به‌دنبال خلاقیت در میان مددجویان

قالی‌بافی برای معلولان حرکتی و اپراتوری تلفن برای نابینایان در گذشته از معدود شغل‌هایی بود که مددجویان می‌توانستند به آن‌ بپردازند و برای توان‌خواهان کمتر شغل دیگری متصور بود، اما در چند دهه اخیر بازار کار خیلی رنگارنگ و متنوع‌تر شده است.  آرزو ذکایی‌فر، رئیس مرکز توسعه کارآفرینی، اشتغال و توانمندسازی سازمان بهزیستی کشور در گفت‌وگو با همشهری شرح داد که بهزیستی چگونه از تنوع بازار کار خلاق در بین مددجویان حمایت می‌کند.

شغل‌هایی بر پایه اینترنت
بازار کار امروز قابل مقایسه با بازار کار چند دهه قبل نیست و امکان انتخاب بیشتر شده است. ذکایی‌فر می‌گوید: «‌با‌توجه به تغییرات به‌وجودآمده در نظام بازاریابی و دسترسی آسان به بازارها از طریق فضای مجازی، مشاغلی نظیر فریلنسرینگ، دیجیتال مارکتینگ، تولید محتوا، طراحی گرافیک، تولید و فروش صنایع‌دستی، ادمینی، مترجمی، تایپ، وبلاگ‌نویسی، تولید پادکست و... در بین افراد دارای معلولیت، حتی افراد دارای معلولیت متوسط به بالا نیز مورد استقبال قرار گرفته است.» او با ذکر چند نمونه خاص از این مشاغل می‌گوید: «معلولان و مددجویانی داشته‌ایم که وارد حوزه‌های خیلی متفاوت با شغل‌های سنتی شده‌اند. مثلا به‌صورت فردی پرورش گل‌وگیاه، تولید قارچ و گلخانه‌های کوچک تولید محصولات کشاورزی ایجاد کرده‌اند.» از او سؤال می‌کنیم که جز تنوع بازار کار، چه چیزی باعث گسترده‌شدن انتخاب‌های مددجویان شده است. 

جوانان و نوجوانان خلاق
در شرایط سخت اقتصادی امروز، خلاقیت رمز موفقیت و بقای یک کسب‌وکار است. رئیس مرکز توسعه کارآفرینی، اشتغال و توانمندسازی بهزیستی با اشاره به طرح‌ بهزیستی دراین‌باره می‌گوید: «2گروه سنی هدف اصی استعداد‌یابی هستند. اول دانش‌آموزان 15 تا 18سال و گروه دوم 18 تا 25سال که در فرایند استعدادیابی و مهارت آموزی قرار می‌گیرند.» او تأکید می‌کند: «در برنامه جدید بهزیستی، منظور از شناسایی خلاق‌ها صرفاً افراد دارای استعدادهای هنری نیست؛ بلکه هدف شناسایی افرادی است که دارای ایده، نگاه متفاوت و توانایی حل مسئله باشند.»

2سال اشتغال مستمر
اگرچه اشتغال، توانمند‌سازی‌ اقتصادی و داشتن درآمد مکفی موجب استقلال مالی افراد می‌شود، افراد دارای معلولیت به‌صورت مستمر به خدمات تخصصی نیاز دارند. تسهیل حمل‌ونقل، مناسب‌سازی‌ محیط، خدمات پزشکی و سلامت، خدمات مربوط به تحصیل و مهارت و پیگیری مطالبات قانونی، تسهیل دسترسی و... ازجمله خدمات اجتماعی مستمر برای مددجویان است. سرانجام زمانی می‌رسد که مددجو می‌تواند با اتکا به حرفه خود از فهرست مستمری‌بگیران بهزیستی خارج شود تا نوبت به دیگر مددجویان برسد. از دیدگاه شغلی این کار معیار‌هایی دارد. رئیس مرکز توسعه کارآفرینی، اشتغال و توانمندسازی بهزیستی دراین‌باره می‌گوید: «درصورت پایداری مشاغل ایجادشده به‌مدت 2سال، افراد مشوق‌های حمایتی نظیر حق بیمه سهم کارفرمایی و خویش‌فرمایی دریافت می‌کنند.»