عیدی شهرداری به تهرانی‌ها

 مهدی اسماعیل پور | روزنامه‌نگار 

نشست خبری هفتگی عبدالمطهر محمدخانی، سخنگوی شهرداری تهران این‌بار متفاوت از گذشته بود. این نشست با محوریت متروی تهران و بازدید از خطوط جدید مترو برگزار شد. در جریان این بازدید که نعمت‌الله فرزان‌پور، مدیر عامل شرکت متروی تهران هم اصحاب رسانه را همراهی می‌کرد، خبرنگاران از نزدیک در جریان آخرین وضعیت ساخت خطوط9و10 قرار گرفتند.

ایستگاه اول: کارگاه دولت‌آباد، خط9 مترو 
آغاز ساخت مسیر 53کیلومتری
اولین محل بازدید، کارگاه دولت‌آباد در ابتدای خط9 است. خط9 مترو از این نقطه شروع می‌شود و با طی مسیر 53کیلومتری و پشت سرگذاشتن 37ایستگاه به چیتگر(تقاطع با خط5 مترو) در منطقه22 می‌رسد. دستگاه TBM برای آغاز حفاری توسط 50نفر نیروی متخصص درحال مونتاژ است تا از اسفند‌ماه حفاری مکانیزه خط9 آغاز شود. شفت ورودی دستگاه TBM هم که تا عمق 35متری ازسطح زمین پایین رفته مراحل پایانی را طی می‌کند تا دستگاه TBM در این فضا قرارگیرد. رهام پرورز، مجری خط9 توضیحات بیشتری می‌دهد: «برای ساخت و تکمیل خط9، برنامه 8ساله داریم، اما درصورت تامین به موقع منابع مالی، برنامه 36ماهه می‌شود و در نخستین گام مسیر دولت‌آباد تا بسیج (تقاطع خط7) به طول 8کیلومتر و با 4ایستگاه به بهره‌برداری می‌رسد. البته به‌صورت موازی عملیات حفاری قطعه دیگر خط9 ازچیتگر تا جنت‌آباد به طول 9کیلومتر با 4ایستگاه به شکل اتریشی(غیرمکانیزه) انجام شده است.»

ایستگاه دوم: کارگاه جنت‌آباد، خط10 مترو
تجهیزات آماده حفاری
دومین محل بازدید از خط10 مترو در کارگاه جنت‌آباد است که در تقاطع جنت‌آباد با آبشناسان قرار دارد. شفت ورودی و دستگاه TBM دوم خط10 تکمیل شده و همه‌‌چیز آماده است تا بعد از دریاچه چیتگر، حفاری تونل خط10 از این نقطه به سمت نمایشگاه بین‌المللی آغاز شود. دستگاه TBM در هر ماه 200تا 250متر حفاری می‌کند و تقریبا 4سال طول می‌کشد تا حفاری مسیر حدودا 10کیلومتری جنت‌آباد تا نمایشگاه بین‌المللی را تکمیل کند. خط10 مترو 47کیلومتر مسیر تونلی و 35ایستگاه دارد.

ایستگاه سوم: کارگاه دریاچه چیتگر، خط10
عبور دستگاه حفاری از 2ایستگاه
سومین محل بازدید کارگاه دریاچه چیتگر خط10 است که حفاری‌اش از نیمه دوم سال1402 آغاز شد. این خط متروی تهران از ایستگاه ملکی در منطقه21 شروع می‌شود و تا فلکه سوم تهرانپارس در شرق ادامه دارد. فرهاد زمانی، مجری خط توضیحات بیشتری می‌دهد: «اولین دستگاه TBM از حدود 2سال پیش از دریاچه شهدای خلیج‌فارس به سمت جنت‌آباد شروع به حفاری کرده است. این دستگاه تاکنون 2300متر حفاری انجام داده و از 2ایستگاه عبور کرده است. عملیات اجرایی 9ایستگاه خط10 حدفاصل دریاچه شهدای خلیج‌فارس تا میدان کتاب آغاز شده و فعال است.

ساخت خط11 مترو مصوبه شورای ترافیک دارد 
نعمت‌الله فرزان‌پور، مدیرعامل شرکت متروی تهران و حومه: در متروی تهران ۳۱۰کیلومتر مسیر و ۱۶۲ایستگاه فعال داریم. در راستای این اقدامات برای توسعه مترو در پایتخت ۴خط جدید و ۱۳۰ایستگاه طراحی شده که باید به خطوط فعلی اضافه کنیم. معمولا مطالعات اولیه باید به تأیید شورای‌عالی ترافیک برسد. در ارتباط با ۴خط جدید، مصوبه کلی برای این ۴خط داریم و مطالعات اولیه آن انجام شده است. در مصوبه۱۹۱ برای خط۱۱ قید اضافه شده و گفته‌اند برای بخش‌هایی از مناطقی که این خط از آن عبور می‌کند به‌خصوص منطقه۱۸ با شورای‌عالی ترافیک مشورت کنید. به استناد همان  مصوبه کلی 2 سال از آغاز ساخت خط۱۰  گذشته است.

