گزارش
پیام مهم به بازار برنج
امسال در فصل برداشت برنج هم واردات ادامه دارد
احمد میر خدایی | روزنامهنگار
هرسال با آغاز برداشت برنج در استانهای شمالی، بحث ممنوعیت فصلی واردات داغ میشود. امسال اما تصمیم وزارت جهادکشاورزی برای لغو ممنوعیت واردات برنج مناقشه را وارد مرحله تازهای کرد.موافقان رفع ممنوعیت واردات برنج در فصل برداشت این کار را راهی برای جلوگیری از کمبود و مهار قیمتها میدانند و مخالفان معتقدند ورود برنج خارجی همزمان با برداشت محصول داخلی، بازار کشاورزان را هدف میگیرد. در میزگرد تلویزیون همشهری که با حضور مجیدرضا خاکی، دبیر انجمن واردکنندگان برنج ایران، محمد مختاریانی، رئیس انجمن تأمینکنندگان و تولیدکنندگان برنج و امیر آقاجانیان تولیدکننده برنج، برگزار شد بحث از همان ابتدا بر سر این موضوع شکل گرفت .
باز کردن مسیر واردات کارشناسی است
مجیدرضا خاکی، دبیر انجمن واردکنندگان برنج، از مدافعان این تصمیمبود. او با اشاره به کاهش واردات در ماههای اخیر گفت: واردات برنج در 4 ماه نخست سال نسبت به مدت مشابه سال قبل افت قابلتوجهی داشت و کشور با محدودیتهایی در تأمین کالا روبهرو بود.از نگاه او شرایط منطقه، مشکلات حملونقل و تأخیر در پرداخت مطالبات ارزی واردکنندگان، ریسک تأمین بازار را افزایش داد و به همین دلیل دولت ناچار است مسیر واردات را باز نگه دارد.خاکی معتقد بود: در چنین شرایطی ممنوع کردن واردات میتواند بازار را در ماههای آینده با کمبود و افزایش بیشتر قیمتها روبهرو کند.
مخالفت تولیدکنندگان با واردات در فصل برداشت
در سوی مقابل، آقاجانیان، نماینده بخش تولید، نگاه متفاوتی داشت. او معتقد بود فلسفه ممنوعیت فصلی واردات دقیقا حمایت از کشاورز در حساسترین مقطع سال است؛ زمانی که محصول تازه وارد بازار میشود و شالیکاران باید بتوانند دسترنج یکساله خود را به فروش برسانند.آقاجانیان تأکید کرد: اگر قرار باشد همزمان با ورود محصول داخلی برنج خارجی نیز وارد بازار شود قدرت فروش کشاورزان کاهش پیدا میکند و بخش مهمی از هزینه تنظیم بازار از جیب تولیدکنندگان داخلی پرداخت خواهد شد.
هشدار برای تکرار تجربه سال گذشته
مختاریانی، رئیس انجمن تأمینکنندگان و تولیدکنندگان برنج، معتقد بود قضاوت درباره واردات بدون توجه به تجربه سال گذشته ممکن نیست.او یادآوری کرد:یکی از مشکلات اصلی بازار در سال گذشته برآوردهای نادرست از میزان تولید داخلی بود. زمانی که تصور میشد تولید داخلی پاسخگوی نیاز کشور است محدودیتهایی برای واردات اعمال شد اما بعدا مشخص شد میزان تولید کمتر از برآوردهای رسمی بوده و همین موضوع به کمبود عرضه و جهش قیمتها دامن زده است.مختاریانی گفت: نگرانی اصلی حامیان رفع ممنوعیت واردات جلوگیری از تکرار همان تجربه است. در شرایطی که کشور با نااطمینانیهای متعدد در حوزه تجارت خارجی مواجه است، حفظ مسیر واردات بهمعنای ایجاد یک پشتوانه برای بازار محسوب میشود.
برنج خارجی رقیب برنج ایرانی است؟
یکی از مهمترین نقاط اختلاف میان دوطرف، مسئله رقابت میان برنج داخلی و خارجی بود.خاکی معتقد بود: برنج وارداتی و برنج ایرانی الزاما در یک بازار واحد رقابت نمیکنند. بهگفته او، بخشی از مصرفکنندگان بهدلیل سطح درآمد امکان خرید برنج ایرانی را ندارند و حذف یا محدودیت واردات این گروه را با فشار بیشتری مواجه میکند.آقاجانیان اما این استدلال را کافی نمیدانست. او معتقد بود حتی اگر مصرفکنندگان 2 محصول، متفاوت باشند افزایش عرضه برنج خارجی در فصل برداشت بر فضای کلی بازار اثر میگذارد و میتواند قیمت محصول داخلی را تحتفشار قرار دهد.