17 سال برای ساخت این فیلم کار کردهام
گفتوگو با محمد برزوییپور، کارگردان فیلم «پروانه»
شقایق عرفینژاد
محمد برزوییپور یکی دیگر از فیلماولیهایی است که امسال با فیلم «پروانه» در جشنواره حضور دارد. او فارغالتحصیل بازیگری تئاتر از دانشگاه
علمی-کاربردی است و در طول این سالها با گروههای تئاتری کار کرده است اما آنطور که میگوید، در تمام مدت تمرکزش بیشتر روی فیلمکوتاه بوده که حاصل آن «کشور دنیا»، «قسمت»، «شک»، «چرا»، «عروس دریایی»، «سها» و «ریورس» است که در ایران و خارج از ایران دیده شدهاند.
او ساخت نخستین فیلم بلندش، «پروانه» را اوایل تیرماه امسال آغاز کرده و آذرماه به جشنواره رسانده است.
این فیلم با بازی مهدی پاکدل، هومن برقنورد، آناهیتا درگاهی، محمدعلی محمدی و الهه کریمی درباره مردی است که به گمان قتل همسر دوستش دستگیر میشود. با برزوییپور درباره این فیلم گفتوگو کردهایم.
شما پیشینه تئاتری دارید و بهعنوان بازیگر و نویسنده هم کار کردهاید. الان که نخستین فیلم بلندتان را ساختهاید، باید شما را دیگر کارگردان سینما بدانیم یا در هر دو حوزه کار خواهید کرد؟
من از سال87 کارم را با بازیگری تئاتر شروع کردهام، اما هیچوقت تجربه کارگردانی تئاتر نداشتهام. مشاور و مجری طرح بودهام و بیشتر در حوزه فیلمسازی فعالیت کردهام و فیلم کوتاه ساختهام.
کار کردن در تئاتر چه کمکی به شما در مسیر فیلمسازی کرده است؟
تئاتر در پایه و زمینه کار به شما بسیار کمک میکند. من فیلمساز تجربی هستم و در تمام این مسیری که طی کردهام فیلمسازی را از تجربیاتم و اتفاقاتی که در تئاتر و فیلم کوتاه برایم افتاده یاد گرفتهام. حافظه خوبی دارم و توانستهام آنها را در ذهنم نگه دارم تا زمانی که لازم است استفاده کنم.
تجربه ساخت نخستین فیلم چطور بود؟
ساخت نخستین فیلم من 17سال زمان برد؛ یعنی از زمانی که نخستین فیلم کوتاهم را ساختم تا الان که نخستین فیلم بلندم در جشنواره است. من در این سالها نه از جایی حمایت شدهام و نه بودجهای گرفتهام. همیشه مستقل کار کردهام. برای اینکه در فضای مستقل و با بودجه کم کار کنید باید آدمها را مجاب کنید. من در این سالها کار کردهام و رزومه جمع کردهام تا الان بتوانم آدمها را برای اینکه با من کار کنند مجاب کنم. من بچه شهرستان بودهام و اینکه به تهران بیایم و بفهمم از کجا باید شروع کنم و بعد کار کنم و فیلم بسازم 17سال زمان برد. برای این فیلم هم 5سال تلاش کردم تا بتوانم آن را بسازم.
درباره فیلم چه چیزی باید بدانیم؟
فیلم از نظر من یک درام اجتماعی عاشقانه است. درباره شخصی است به نام پدرام ستوده که به جرم قتل همسر دوستش دستگیر میشود و درگیر ماجراهایی میشود.
ایده فیلم از کجا آمد؟
من دوست عزیزی به اسم شایان فصیحزاده دارم که ایده فیلم متعلق به اوست. وقتی این ایده را برای من مطرح کرد، به نظرم بسیار جذاب بود، هرچند به پردازش نیاز داشت. زمانی که پیشتولید را شروع کردیم، با علیرضا عطاالله تبریزی آشنا شدم که جزو گروه نویسندگان سریال «برتا» است که در حال حاضر در شبکه نمایش خانگی در حال انتشار است. 4ماه روی طرح کار کردیم و آن را نوشتیم. من از اول در کنار آقای تبریزی بودم و در جریان پیشرفت فیلمنامه قرار داشتم.
انتخاب بازیگر چطور انجام شد؟
تقریبا تمام نخستین انتخابهایمان را در فیلم داشتیم. در این فیلم تصویر و بازی جدیدی از این بازیگران میبینید و بهنظرم تکتک انتخابها در جای درست قرار دارند.
حضورتان در جشنواره بهنظرتان چطور خواهد بود؟چه پیشبینیای دارید؟
من خیلی دوست داشتم فیلمی که این همه سال برایش زحمت کشیدهام در شرایط بهتری اکران میشد، نه در شرایطی که به وجود آمده و همه ناراحت هستیم. اما من برای این فیلم 17سال کار کرده بودم. در درجه بعد اینکه در کنار بزرگترهای سینما فیلمم را ببینم و در کنار آنها داوری شوم برای من مهم است. اگر اتفاق بیشتری برای فیلم بیفتد، خوشحال میشوم. با این حال به اینکه جایزه بگیرم و اتفاق خاصی برای فیلم بیفتد فکر نمیکنم. فیلم مسیر خودش را میرود و من هم تمام توانم را برای ساخت آن گذاشتهام. اگر تماشاگران و دوستان سینمایی، من را بهعنوان فیلمساز بپذیرند، برای من کافی است و فکر میکنم فیلم هم این قابلیت را دارد. همین که در میان این همه فیلم خودمان را به اینجا رساندهایم، برای فیلم اول بسیار خوب است.