‌ذائقه، اختراعی که جهان را تغییر داد

آیا ‌ذائقه‌ فقط به چشیدن غذا مربوط می‌شود یا نیرویی است که سلیقه ما در هنر، مد، ادبیات، معماری و حتی سبک زندگی را شکل می‌دهد؟ «ابداع ذائقه» نوشته لوکا ورچلونی، پژوهشگر ایتالیایی پاسخی جذاب و متفاوت به این پرسش می‌دهد. این کتاب که با ترجمه مهدی بوستانی و توسط انتشارات دمان منتشر شده، سفری است به تاریخ یکی از پیچیده‌ترین مفاهیم فرهنگ انسانی، سفری که از سفره‌های قرون وسطی آغاز می‌شود و به ویترین‌های برندهای لوکس و شبکه‌های اجتماعی امروز می‌رسد.
ورچلونی نشان می‌دهد آنچه «سلیقه خوب» می‌نامیم حقیقتی ذاتی یا همیشگی نیست، بلکه پدیده‌ای فرهنگی و تاریخی است که در طول قرن‌ها ساخته شده. او توضیح می‌دهد چگونه ذائقه از یک حس زیستی به معیاری برای قضاوت درباره زیبایی، هنر، آشپزی، مد و حتی جایگاه اجتماعی انسان‌ها تبدیل شد. نویسنده با بهره‌گیری از اندیشه‌های ارسطو و توماس آکویناس تا هیوم، کانت و بوردیو با زبانی روشن تاریخ فلسفه و جامعه‌شناسی را به تجربه روزمره ما پیوند می‌زند.
یکی از جذاب‌ترین بخش‌های کتاب بررسی رابطه ذائقه با مصرف‌گرایی است. ورچلونی نشان می‌دهد چگونه صنعت مد، تبلیغات، برندها و کالاهای لوکس نه‌تنها به خواسته‌های مردم پاسخ می‌دهند، بلکه خود در ساختن سلیقه و میل انسان نقش دارند. در این نگاه، ذائقه دیگر صرفا انتخابی فردی نیست، بلکه محصول تعامل فرهنگ، اقتصاد، قدرت و رسانه است.
«ابداع ذائقه» اثری میان‌رشته‌ای است که فلسفه، تاریخ، مردم‌شناسی، جامعه‌شناسی، هنر و مطالعات غذا را در کنار هم قرار می‌دهد، اما برخلاف بسیاری از کتاب‌های دانشگاهی، نثر آن برای خوانندگان علاقه‌مند نیز قابل ‌فهم و سرشار از مثال‌های جذاب است. این کتاب مخاطب را وادار می‌کند بار دیگر از خود بپرسد: آیا واقعا سلیقه ما از آن خودمان است یا تاریخ و جامعه آن را برایمان ساخته‌؟
اگر به کتاب‌های بوردیو و تاریخ فرهنگ، هنر، غذا، مد یا جامعه‌شناسی مصرف علاقه دارید، «ابداع ذائقه» اثری خواندنی و اندیشه‌برانگیز است که نگاه شما را به مفهوم ساده اما پررمزوراز «ذائقه» برای همیشه تغییر خواهد داد.