شیر مهار‌ناپذیر

احمد میر خدایی | روزنامه‌نگار

قیمت لبنیات همچنان پله‌های ترقی را طی می‌کند. دلایل گرانی البته کم نیست؛ از رشد هزینه تولید با افزایش نرخ ارز رسمی و دستمزد گرفته تا جهش قیمت نهاده‌های دامی تحت ‌تأثیر تحولات جنگ تحمیلی سوم در جنوب کشور. در این میان مصرف‌کننده نهایی است که باید بهای این گرانی‌ها را بپردازد.
از اوایل دی‌ماه1404 که دولت ارز ترجیحی کالاهای اساسی‌جز گندم و دارو را حذف کرد، قیمت شیر خام و به‌تبع آن ‌ محصولات لبنی ‌ متناسب با تأثیر نرخ جدید ارز روی نهاده‌ها افزایش یافت، اما از آن زمان تاکنون با وجود ثبات قیمت شیر خام، رشد پله‌ای قیمت محصولات لبنی هیچ‌گاه متوقف نشده و برای مثال، یک بطری شیر کم‌چرب با رشد 51درصدی از 73هزار تومان در دی‌ماه 1404به 110هزار تومان در اردیبهشت امسال رسیده است. افزایش قیمت‌ها در حالی است که وزارت جهاد کشاورزی و سایر نهادهای مرتبط هیچ‌ گونه اظهارنظر و اقدامی در این خصوص نکرده‌اند.



چرا گرانی شیر توقف ندارد؟
زمانی که دولت ارز را تک‌نرخی کرد و مقرر شد مابه‌التفاوت نرخ ارز ترجیحی و تک‌نرخی در قالب اعتبار کالابرگ به همه مردم اختصاص یابد، جامعه در این گمان بود که در ادامه شاهد ثبات قیمت کالاهای اساسی در دامنه‌ای بالاتر از قبل خواهد بود، غافل از اینکه همپای رشد نرخ ارز، نرخ ارز واردات نیز به‌تدریج رشد خواهد کرد ‌‌.‌حمید سوری، عضو هیأت‌مدیره انجمن فرآورده‌های لبنی ایران در گفت‌وگو با همشهری به همین افزایش قیمت پلکانی ارز اشاره کرد و گفت: بعد از حذف ارز ترجیحی، نهاده‌های دامی با دلار 112هزار تومان وارد می‌شد و به‌تدریج این نرخ به سمت 130و 140هزار تومان افزایش یافت. محصول لبنی فقط متأثر از قیمت شیر خام نیست. از مواد اولیه و بسته‌بندی تا هزینه‌های نیروی کار همگی در تعیین قیمت نهایی محصول نقش دارند. همچنین افزایش دستمزد و افزایش قیمت جهانی نهاده های دامی متاثر از جنگ نیز اثر گذار بوده است.

دورنمای گرانی جدید لبنیات
‌ عضو هیأت‌مدیره انجمن فرآورده‌های لبنی ایران ‌ گفت: فعلا هر کیلو شیر خام با چربی 3.2درصد ازِ دامداری 46هزار و 500تومان خریداری می‌شود  اما با احتساب افزایش هزینه‌های تولید، دامداران پیشنهاد افزایش قیمت شیر خام به 64هزار تومان را مطرح کرده‌اند که بار دیگر افزایش قیمت محصولات لبنی ناگزیر خواهد شد.