سرزمین خورشید

 درحالی‌که حمله اسرائیل به ایران در بهار و تابستانی که پشت سر گذاشتیم، بیشتر تولیدات سینمای مستند را به سمت ساخت آثاری با محور این مسئله و مقاومت ایران سوق داد، 2 مستند «ارس، رود خروشان» و «در سپهر ایران» از منظری دیگر و فارغ از مسائل سیاسی به ایران ادای احترام می‌کنند و «ایران بزرگ» را پاس می‌دارند.

   هادی آفریده در «ارس، رود خروشان» به مسئله رود ارس، تأثیر آن در شکل‌گیری تمدن و آبادانی در منطقه‌ای خاص می‌پردازد، مشکلات زیست‌محیطی مردم این منطقه را بیان می‌کند و با گفتار متنی زیبا که توسط شبنم مقدمی خوانده شده، تماشاگر را با خود همراه می‌کند. فیلم هادی آفریده که محصول مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی است از پس پژوهش طولانی و عمیق ساخته شده و اطلاعات دست اولی برای تماشاگرش دارد، فیلمبرداری خوب و قاب‌های زیبا، بهشتی را مقابل چشمان تماشاگر خلق می‌کند که فراموش نشدنی و غبطه‌برانگیز است.  

   مستند «در سپهر ایران» ساخته مجید کریمی هم از پس کوششی چند ساله خلق شده، روایتی از تاریخ، فرهنگ و هنر ایرانی و تأثیر نور و معماری و نگاه یکتاپرست در این معماری، فیلمی با تصاویری باشکوه و روایتی سرحال با صدای شهرام درخشان که اطلاعات بسیاری دارد. دوربین از مسجد جامع عباسی، تا مسجد شیخ لطف‌الله، از طاق بستان تا خانقاه‌ها می‌رود و رد پای نور و زیبایی و یگانگی را جست‌وجو می‌کند. فیلمی با تنوع بصری که قطعا برای مخاطب و تماشاگر غیرایرانی جذاب است. این امتیاز در معدود مستندهای داخلی مشاهده می‌شود که بیشتر این آثار با گوشه چشمی به جشنواره خارجی (با سلایق خاص) یا محافل داخلی (با معیارهای آشنا) ساخته می‌شوند. مجید کریمی در این فیلم، با طی مسیری آگاهانه، زیبایی، شکوه فرهنگ و تاریخ ایران را به رخ می‌کشد و اطلاعاتی جامع از این مسیر بلند تاریخی به تماشاگرش می‌دهد. نکته مهم درباره این 2 مستند که علاوه بر نمایش در نوزدهمین جشنواره «سینماحقیقت»، در چهل‌وچهارمین جشنواره فیلم فجر هم روی پرده رفتند این است که این روزها که وحدت ملی و حفظ انسجام ایران مهم و ضروری است، تنها از منظر جنگ و مقاومت نمی‌شود به ایران بزرگ نگاه کرد، ایران مجموعه‌ای از مقاومت، پیروزی، سلحشوری، هنر، ادبیات و فرهنگ است.