خبر روز
پایان یک قرن حضور کنسولگری هند در زاهدان
راحله عبدالحسینی؛ روزنامهنگار
تعطیلی کنسولگری هند در زاهدان و انتقال فعالیتهای آن به مشهد برای اهالی زاهدان فقط جابهجایی یک ساختمان اداری نیست. در حافظه جمعی اهالی زاهدان، این ساختمان یکی از قدیمیترین نشانههای ارتباط تاریخی این شهرستان با شبهقاره هند است؛ ارتباطی که ریشههای آن به سالهای شکلگیری زاهدان و توسعه مسیرهای تجاری و حملونقل منطقه بازمیگردد. زاهدان در جریان جنگ جهانی اول و با امتداد راهآهن هند از مسیر بلوچستان به یکی از نقاط مهم ارتباطی و تجاری تبدیل شد و حضور تاجران هندی در این شهر به مبادلات اقتصادیاش رونق داد. ارتباط ریلی و تجاری با شبهقاره هند و رفتوآمد تاجران هندی بخشی از تاریخ اقتصادی و اجتماعی زاهدان را شکل داد. سال۱۳۰۷ در زاهدان یک نایبکنسولگری وابسته به ساختار حکومت هند بریتانیا ایجاد شد و پس از استقلال هند نیز حضور کنسولگری هند در زاهدان ادامه پیدا کرد. مجتبی سعادتیان، معاون میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی سیستان و بلوچستان به همشهری گفت: «کنسولگری هند در محدودهای بود که میشود آن را هسته تاریخی حضور سیکها و هندیها در زاهدان دانست. با اینکه این ساختمان در بافت تاریخی واقع شده تاکنون هیچ مستنداتی برای اقدام به ثبت ملی آن انجام نشده است. با این حال برای حفاظت این ساختمان مذاکرات و اقداماتی انجام خواهد شد.» اردیبهشتماه ۱۴۰۴ با انتقال کنسولگری هند از زاهدان به مشهد موافقت و این انتقال بهتازگی عملیاتی شد. از سایر آثار تاریخی مربوط به هند در بافت تاریخی زاهدان میتوان به گودواره(معبد سیکها)، مدرسه هندیها، کنسولگری هند، محل کسب و خانههای سیکها اشاره کرد. منابع تاریخی از دبستان سیکهای هندی در زاهدان در دوره پهلوی اول نیز یاد میکنند.