حمله به محل اقامت آخرین سفیر آمریکا در تهران

حمله هوایی رژیم صهیونیستی در روز چهارشنبه ۱۲ فروردین، ساختمان سفارت سابق آمریکا در تهران هدف قرار داد. در جریان این حمله، محل اقامت و دفتر ویلیام سالیوان، آخرین سفیر آمریکا در ایران، تخریب شد. این مجموعه پس از تصرف در آبان ۱۳۵۸ توسط دانشجویان پیرو خط امام (ره) با عنوان موزه «لانه جاسوسی» شناخته می‌شود. به همین بهانه در ادامه به تاریخچه این مجموعه پرداخته‌ایم. معمار این مجموعه «ایدس وان در گراکت» بود؛ چهره‌ای اتریشی‌تبار که تحصیلات معماری خود را در نیویورک گذراند و به‌دلیل همکاری با نهادهای رسمی آمریکا، پروژه‌های مهمی را در کارنامه داشت. طراحی سفارت‌های آمریکا در شهرهایی مانند آنکارا و کپنهاگ و همچنین مشارکت در ساخت پنتاگون، از جمله سوابق برجسته او به شمار می‌رود.  او این بنا را در سال 1327  شمسی در خیابان طالقانی ساخت. حاصل کار او در تهران، ساختمانی بود با ساختاری ساده اما حساب‌شده؛ بنایی که در ظاهر فاقد تجملات رایج بود، اما در جزئیات فنی، استحکام، انتخاب مصالح و جای‌گیری در بافت شهری، دقت فراوانی در آن دیده می‌شد. نحوه استقرار ورودی‌ها و ارتباط مجموعه با دیگر سفارتخانه‌های تهران نیز نشان می‌داد که همه چیز بر اساس برنامه‌ریزی قبلی انجام شده است. سبک مورد استفاده در این پروژه، متأثر از الگوی رایج ساخت مدارس آمریکا در دهه‌های ۳۰ و ۴۰ میلادی بود؛ شیوه‌ای که با عنوان «هندرسون های» شناخته می‌شد. در این سبک، زیبایی بنا بیشتر از نظم فضایی و هماهنگی اجزای داخلی حاصل می‌شود تا تزئینات بیرونی. به همین دلیل، اتاق‌ها با ترتیبی منظم در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند و کل ساختمان همچون مجموعه‌ای یکپارچه عمل می‌کند. در محوطه۱۵هزار متری این مجموعه، اقامتگاهی جداگانه برای سفیر نیز ساخته شد. این ساختمان با نمای آجری و طراحی ساده، از نظر متریال و زبان معماری هماهنگ با ساختمان اصلی بود.