زخم جنگ بر تن منابع طبیعی

مجید جباری| روزنامه نگار

خاک و نخاله‌های ساختمانی، فلزات در هم پیچیده، خودروهای سوخته و درختانی که ریشه‌‌کن شده‌اند، درد و اندوه یک روز سیاه را به تصویر می‌کشد. تا چشم کار می‌کند ویرانی است. همه‌‌چیز زیر آوار دفن شده. موزه قدیمی تجهیزات و ادوات نقشه‌برداری و تحقیقات چند ده ساله جنگل‌ها و مراتع، کتاب‌ها و جزوه‌هایی که حاصل یک قرن تحقیق کارشناسان بودند و حتی آشپزخانه آقاعبدالله. خاطرات اما هنوز زنده‌اند. اینجا سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور است؛ جایی که ۸ فروردین ۱۴۰۵ در جریان جنگ تحمیلی سوم مورد اصابت 5بمب قدرتمند دشمن قرار گرفت و 6نفر از خادمان طبیعت ایران از دست رفتند.

لبخندی که دیگر نیست
هادی شفیعی، کارشناس روابط‌عمومی و ارتباط با رسانه‌ها از قدیمی‌های سازمان منابع طبیعی وآبخیزداری است. او که 3 دهه از عمر خود را صرف اطلاع‌‌رسانی و ارتباط با رسانه‌ها کرده به استقبال گروه خبری همشهری می‌آید در حالی که دیگر خبری از لبخند همیشگی او نیست. 
دفتر کارش، دقیقا روبه‌روی ساختمان تخریب‌شده حالا به یک ویرانه تبدیل شده است. روزها در کنار دفترش می‌نشیند و با حسرت به گذشته نگاه می‌کند. شفیعی می‌گوید: «آن روز در سازمان نبودم. برای دیدار خانواده‌ به شهرستان رفته بودم. خدا را شکر که خیلی از همکاران در تعطیلات بودند، و گرنه فاجعه‌ بسیار بزرگ‌تر و دردناک‌تر بود.  30سال در این سازمان خدمت کرده‌ام و اینجا خانه من است. هشتم فروردین را هرگز فراموش نمی‌کنم، روزی که دشمن خانه‌مان را ویران کرد و چند نفر از بهترین همکارانم را از ما گرفت. به‌نظرم روزگار این عزیزان را گلچین کرد.»

گنجینه‌ای که دفن شد
معاون حوزه مدیریت و بازرسی سازمان منابع طبیعی از شاهدان عینی آن روز سیاه است. رضا بیانی آن روز تلخ و غم‌انگیز را اینطور روایت می‌کند: «تقریبا ساعت 12:55بود که صدای نخستین انفجار به گوش رسید. بلافاصله بعد از آن‌ 4 موشک دیگر به ساختمان اصابت کرد. دفتر آموزش و ترویج، کتابخانه، دفتر مرکزی حراست سازمان، رستوران سازمان، سالن کنفرانس و موزه‌ای که گنجینه‌ای از مدارک و تجهیزات قدیمی داشت همگی از بین رفتند. مهمان‌سرا و قسمتی از ورزشگاه سازمان هم حالا زیر آوار مدفون شده است. در بمباران 6نفر از همکاران عزیز ما جان باختند؛ ازجمله سرهنگ شهید مجید زکریایی، فرمانده یگان حفاظت منابع طبیعی. بلافاصله پس از حمله، بالای پیکر شهید زکریایی رسیدم و صحنه‌های دردناک و دلخراشی را دیدم. یکی از دستان شهید زکریایی از کتف و دیگری از مچ قطع شده بود و تقریبا همه پیکرها متلاشی شده‌ بودند. سیدسعید موسوی‌نژاد، داود عمرانی، اصغر مشکاتی، علی منتظری و مرتضی مقصودی نیز در حمله وحشیانه دشمن به شهادت رسیدند.»

هزار میلیاردتومان، هزینه بازسازی 
معاون حوزه مدیریت و بازرسی سازمان منابع طبیعی به بازسازی بناهای تخریب شده اشاره می‌کند و می‌گوید: «بازسازی ساختمان بدون احتساب تجهیزات، دست‌کم هزار میلیارد تومان هزینه نیاز دارد. چند خودروی دولتی سازمان‌ در این بمباران از بین رفتند وساختمان‌های مسکونی اطراف هم آسیب دیدند.» رضا بیانی اضافه می‌کند: «سازمان منابع طبیعی از سال 1284کار خود را آغاز کرده و یکی از قدیمی‌ترین نهادهای کشور است. این سازمان مسئولیت حفاظت از جنگل‌ها، مراتع، بیابان‌ها و سایر منابع طبیعی کشور را بر عهده دارد. در بیش از 120سال عمر این سازمان، توانسته‌ایم از ثروت‌های ملی حفاظت کنیم، اما دشمن هیچ رحم و مروتی به این میراث ملی نداشت.»