باید بخشی از تردد را به زیر زمین منتقل کنیم
در شهر تهران وقتی نیاز مردم را به حمل‌ونقل به دقت نگاه کنیم متوجه می‌شویم که مشکل مردم با روی زمین حل نمی‌شود. این مشکل تمام کلانشهر‌هاست. باید به زیر زمین برویم و از مدهای حمل‌ونقل انبوه‌بر استفاده کنیم. همچنین بخش توسعه‌ای خطوط و مطالعات آن در گذشته انجام شده بود. مطالعات ۴ خط جدید هم برای گسترش خطوط در دست اقدام است. مورد دیگر اینکه در کارهای مهندسی بنا بر این نیست که یک سال کار کنیم. وظیفه این است که کارهای کوتاه‌مدت، میان‌مدت و درازمدت تعریف کنیم. وقتی یک خط را تعریف می‌کنیم بنا بر این نیست در یک سال به پایان برسد.

در نشست خبری چه گذشت؟
پس‌از بازدیدها نشست خبری مشترک سخنگوی شهرداری تهران و مدیرعامل شرکت متروی تهران در محل کارگاه متروی چیتگر برگزار شد. در این محل علاوه بر توضیح و ارائه مستندات درباره قانونی بودن ساخت خطوط جدید به‌ویژه خط11مترو، افتتاح ایستگاه ورزشگاه تختی در اسفندماه خبر خوش عبدالمطهرمحمدخانی، سخنگوی شهرداری تهران بود.

ساخت خط 11 قانونی است 
مصوبات زیادی در شورای هماهنگی ترافیک کشور برای خطوط مترو وجود دارد و ارجاع‌های متعددی در دیگر شوراهای هماهنگی و پیگیری‌ها در وزارت کشور نیز انجام شده است. اینگونه نیست که شهرداری یکباره تصمیم گرفته باشد، یک خط به خطوط مترو اضافه کند. برنامه ۵ و ۱۰سال آینده مترو نشان می‌دهد که باید مسیر را پرشتاب ادامه دهیم. اظهارنظر در مورد اختصاص بودجه به اجرای خطوط جدید مترو باید توسط رئیس شورا، سخنگو یا رئیس کمیسیون عمران و حمل‌ونقل شورا مطرح شود.

تکالیف قانونی شهرداری در مورد خط ۱۱ 
تکالیف قانونی در مورد خط۱۱ برای شهرداری مشخص شده است. در نامه سوم بهمن۱۴۰۲ توسط یکی از معاونان رئیس‌جمهور به مصوبه مربوطه اشاره شد. نامه دیگری از معاون توسعه شهری و روستایی وزارت کشور نیز در مورد ایستگاه‌های خط۱۱ وجود دارد و مستندات در مورد مطالعات این خط موجود است که کاملا موضوع را بر مبنای تکالیف قانونی شفاف‌سازی‌ می‌کند. اینکه بگوییم خط۱۱ فاقد پشتوانه قانونی است، صحبتی غیرکارشناسی است.

نگاه‌های سیاست‌زده و انتخاباتی را نمی‌پذیریم
در ایام منتهی به انتخابات نمی‌توانیم و حق نداریم کار را تعطیل کنیم و اگر چنین روندی ایجاد شود، هیچ‌یک از شهرداری‌ها در این ایام نباید کاری انجام دهند تا برچسب کار انتخاباتی به آنها چسبانده نشود. ما تلاش خود را انجام می‌دهیم که پروژه‌ها حتی یک دقیقه زودتر به مرحله نهایی برسد. نگاه‌های سیاست‌زده و انتخاباتی را نمی‌پذیریم. فارغ از اینکه پایان دوره و انتخابات چه زمانی خواهد بود، به وظایف خود عمل خواهیم کرد. نباید اظهاراتی مطرح شود که برای کارکنان و مدیریت کلانشهری دلسردی و تزلزل ایجاد کند.

رونمایی از شیوه‌های جدید مدل‌های تأمین مالی 
شهرداری ثابت کرده به‌رغم شرایط سختی که تحریم‌ها ایجاد کرده، این آمادگی را دارد تا این مسیرها را به نفع مردم دور بزند و مسیر صحیحی را برای تامین مالی ایجاد  کند . تجربه خرید واگن‌ها، اتوبوس‌های برقی و تاکسی‌ها را از این طریق داشتیم و توانستیم با شیوه‌های جدید مدل‌های تامین مالی را به نفع مردم رقم بزنیم. همچنین شهرداری مدل‌های جدیدی از درآمدزایی از مسیر مولد‌سازی‌ را دنبال کرد که یک نوع مدل پشتیبان برای تأمین مالی ارزی است و به بخش کوچکی از آن در برخی از سخنرانی‌های شهردار تهران پرداخته شد. به‌زودی بسته کامل این مدل رونمایی می‌شود و در معرض دید اهالی رسانه و کارشناسان و اهالی دانش قرار می‌گیرد. در این مدل با شرایط پایداری تامین مالی پروژه‌های کلان انجام می‌شود.

افتتاح 2ایستگاه مترو 
ایستگاه تختی تا پایان سال به بهره‌برداری خواهد رسید و با افتتاح این ایستگاه پروژه خطوط هفت‌گانه جزو بخش توسعه‌ای خطوط۶ و ۷ تکمیل می‌شود. ایستگاه حرم حضرت عبدالعظیم حسنی نیز فروردین‌ سال آینده آماده بهره‌برداری خواهد شد.