچهها تدارک دیده بود. برنامه افطار مهمان خورشید، تنها طرح آموزشی خلاقانه جواهریپور نبود و او برای تربیت نسل دوستدار محیطزیست قدمهای زیادی برداشته است. جواهریپور از معلمان قدیمی آموزشوپرورش شهرری وکارشناس ارشد رشته اقتصاد انرژی است. او تا مقطع دکترای حرفهای در رشته مدیریت و استراتژی پروژههای انرژی تحصیل کرده و با همکاری عدهای از فعالان محیطزیست گروه مردمنهاد «چراغ راگا» را پایهگذاری کرده است. گفتوگوی پیشرو شرح گوشهای از فعالیتهای محیطزیستی این معلم دوستدار طبیعت است.
در اغلـــب برنامههای آموزشی که بهعنوان معلم و فعال اجتماعی اجرا کردهاید خلاقیت و تازگی به چشم میخورد. در تربیت نسل دوستدار محیطزیست، آموزش چه نقشی دارد؟
اگر نسل نو و حتی بزرگترها لذت حضور در طبیعت را احساس کنند خودشان را برای حفظ آن مسئول میدانند. پدر و مادر من 2 معلم عاشق طبیعت بودند و دورهمیهای خانوادگی را در دامن طبیعت برگزار میکردند. جمعآوری زبالهها و مراقبت از گیاهان و فضای سبز از قوانین این پیکنیکهای شاد و لذتبخش بود. خاطرههای خوشی که از این لحظات دارم، من را به حفظ محیطزیست علاقهمند کرد و بهعنوان یک معلم و فعال اجتماعی سعی میکنم نسل نو را با همین روش با طبیعت آشنا کنم.
بسیاری از فعالان اجتماعی ترجیح میدهند برنامههای محیطزیستی خود را در مناطق برخوردار اجرا کنند تا امکانات مالی بیشتری داشته باشند، اما شما جنوب شهر را برای فعالیت خود انتخاب کردهاید. علت خاصی داشته است؟
بسیاری از برنامههای زیستمحیطی نه تنها هزینهبر نیستند، بلکه قابلیت کارآفرینی و تولید ثروت دارند. مثلاً سال گذشته در مدرسه حجاب که از مدارس محله دولتآباد شهرری است، بوفه گل و گیاه دایر کردیم و بچهها گلهایی را که پرورش داده بودند به فروش رساندند. تولید کود کمپوست هم طرح دیگری بود که بدون هزینه و با پسماندهایتر منزل دانشآموزان اجرا شد.

اعضای گروه مردمی «چراغ راگا» جزو مجریان طرح «مدیریت سبز» در مراکز آموزشی شهرری هستند. این طرح به چه مرحلهای رسیده است؟
طرح بهینهسازی مصرف انرژیهای تجدیدناپذیر در مراکز آموزشی توسط معاونت علمی و فنآوری ریاست جمهوری و با همکاری سازمان بینالمللی انجام میشود و فعالان اجتماعی گروه چراغ راگا، داوطلبانه در طرح شرکت میکنند. در این طرح که «مدیریت سبز» نامیدهایم، از دانشآموزان میخواهیم از سرویس مدارس بهصورت گروهی استفاده کنند تا تعداد خودروهای تکسرنشین کمتر شود. بازچرخانی و استفاده از آبهای مصرفی آبخوریها برای پرورش فضای سبز از کارهای دیگری است که آموزش میدهیم. در این طرح مسئولان را دعوت میکنیم با کمک دانشآموزان و در قالب تعاونی به ساخت نیروگاه خورشیدی بپردازند تا در کنار استفاده از مزایای آن با فروش برق به دولت درآمدزایی کنند. تاکنون مسئولان و دانشآموزان 120مدرسه در مقاطع مختلف با این طرح آشنا شدهاند. البته این طرح به مدارس محدود نمیشود و میتوان آن را در ساختمانهای تجاری، اداری و مسکونی اجرا کرد.
در دولت یازدهم سمت مشاور معاون سازمان محیطزیست را برعهده داشتید. این مسئولیت برای اهداف زیستمحیطی شما چه دستاوردی داشت؟
کمبود محتوای آموزشی بومی از مشکلات حوزه محیطزیست کشور است. برای رفع این کمبود اقداماتی انجام دادیم که اضافه شدن کتاب «انسان و محیطزیست» به محتوای آموزشی دانشآموزان دوره متوسطه یکی از نتایج آن بود. ما با تربیت آموزشگران و فعالان اجتماعی، شرایط آموزش فراگیر و مؤثر اقشار مختلف را به وجود آوردیم و مطالبهگری من و سایر فعالان اجتماعی سبب شد دولت برای ایجاد شرکتهای محیطزیستی اعتبارات مناسبی در نظر بگیرد.
فعالیتهای سمن محیطزیستی چراغ راگا که جزو گروههای مردمنهاد شهرری به ثبت رسیده، فقط در منطقه 20 متمرکز شده است؟
اعضای گروه بهعنوان فعال اجتماعی در نقاط مختلف حضور دارند. در طول 14سال فعالیت گروه چراغ راگا، بارها به نقاط محروم و عشایری که به برق شهری دسترسی ندارند، سفر کردیم تا ساخت حمام خورشیدی را به چادرنشینان آموزش دهیم.