![گردشگری غیرمسئولانه](/img/newspaper_pages/mahalleh/1400/KHORDAD/22/02-01.gif)
سپیده رحمن پور فعال محیطزیست
گردشگری غیرمسئولانه
![گردشگری غیرمسئولانه](/img/newspaper_pages/mahalleh/1400/KHORDAD/22/02-01.gif)
گردشگری در بین صنایع درآمدزا جایگاه سوم در جهان را داراست. آنچه اینجا مدنظر است بستر و تعریف خاصی را برای مقوله گردشگری ارائه میدهد. گردشگری زمانی به معنای دقیق کلمه تعریف میشود که بتواند فرصتهای شغلی مستقیم و غیرمستقیم ایجاد کنند. به نحوی که به ازای ورود هر گردشگر 5 شغل ایجاد شود و به بهترین نحو، طرحریزی و مدیریت شود. با این اوصاف گردشگری نه تنها آلودهکننده محیطزیست نیست بلکه میتواند تجدیدکننده نیز باشد. چه بسا که گردشگری میتواند بهعنوان موضوعی چند ارزشی مسیر رسیدن به توسعه پایدار را فراهم کند و شرایط کسب درآمد در منطقه و کشور ایجاد کند. بررسی شاخصهای گردشگری پایدار مسیری مساعد برای نیل به ارزشهای اقتصادی اجتماعی فرهنگی و زیستمحیطی است.
در عرصه مباحث زیستمحیطی یکی از مسائلی که در سایه مدیریت ضعیف گردشگری نمایان میشود اهمیت حفظ محیطزیست است و یکی از معضلاتی که گردشگری غیرمسئولانه میتواند به محیطزیست تحمیل کند آسیبهای ناشی از رهاسازی زباله است که بسته به حجم زبالهها میتواند خطر آلودگی خاک آبهای زیرزمینی و آسیبرسانی به جانوران و تغییر در اکوسیستم را در پی داشته باشد.
رودبار قصران بهعنوان منطقهای خوش آب و هوا محل تردد گردشگران بسیاری است. با توجه به آنکه تفریح حق هر انسانی اعم از بومی و غیربومی است اما نخستین مسئله قابل توجه در این منطقه مدیریت صحیح گردشگری است با تأکید بر آموزش گردشگری مسئولانه و اجتناب از مصرفگرایی در راستای کاهش تولید پسماند هر چند طی سالهای اخیر آگاهیرسانی با هدف حفاظت از محیطزیست تأثیراتی داشته است اما همچنان مقوله تولید افراطی و غیرمنطقی پسماند یک بحران تلقی میشود. جمعآوری زباله در شهرهای رودبار قصران برعهده شهرداری و در روستاها برعهده دهیاری است. حجم پسماند تولیدی در رودبار قصران در روزهای معمولی ۳۵ تا ۵۰ تن است. این مقدار در روزهای تعطیل و با حضور گردشگران روزانه ۱۰ تن افزایش مییابد. البته در زمستان به دلیل برودت هوا و کاهش تعداد گردشگران این میزان متغیر است. عمده زبالههای تولیدی گردشگران شامل پوست میوه و بطریهای پلاستیکی و شیشهای و ته سیگار است. برخی از مواد ریخته شده در طبیعت قابل بازیافت و برخی غیرقابل بازیافت و همراه با آسیبهای زیستمحیطی بهویژه برای آینده است. در این منطقه روستاهای گردشگری و مسیرهای کوهنوردی متعددی وجود دارد که بهویژه در فصل تابستان تعداد گردشگران افزایش مییابد. در تجربههای جمعآوریهای پسماند دشوارترین کار، جمعآوری ته سیگار است و رها کردن ته سیگار در طبیعت میتواند به آلودگی خاک منجر شود. با توجه به حجم زبالههای رها شده در منطقه گردشگری رودبار قصران و لواسان، مدیریت اصولی و دغدغهمندی را در این عرصه بهویژه در زمینه حمایت از برنامههای آموزشی به گردشگران میطلبد.