خبر روز
نیشابور عمیق‌ترین شکاف ایران را دارد
زهرا رفیعی؛ روزنامه‌نگار
3فروریزش در اصفهان طی یک هفته و انتشار تصویری از یک خودروی کوئیک که در چاله‌ای عمیق در خیابان فردوسی نیشابور فرورفته است، بار دیگر موضوع فرونشست زمین و پیامدهای آن را به یکی از نگرانی‌های جدی در شهرهای کشور تبدیل کرد. رئیس بخش زلزله‌شناسی، مهندسی و خطرپذیری مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی با اشاره به فروریزش‌های اخیر در اصفهان و نیشابور می‌گوید: ریشه اصلی این حوادث همان فرونشست‌های ناحیه‌ای است که در دشت‌های کشور رخ می‌دهد. به گفته علی بیت‌اللهی، این پدیده از اواسط دهه۵۰ در ایران آغاز شده و اکنون به‌جز گیلان، در همه استان‌ها نشانه‌هایی از آن دیده می‌شود. وسیع‌ترین پهنه‌های فرونشستی کشور در خراسان رضوی قرار دارد و پس از آن کرمان، فارس، اصفهان و تهران قرار گرفته‌اند. دراستان اصفهان، کلانشهر اصفهان در منطقه فرونشست قرار دارد و جمعیتی بیش از ۳میلیون نفر در این گستره زندگی می‌کنند. او تأکید می‌کند: برخلاف زلزله، فرونشست خطری انسان‌ساخت و قابل کنترل است و برای آن تجربه‌های موفق جهانی وجود دارد. ژاپن که در سال۱۹۶۵ با فرونشست شدید مواجه بود، با اقدامات مستمر برای کاهش خطر در سال۲۰۰۳ نرخ فرونشست شهر توکیو را به صفر رساند و این پدیده را متوقف کرد.
به گفته بیت‌اللهی، علت اصلی فرونشست کاهش سطح آب‌های زیرزمینی است و هر اقدامی برای جلوگیری از افت این سطح می‌تواند نرخ فرونشست را کاهش دهد. تغییر الگوی کشت و آبیاری، جلوگیری از برداشت بی‌رویه آب، توجه به مکان‌یابی صنایع آب‌بر و اصلاح الگوی فضای سبز شهری ازجمله اقداماتی است که می‌تواند در این زمینه مؤثر باشد.
رئیس بخش زلزله‌شناسی، مهندسی و خطرپذیری مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی محدوده اطراف شهر نیشابور را محل عمیق‌ترین شکاف فرونشستی که تاکنون در ایران مطالعه و مستندسازی شده است معرفی می‌کند و می‌گوید: چند ماه پیش، در همین منطقه بزرگ‌ترین‌کارخانه فولاد شرق کشور افتتاح شد. این کارخانه برای اشتغال‌زایی خیلی خوب است، ولی نیاز آبی فراوانی دارد، آن هم در جایی که آب نداریم. بیت‌اللهی تأکید می‌کند که کنترل فرونشست تنها با اقدام یک دستگاه ممکن نیست؛ زیرا بخشی از مسئله به وزارت نیرو و بخشی به وزارت جهاد کشاورزی، وزارت صنعت، وزارت راه و شهرسازی و شهرداری‌ها مربوط می‌شود.
در همینه زمینه :
