رویداد
نفت، بهانه شکلگیری این شهر شد
روز مسجد سلیمان
5خرداد 1287شمسی، حفاری در دره نفتون مسجد سلیمان به نتیجه رسید و نفت با فشار زیاد همراه با گاز از زمین فوران کرد؛ رخدادی که آغاز رسمی ایجاد صنعت نفت مدرن در ایران و خاورمیانه محسوب میشود و بهانهای است برای نامگذاری این روز به نام روز ملی مسجد سلیمان؛ شهری که با محوریت فعالیتهای نفتی شکل گرفت. یک کارشناس حوزه انرژی و محقق تاریخ نفت در گفتوگو با همشهری میگوید: «تاریخ کشف و بهرهبرداری از نفت در ایران به قرن اخیر محدود نمیشود. مردمان فلات ایران از دوران باستان از چشمههای طبیعی نفت برای مصارف مختلف بهره میبردند.» رضا وثوقی میافزاید: «در دوران باستان نفت بیشتر بهصورت طبیعی از زمین خارج میشد و کاربرد آن عمدتا در مصارف محلی ازجمله قیراندود کردن و عایقسازی قایقها، بلمها و شناورهای رودخانهای، بهویژه در مناطق خوزستان و حوزه رودخانه کارون بود.» او با اشاره به تفاوت میان استفاده سنتی از نفت و آغاز ایجاد صنعت مدرن نفت میگوید: «آنچه امروز از کشف نفت در مسجدسلیمان یاد میشود مربوط به استخراج صنعتی و مدرن نفت از طریق حفاری است؛ موضوعی که از سال 1287شمسی وارد مرحله جدیدی شد.»
این کارشناس انرژی تأکید میکند: «مسجدسلیمان نخستین محل استخراج نفت در جهان نبود؛ زیرا پیش از آن در آمریکا، باکو و برمه نفت بهصورت صنعتی تولید میشد اما این منطقه نخستین محل کشف نفت با توجیه اقتصادی در مقیاس صنعتی در خاورمیانه بود.» سرانجام مسجدسلیمان یا نخستین «شرکتشهر» در خاورمیانه با محوریت فعالیت یک شرکت نفتی شکل گرفت و توسعه یافت. رضا وثوقی عنوان میکند: «با کشف نفت، مناطق بکر اطراف مسجدسلیمان بهتدریج به مراکز صنعتی و کارگری تبدیل شد. نیروهای بومی بختیاری در تامین امنیت خطوط لوله، نگهبانی، حملونقل و خدمات پشتیبانی نقش مهمی داشتند و به مرور کارگران و نیروهایی از مناطق مختلف ایران به این منطقه مهاجرت کردند و در کمتر از 2 دهه مسجدسلیمان به محیطی
چندفرهنگی تبدیل شد.»