زلزله پردیس «آزمایش هسته‌‌ای» نبود

زلزله‌ ۴.۶ ریشتری سه شنبه‌شب که در محدوده پردیس رخ داد در تهران هم احساس شد و علاوه بر نگرانی‌هایی که ایجاد کرد شایعاتی را هم به‌دنبال داشت مبنی بر اینکه این لرزش نه به‌دلیل زلزله، بلکه ناشی از آزمایش‌های هسته‌ای زیرزمینی بوده. برای بررسی امکان‌سنجی این شایعه با دکتر مهدی زارع، زلزله‌شناس و استاد پژوهشکده زلزله‌شناسی کشور در برنامه پارک‌وی تلویزیون اینترنتی همشهری گفت‌وگو کردیم.
او گفت: زلزله طبیعی و انفجار مصنوعی، از لحاظ داده‌های لرزه‌نگاری تفاوت‌های زیادی دارند. نخستین مشخصه و تفاوت این دو در «عمق» آنهاست. زلزله شب گذشته پردیس و تمامی پس‌لرزه‌های آن عمق 8، 10 و 12کیلومتری داشتند، درحالی‌که انفجارهای مصنوعی، چه به‌صورت تست هسته‌ای و چه حملات دشمن و بمب‌های سنگرشکن، همگی مربوط به سطح زمین هستند و در اعماق 40تا 100متری زمین اتفاق می‌‌افتند؛ مگر اینکه چاهی با عمق بیشتر در نقطه‌ای حفر شود که آن‌هم در مورد این لرزه موضوعیت ندارد. وی درباره تفاوت‌های دیگر زلزله طبیعی و آزمایش‌های هسته‌ای افزود: تفاو‌ت‌های متعدد دیگری هم بین این دو پدیده وجود دارد ازجمله شکل موج، شکل دامنه امواج اولیه و ثانویه، محتوای جنبش و موارد دیگری که نشان می‌دهد اتفاقات سه‌شنبه شب کاملا طبیعی بود.
زارعی در پاسخ به این پرسش که شبکه‌های لرزه‌نگاری داخلی و خارجی تا چه حد قادر به تشخیص و تفکیک زلزله از لرزش‌های ناشی از انفجار هستند، گفت: مراکز لرزه‌نگاری100درصد قادر به این تفکیک هستند و اصولا یکی از دلایل مهم توسعه شبکه‌های لرزه‌نگاری در سراسر دنیا این است که زلزله‌ها را از انفجارها تفکیک کنند؛ یعنی بتوانند تشخیص دهند که جایی انفجاری اعم از سطحی یا زیرزمینی اتفاق افتاده یا خیر.
استاد پژوهشکده زلزله‌شناسی کشور درباره احتمال فعال‌شدن گسل‌های شمال تهران با زلزله‌ سه‌شنبه شب منطقه پردیس، توضیح داد: کانون زلزله با گسل‌های تهران فاصله دارد. به‌نظر می‌رسد که گسل‌های شرق تهران و گسل پردیس بیشتر تحت‌تأثیر این لرزش بوده و گسیختگی کوچکی در آن اتفاق افتاده است. این محدوده حدود 35کیلومتر با گسل‌های تهران فاصله دارد. گسل شمال تهران و تلاقی آن با گسل مشا از حدود 10کیلومتری شمال این گسل عبور می‌کند، بنابراین نگرانی درخصوص فعال‌شدن گسل‌های تهران وجود ندارد اما خود این زلزله، زلزله مهمی بوده و نشانه لرزه‌خیز بودن این منطقه است.