ترامپ ماند و حسرت نوبل

«نروژ ننگت باد!» این جمله ترامپ است که این روزها بدجوری از اینکه دوباره برنده جایزه صلح نوبل نشده ناراحت و عصبانی است؛ هرچند برنده جایزه صلح نوبل را نه دولت نروژ، بلکه کمیته‌ مستقل از دولت تعیین می‌کند. ترامپ گفته برنده، جدید را اصلا نمی‌شناسد ولی مجموعه‌ای از ویژگی‌ها و سوابق برنده جایزه امسال دقیقا نقاط مقابل ترامپ هستند. برنده امسال، خانم ناوی پیلای، حقوقدان اهل آفریقای جنوبی و رنگین‌پوست است؛ فرزند یک راننده اتوبوس، متولد و بزرگ‌شده خانواده فقیری در دوران نژادپرستی «آپارتاید». خانم ناوی بعد از وکالت بسیاری از مبارزان آپارتاید، از سوی مجمع عمومی سازمان ملل به‌عنوان قاضی دادگاه بین‌المللی کیفری رواندا انتخاب شد. کمیته نوبل دلیل رسمی برنده شدن خانم پیلای را سابقه طولانی او در دفاع از حقوق بشر و تقویت پاسخگویی در قبال جنایت‌های جنگی، جنایت علیه بشریت و نسل‌کشی اعلام کرد؛ مانند زمانی که به‌عنوان رئیس کمیسیون مستقل تحقیق سازمان ملل درباره سرزمین‌های فلسطینی اشغالی ازجمله قدس شرقی و اسرائیل در سپتامبر 2025رسما اعلام کرد که «مقام‌ها و نیروهای اسرائیلی 4مورد از 5فعلِ تعریف‌شده به‌عنوان اعمال نسل‌کشی در کنوانسیون نسل‌کشی را مرتکب شده‌اند و نتیجه گرفت که شواهد، ازجمله الگوی رفتار و اظهارات مقام‌ها، حاکی از قصد نابودی فلسطینیان در غزه است.» اما ترامپ در ادامه ناراحتی‌هایش طی یک سخنرانی در شهر سیراکیوزِ ایالت نیویورک، از اینکه برنده نشده به دولت نروژ تاخت و ضمن اینکه تصمیم دولت نروژ را « لکه‌ای پاک‌ نشدنی بر دامن این کشور و تصمیمی شرم‌آور و مایه سرافکندگی» دانست، گفت: «نروژ، فراموش نخواهیم کرد.» هرچند خانم ناوی در واکنشی بالغانه، وقتی خبر برنده شدنش را شنید، به شوخی گفت که هنوز کاملا باور ندارد این خبر واقعی باشد و در ادامه افزود: «از آنجا که وکیل و قاضی هستم، هنوز می‌خواهم از صحت این موضوع مطمئن شوم.» خانم پیلای همچنین گفت: «اگر کمی بیشتر تشویق کنید، شاید این جایزه را هم با ترامپ تقسیم کنم.» این جایزه قرار است در 10دسامبر (19آذر) به خانم پیلای تحویل داده شود.