راز خورشید سرخ

«خورشید سرخ تزار» نوشته ویولت کابزوس، رمانی تاریخی، معمایی و پرتعلیق است که خواننده را از فرانسه امروز به روسیه تزاری می‌برد؛ سفری میان گنج‌های گمشده، رازهای خانوادگی، عشق، سیاست و خاطراتی که بیش از یک قرن است دست از سر صاحبانشان برنداشته‌اند. این رمان نخستین‌بار سال ۲۰۲۰ در فرانسه منتشر شد و نسخه فارسی آن با ترجمه ابوالفضل ‌الله‌دادی از سوی نشرنو منتشر شده است.
داستان با میلنا آغاز می‌شود؛ زنی از تبار روس‌های سفید که شیفته پیدا کردن گنج‌ها و جواهرات گمشده خاندان رومانوف است. او درست زمانی که قرار است برای کشف یک مخفیگاه متعلق به سال ۱۹۱۷ راهی سن‌پترزبورگ شود، با خبری تکان‌دهنده روبه‌رو می‌شود: خانه خانوادگی‌اش در نیس مورد هجوم قرار گرفته است. روی دیوارها نیز نوشته‌ها و نشانه‌هایی مرموز به‌جا مانده؛ سرنخ‌هایی که ظاهرا به تاریخ روسیه و حتی ولادیمیر کبیر 
مربوط می‌شوند.
اما این فقط آغاز ماجراست. روایت، یک قرن به عقب بازمی‌گردد و ورا را به خواننده معرفی می‌کند؛ بالرین تئاتر مارینسکی در روسیه تزاری که میان زندگی درباری، عشق به شاعری آنارشیست و رازی هولناک گرفتار شده است؛ رازی که خانواده‌اش نسل به نسل از آن محافظت کرده‌اند. به‌تدریج 2 زن که در 2 زمان و 2 جهان متفاوت زندگی می‌کنند، به شکلی اسرارآمیز به یکدیگر پیوند می‌خورند.
کابزوس در این رمان از تاریخ روسیه به‌عنوان پس‌زمینه‌ای صرف استفاده نمی‌کند. نام‌ها و نشانه‌های تاریخی، از رومانوف‌ها و راسپوتین تا انقلاب روسیه و مهاجرت روس‌های سفید، در تار و پود داستان تنیده می‌شوند و به فضای رمان عمق می‌دهند، حتی پای جاسوسان 
و نیروهای امنیتی روسیه معاصر نیز به این معمای قدیمی باز می‌شود.
یکی از جذابیت‌های کتاب رفت‌وآمد میان دوره‌های تاریخی است؛ گذشته مرتب به زمان حال راه پیدا می‌کند و هر کشف تازه پرسش دیگری پیش روی خواننده می‌گذارد. در کنار تعلیق و جست‌وجوی راز، عشق‌های ناکام، سرنوشت زنان، تبعید و خاطره نیز اهمیت پیدا می‌کنند. به همین دلیل «خورشید سرخ تزار» فقط داستان پیدا کردن یک گنج نیست؛ داستان جست‌وجوی حقیقتی است که نسل‌ها پنهان مانده است.
اگر به رمان‌های تاریخی، معماهای خانوادگی، روسیه تزاری، گنج‌های گمشده و داستان‌هایی با رگه‌های رازآلود و اندکی خیال‌انگیز علاقه دارید «خورشید سرخ تزار» می‌تواند شما را به سفری ببرد که در آن مرز میان تاریخ و افسانه، گذشته و حال و عشق و خطر بارها محو می‌شود. منتقدان فرانسوی نیز بر مستندبودن فضای تاریخی، جذابیت معما و پیوند میان 2شخصیت زن داستان تأکید کرده‌اند.
ترجمه ابوالفضل ‌الله‌دادی این رمان را برای خواننده فارسی‌زبان در دسترس قرار داده است؛ رمانی ۴۳۱ صفحه‌ای   که هر پاسخش  دری را به‌سوی یک راز تازه باز می‌کند.