محمود مولایی؛ روزنامهنگار
در باغهای قدیمی قهرود و جوینان کاشان، میوهای کوچک، ترش و آبدار میروید که به نام «ترشه» شناخته میشود؛ میوهای که روزگاری بخشی از محصولات باغهای منطقه بود و حالا با خشکشدن درختان کهنسال، کاهش تولید و نبود بازار فروش، آرامآرام از سفرهها و خاطره باغداران کنار میرود.
دهیار روستای قُهرود با تأکید بر اینکه آمار دقیقی از تعداد درختان ترشه در منطقه وجود ندارد، به همشهری میگوید: میتوان گفت این میوه در معرض انقراض است؛ درختان قدیمی بهتدریج خشک میشوند و از درختان زنده هم فقط یکی دو شاخه باقی مانده است. میثم میرزایی با بیان اینکه حتی در فصل برداشت نیز دسترسی به این میوه بسیار دشوار است، میافزاید: میزان تولید ترشه در منطقه بهاندازهای کاهش یافته که بعید است بتوان در 2روستای قهرود و جوینان روی هم ۲۰۰کیلوگرم از آن پیدا کرد.
البته اکنون فصل برداشت این میوه نیست و معمولا محصول آن در اواخر تابستان و اوایل پاییز بهدست میآید. او با بیان اینکه میوه ترشه از نظر ظاهری شبیه گلابی است، اما اندازه بسیار کوچکتری از آن دارد، توضیح میدهد: این میوه به حدی آب دارد که وقتی آن را میخورید، آب میوه از گوشه لب جاری میشود. طعم آن نیز ترش و خاص است و میتوان آن را از نظر مزه تا حدودی به آلو تشبیه کرد.
بهگفته او، ترشه در گذشته نیز جزو میوههای پرمصرف و بازارپسند نبوده است؛ معمولا خانوادههایی که درخت آن را در باغ یا حیاط خانه خود داشتند، محصول را برای مصرف شخصی و استفاده اعضای خانواده برداشت میکردند. از طرف دیگر، زمان رسیدن آن نیز بهگونهای بود که امکان عرضه گسترده در بازارهای محلی وجود نداشت.
او ادامه میدهد: کوچک بودن اندازه این میوهها یکی از دلایل استقبال محدود از آنها بوده است. در بازار مصرف، معمولا میوههای درشتتر با استقبال بیشتری مواجه میشوند و همین مسئله باعث شده کشاورزان برای توسعه کشت محصولاتی مانند ترشه انگیزه چندانی نداشته باشند.
میراث فراموششده باغهای کاشان
در همینه زمینه :