گزارش
پارسیان «یانگ‌تسه»
قصه روستایی در کرانه یانگ‌تسه که یادآور بازرگانان جاده ابریشم و نشانه‌های فرهنگی ایران است
راحله عبدالحسینی | روزنامه‌نگار
روستایی در حاشیه رود یانگ‌تسه در چین، برای همه ما نامی آشناست:«پارسیان.» نام این روستا، روایت‌های محلی، خانواده‌هایی که آخر نام خانوادگی‌شان به «نی» ختم می‌شود و چند نشانه فرهنگی و معماری، خاطره‌ای از حضور ایرانیان در چین را زنده نگه داشته است. به‌تازگی این روستا با انتشار ویدئویی از یک اینفلوئنسر چینی، مورد توجه کاربران فضای مجازی قرار گرفته اما این روستای پارسی تازه کشف نشده و منابع چینی و دانشگاهی سال‌ها پیش از آن نوشته‌اند.
روستای پارسیان کجاست؟
این روستا در منطقه جیانگدو در شهر یانگژو از استان جیانگسو قرار دارد. اداره تبلیغات کمیته حزب شهر یانگژو در گزارش ۲۵ اوت ۲۰۲۶، قدمت این سکونتگاه را دست‌کم ۶۰۰ سال عنوان کرد. گزارش تحقیقی دیگری در سال ۲۰۲۱ با بررسی اسناد و تبارنامه‌های خانوادگی، قدیمی‌ترین تبارنامه را مربوط به سال ۱۶۳۷ میلادی، یعنی ۳۸۹ سال پیش، برابر با دوره مینگ گزارش کرده است.
چطور پای ایرانی‌ها به این روستا باز شد؟
طبق روایت محلی، قرن‌ها پیش یک بازرگان ایرانی به این منطقه آمد و با دختر خانواده‌ای از بازرگانان چینی به نام «گوئو» ازدواج کرد و در روستا ماند. سال‌ها بعد، هنگامی که ناامنی و حضور راهزنان در اطراف یانگژو شدت گرفت، این بازرگان ایرانی در دفاع از مردم روستا حضور داشت و کشته شد. اهالی نیز برای گرامیداشت او، نام روستا را به پارسی تغییر دادند. در سال ۱۹۹۴، کتیبه‌ای سنگی برای یادبود این قهرمان و ادای احترام به دوستی ایران و چین در دهکده نصب شد.
بازماندگان ایرانی‌ها
ویدئوی پربازدید در فضای مجازی نشان می‌دهد که مردم این روستا فارسی صحبت می‌کنند اما در منابع رسمی و گزارش‌های معتبر بررسی‌شده، سندی برای فارسی‌زبان بودن ساکنان امروز روستا پیدا نمی‌شود. در گزارش «یانگ‌تسه وان» در سال ۲۰۲۱، بیش از ۱۰۰ نفر از ساکنان روستا در بیش از ۳۰ خانوار با نام خانوادگی «نی» معرفی شده‌اند و اهالی، این خانواده‌ها را از نوادگان بازرگانان پارسی می‌دانند. یکی از سالمندان این خانواده نیز در گفت‌وگو با خبرنگار گفته بود که نسل‌های پیشین، خاستگاه اجداد خود را سرزمینی بسیار دور در غرب می‌دانستند.
گزارشی از حضور ایرانی‌ها
سال ۲۰۱۶، دانشگاه مطالعات بین‌المللی شانگهای مطلبی فارسی با عنوان «دهکده پارسی، یادگاری از حضور ایرانیان در چین» منتشر کرد. در این گزارش آمده است: «در ناحیه‌ای در شرق یانگ‌جو، جایی هست به نام دهکده پارسی.
ساکنان این ناحیه از اعقاب بازرگانان ایرانی هستند که در عهد خاندان تانگ در آنجا سکنی گزیدند. نام این دهکده و راه و روش زندگی آنها با جاهای دیگر متفاوت است. همچنین چهره مردم این روستا از روستاهای مجاور متمایز است. چهره این افراد با چشمانی در عمق نشسته، بینی راست و ریش انبوه به ایرانیان شباهت دارد.»
یادگاری ایرانی‌ها در دهکده پارسیان
در مرکز روستا، بنایی به نام پاویون پارس قرار دارد. برای این بنا یک طاق سنگی با ویژگی‌هایی برگرفته از معماری ایرانی - اسلامی توصیف شده و روی آن عبارت «دوستی چین و پارس، دیرپا و ماندگار» آمده است. مقابل بنا نیز سنگ‌نوشته‌ای با نام «پارسی» به 2 زبان چینی و فارسی قرار دارد، حتی یک محصول کشاورزی هم در روایت هویتی روستا جای گرفته است: «گندم سیاه.» براساس روایت محلی، همان بازرگان پارسی دانه‌های گندم سیاه را به منطقه آورده است.
در همینه زمینه :
